III SA/Po 1193/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-11-26

Skład orzekający: Sebastian Michalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) osobie fizycznej jest uzasadnione, gdy jej rodzina jest utrzymywana przez małżonkę, a sam wnioskodawca pozostaje na utrzymaniu matki, mimo posiadania znaczących przychodów z działalności gospodarczej?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że obowiązek uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 2000 zł nie spowoduje zachwiania sytuacji materialnej i bytowej rodziny wnioskodawcy. Pomimo deklarowanego utrzymania przez żonę i matkę, wnioskodawca wykazał znaczące przychody z działalności gospodarczej oraz wpływy na rachunki bankowe, które czynią go zdolnym do poniesienia kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący L. K. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie 2000 zł. W uzasadnieniu wskazał, że jego firma nie przynosi dochodu, a jedynym źródłem utrzymania rodziny są dochody żony z gospodarstwa rolnego, a on sam pozostaje na utrzymaniu matki. Do wniosku załączono oświadczenie majątkowe, z którego wynikało, że rodzina zamieszkuje w dużym domu, a wnioskodawca posiada dwa samochody. Skarżący nie określił kosztów utrzymania rodziny ani dochodów małżonki i matki.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 26 listopada 2012 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] września 2012 roku nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2007 roku; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący L. K., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie doradcy podatkowego, w odpowiedzi na wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 2000 zł, wystąpił z żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu żądania Skarżący wyjaśnił, że jego firma nie przynosi dochodu, a jedynym źródłem utrzymania rodziny są dochody z gospodarstwa rolnego prowadzonego przez żonę wnioskodawcy (grunt o pow. 2.6 ha – własność małżonki wnioskodawcy, 9 ar – własność skarżącego). Do wniosku załączone zostało pisemne oświadczenie Wnioskodawcy, w którym wskazał on, że "jest na utrzymaniu matki" (k. 77 akt sądowych). Z treści oświadczenia majątkowego wynika, że Wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Na ich utrzymaniu pozostaje troje dzieci w wieku 12, 14 i 19 lat (nie posiadają własnych źródeł dochodu, pobierają naukę). Rodzina zamieszkuje w budynku o pow. 200 mkw. (własność małżonki wnioskodawcy). Wnioskodawca posiada dwa samochody osobowe: Ford Focus z 2006 r. (według oświadczenia wartość pojazdu to około 14.000 zł) oraz Renault Espace z 2004 r. (według oświadczenia wartość pojazdu to około 12.000 zł). Skarżący nie określił kosztów utrzymania koniecznego rodziny. Wnioskodawca nie podał wysokości dochodów brutto małżonki oraz wysokości dochodów brutto matki, choć oświadczył, że pozostaje na jej utrzymaniu. Do wniosku załączone zostały zeznania podatkowe o wysokości osiągniętego dochodu z działalności gospodarczej prowadzonej przez Skarżącego za lata 2010 i 2011. Skarżący przedłożył także wyciągi z dwóch rachunków bankowych. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 – dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do oświadczenia Wnioskodawcy koszty utrzymania jego i jego rodziny w całości są pokrywane z dochodu osiąganego przez żonę wnioskodawcy, jednocześnie wnioskodawca pozostaje na utrzymaniu matki. W tych okolicznościach prawdziwy będzie wniosek, że przychody (dochody) z działalności gospodarczej prowadzonej przez Skarżącego nie są, w jakiejkolwiek części, obciążone z tytułu kosztów utrzymania koniecznego rodziny. Zatem obowiązek dostarczania środków utrzymania rodzinie nie ogranicza zdolności płatniczych Wnioskodawcy określonych wysokością przychodu (dochodu) uzyskiwanego z działalności gospodarczej. W konsekwencji, pomimo braku określenia wysokości kosztów utrzymania koniecznego rodziny, a także braku określenia wysokości dochodów małżonki oraz matki wnioskodawcy, przyjąć należało, że oświadczenie majątkowe jest wystarczające do rozstrzygnięcia o żądaniu przyznania prawa pomocy. Dane przekazane przez Wnioskodawcę wskazują, że w 2010 roku przychód Wnioskodawcy osiągnął poziom 1.763.377,69 zł, a w 2011 roku – 1.915.921.40 zł. Przychody z prowadzonej działalności gospodarczej za 2010 oraz 2011 rok wyniosły ponad 153.000 zł średniomiesięczne. Dochód liczony dla celów podatkowych w 2010 roku to strata w wysokości 36.183,55 zł. Dochód podlegający opodatkowaniu w roku 2011 wyniósł 29.808,68 zł. Wpłaty na rachunki bankowe Wnioskodawcy za okres od 27 lipca 2012 roku do 31 października 2012 roku wyniosły ponad 117.007,10 zł (czyli około 1.206,26 zł dziennie). Tymczasem wpis od skargi to 2000 zł. Mając na uwadze treść oświadczeń Wnioskodawcy, zdolności płatnicze określone przychodem z działalności gospodarczej oraz wysokość środków pozostających w dyspozycji Wnioskodawcy stwierdzić należało brak podstaw do przyjęcia stanowiska, że obowiązek uiszczenia wpisu od skargi ogranicza realizację prawa do sądu. W okolicznościach niniejszej sprawy obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie spowoduje zachwiania sytuacji materialnej i bytowej rodziny wnioskodawcy w taki sposób, iż nie będzie ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Z tego względu, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło