III SA/Po 1132/14

Dnia 27 października 2014 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 27 października 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. O. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2014 roku nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca K. O. wystąpiła z zażądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata i radcy prawnego. Odnosząc się do żądania wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wyjaśnić należy, że strona, która wnosi skargę na działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczania opłat sądowych – art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270, dalej - p.p.s.a.). W konsekwencji uznać należy, że Skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie strony z obowiązku wnoszenia, zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Tym samym w okolicznościach niniejszej sprawy żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe. Dlatego, bez względu na sytuację majątkową i rodzinną Wnioskodawczyni, należało odmówić jej prawa pomocy w tym zakresie. Aktualna pozostaje ocena żądania przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Wyjaśnić jednak należy, że do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika zalicza się wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego - art. 205 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stąd żądanie ustanowienia dwóch lub więcej pełnomocników z urzędu nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub też wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W uzasadnieniu żądania Wnioskodawczyni podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, córką, synem i teściową. Według oświadczenia, dzięki uprzejmości teściowej Skarżąca zamieszkuje wraz z rodziną pod adresem [...]. Rodzina wnioskodawczyni partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania (opłaca w części: rachunki za gaz oraz czynsz). Jednak, pomimo wspólnego zamieszkiwania z teściową, rodzina skarżącej prowadzi oddzielny budżet domowy. Skarżąca oświadczyła, że na jej utrzymaniu pozostaje studiująca córka (lat 23) i syn – uczeń liceum (lat 17). Dochody wnioskodawczyni, jej męża i córki zostały zadeklarowane na kwotę 2.195 zł brutto miesięcznie (1.680 zł - wynagrodzenie za pracę wnioskodawczyni, 210 zł – wynagrodzenie za pracę męża wnioskodawczyni, 305 zł – wynagrodzenie córki z tytułu umowy zlecenia). Pismem z dnia 10 października 2014 roku skarżąca została zobowiązana do uzupełnienia oświadczenia majątkowego. Wezwanie nie zostało wykonane. Oświadczenie majątkowe Skarżącej jest niepełne, budzi wątpliwości, a przez to nie stanowi prawidłowej podstawy do oceny rzeczywistych możliwości finansowych odnośnie obowiązku poniesienia kosztów postępowania sądowego. Ustalenia dokonane w sprawie prowadzonej pod sygn. akt III SA/Po 949/14 w oparciu o dokumenty przedłożone w trybie art. 255 p.p.s.a. podważają deklaracje zawarte w oświadczeniu majątkowym skarżącej. Z ustaleń poczynionych w powołanej powyżej sprawie wynika, że córka J. O. nie zamieszkuje wspólnie z wnioskodawczynią oraz, że czesne za studia córki nie obciąża dochodów skarżącej. Zgodnie z wyciągami z rachunków bankowych córki, dowodami opłaty czesnego za studia oraz zeznaniami podatkowymi, córka skarżącej zamieszkuje pod adresem [...]. Czesne za studia jest uiszczane z rachunku bankowego córki. Jednocześnie na rachunku bankowym córki w okresie dnia 01 marca 2014 roku do 01 września 2014 roku odnotowano wpłaty bez określenia tytułów prawnych na łączną kwotę ponad 9.400 zł (6.200 zł - wpłata własna, 1.700 zł – babcia D. O., 1.515,61 zł – R. Ch.). J. O. zaspokajała własne potrzeby ze środków pochodzących z wymienionych wpłat; ze wskazanych środków finansowych opłaca także czesne za studia. W oświadczeniu majątkowym Skarżąca pominęła fakt, że jej mąż czerpie dochody także z prowadzenia działalności gospodarczej, a rozpoczęcie wykonywania działalności przez męża nastąpiło z dniem 20 sierpnia 2001 roku. Pomimo wezwania Wnioskodawczyni nie udokumentowała ani wysokości dochodu, ani wysokości kosztów uzyskania przychodu z tej działalności. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2, art. 255 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.