III SA/Po 1154/14
WyrokWSA w Poznaniu2018-04-19
Skład orzekający: Maria Lorych - Olszanowska, Marzenna Kosewska, Mirella Ławniczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, odmawiając przyznania płatności rolnośrodowiskowej z powodu braku załączników (deklaracji pakietów rolnośrodowiskowych) do wniosku złożonego w ostatnim dniu terminu, powinien wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych, stosując przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji publicznej dopuściły się naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 61 § 3 i art. 64 § 2 Kpa w zw. z art. 7 i 77 Kpa), które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Pomimo że brak załączników stanowił brak formalny wniosku, organ miał obowiązek wezwać stronę do jego uzupełnienia, zgodnie z zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej. Niewykonanie tego obowiązku skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012 w ostatnim dniu terminu. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności z powodu braku załączenia deklaracji pakietów rolnośrodowiskowych. Organ drugiej instancji utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że wniosek nie zawierał wszystkich niezbędnych informacji. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się uchylenia decyzji.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w P. oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w T., a także zasądzenie od Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w P. na rzecz skarżącego kwoty 200 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 19 kwietnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych - Olszanowska Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Mirella Ławniczak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2018 roku przy udziale sprawy ze skargi R. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012 I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. na rzecz skarżącego kwotę 200,- (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.
W dniu 17 maja 2012 r. R. P. złożył w Agencji Restrukturyzacji
i Modernizacji Rolnictwa oddział w [...] wniosek o przyznanie płatności na rok 2012,
w tym także płatności rolnośrodowiskowej.
W dniu [...] kwietnia 2014 r. decyzją o nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił R. P. przyznania tej płatności.
W uzasadnieniu wskazano, że producent składając wniosek powinien złożyć deklaracje pakietów rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2007-2013.
R. P. w terminie ustawowym złożył odwołanie od powyższej decyzji, nie wskazując w istocie na czym polega uchybienie organu.
Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., o nr [...] Dyrektor ARiMR w P. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano,
że decyzję o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej wydaje się w oparciu o dane podmiotowe i przedmiotowe podane przez producenta rolnego we wniosku bądź też zmianie wniosku. W ocenie organu treść pojedynczego wniosku o przyznanie płatności powinna zawierać wszystkie informacje niezbędne do ustalenia uprawnień
do otrzymania pomocy, w tym między innymi programy pomocy (pakiety, warianty), których dotyczy wniosek, szczegóły pozwalające na identyfikację wszystkich działek rolnych znajdujących się w gospodarstwie, a także ich użytkowanie. Ponieważ skarżący nie załączył niezbędnych dokumentów zasadnym było odmówienie mu przyznania płatności.
R. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w P.. Zaskarżył decyzję wnosząc o jej uchylenie, nie podając jednak konkretnych naruszeń prawa dokonanych przez organy.
Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Kognicję sądu administracyjnego wyznaczają przepisy art. 1 § 1 i § 2 ustawy
z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej jako "p.p.s.a."). sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W niniejszym postępowaniu sąd uwzględniając dyspozycję art. 134 §1 p.p.s.a doszedł do wniosku,
iż pomimo braku zarzutów skargi jest zobowiązany z urzędu do uwzględniania wszelkich naruszeń prawa. W konsekwencji uznał, że organy dopuściły się przy wydawaniu zaskarżonych decyzji naruszenia art. 61 § 3 i art. 64 § 2 Kpa,
co spowodowało, że sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona (art. 7 i 77 Kpa). Uchybienia te dokonane zostały w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że materialnoprawnymi przesłankami rozpoznania wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej
są przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. – O płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. 2007.35.217 ze zm.). Na poziomie wspólnotowym zastosowanie znajdują m.in. przepisy rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. "ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady(WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników "(Dz.urz.UE L 316 z 2 grudnia 2009 r., s.65 ze zm.) zwanego "rozporządzenie nr 1122/2009". Według art. 11 ust. 2 tego rozporządzenia pojedyncze wnioski o płatności składa się w terminie ustalonym przez państwa członkowskie, lecz nie później niż 15 maja. Przepis art. 23 ust. 1 rozporządzenia
nr 1122/2009 stanowi natomiast, że określone w akapicie pierwszym ustępu 1 tego artykułu skutki złożenia wniosku o przyznanie pomocy po wyznaczonym terminie odnoszą się również do dokumentów, umów oraz oświadczeń, które należy przedstawić właściwym organom zgodnie z art. 12 i 13, jeśli takie dokumenty, umowy lub oświadczenia stanowią o kwalifikowalności do przedmiotowej pomocy. Z art. 23 ust.
1 rozporządzenia nr 1122/2009 wynika zatem, że złożenie wniosku, jak i złożenie wymienionych tam załączników, jeżeli stanowią one o kwalifikowalności wniosku
do płatności po 15 maja danego roku, skutkuje pomniejszeniem płatności, a jeśli opóźnienie wynosi ponad 25 dni kalendarzowych, to wniosek uznaje się
za niedopuszczalny. Strona przedłożyła w ostatnim dniu terminu na złożenie wniosku
tj. 15 maja 2012 roku wniosek bez załączenia deklaracji pakietów rolnośrodowiskowych. Pakiety są dokumentami, które świadczą o kwalifikowalności wniosku, stąd też organy winny wezwać stronę do przedłożenia pakietów, zwłaszcza, że uczestniczyła ona już
w programie rolnośrodowiskowym, co wynika z pisma Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w P. skierowanego do sądu w dniu 3 kwietnia 2018 roku. Zarówno bowiem przepisy cyt. rozporządzenia, jak i ustawy – O płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego nie wyłączają zastosowania art. 61 i 64 Kpa.
Jak wynika bowiem z art. 3 ust. 1 cyt. ustawy – z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1
do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Organy prowadząc więc postępowanie w sposób budzący zaufanie
do władzy publicznej, winny wezwać wnoszącego wniosek o usunięcie braków
w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
Stwierdzony w niniejszej sprawie brak formalny wniosku w postaci braku załączników tj. pakietów rolnośrodowiskowych mieści się w dyspozycji art. 21 rozporządzenia Nr 1122/2009. Zdaniem Sądu, organ prawidłowo wywiódł, że w/w pakiety miał obowiązek przedłożyć Skarżący, a jego brak obciąża wnioskodawcę. Niemniej stanowi to brak formalny wniosku o przyznanie płatności i to na Agencji przyjmującej wniosek producenta rolnego o przyznanie płatności objętej rozporządzeniem spoczywał obowiązek sprawdzenia, czy wniosek spełnia wymogi ustalone w przepisach szczególnych (czy zawiera wszystkie niezbędne dane)
i ewentualnego wezwania wnioskodawcy do usunięcia braków formalnych tego wniosku. Gdyby na żądanie organu strona uzupełniła wniosek w wyznaczonym przez organ terminie, byłoby ono uzupełnieniem dokonanym w terminie zakreślonym przez organ, ale i tak po upływie terminu określonego w art. 23 ust.1 rozporządzenia
nr 1122/2009. W tym właśnie obszarze konsekwencji widoczny jest wpływ naruszenia przez organ przepisów postępowania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organy dokonają ponownej oceny wniosku z uwzględnieniem trybu i rodzaju udzielonej pomocy, biorąc też pod uwagę przepisy rozporządzenia nr 1122/2009 .
Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnym uchylił zaskarżoną decyzję,
a na podstawie art. 135 p.p.s.a także decyzję poprzedzającą. O kosztach orzeczono
na podstawie art. 200 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło