III SA/Po 123/17

Dnia 19 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Marzenna Kosewska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi S. T. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie wykreślenia wpisu do ewidencji producentów postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Strona wniosła skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z [...] listopada 2016 r. utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z [...] maja 2016 r. o uchyleniu czynności materialno-technicznej polegającej na wpisaniu strony do ewidencji producentów i nadaniu numeru identyfikacyjnego oraz o wykreśleniu wpisu strony do ewidencji producentów. Strona wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosku nie uzasadniono. Sąd postanowieniem z 5 lipca 2017 r. odmówił z tego powodu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 12 października 2017 r. oddalił zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji. Pismem datowanym na 23 sierpnia 2017 r. strona ponownie wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wskazała, że aktualnie w innym postępowaniu administracyjnym ubiega się o przyznanie płatności, do czego konieczne jest posiadanie statusu producenta rolnego. Zaskarżona decyzja oznacza zaś utratę tego statusu, skutkując wykreśleniem z ewidencji producentów rolnych. Spowodowało to odmowę przyznania płatności. Jednocześnie, w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji, uchylenie decyzji o odmowie przyznania jest możliwe jedynie w ciągu pięciu lat od jej doręczenia (art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego; Dz. U. z 2017 r., poz. 1257), zwanej dalej "K.p.a.". Do pisma dołączono kopie decyzji o odmowie przyznania stronie płatności z uwagi na niefigurowanie w ewidencji producentów. W piśmie z 27 listopada 2017 r. strona wskazała, że organ błędnie uznał, iż strona nie była nigdy posiadaczem gruntów rolnych na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Dołączyła jednocześnie odpis wyroku sądu cywilnego o przywróceniu m. in. stronie posiadania części działki położonej na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu. Jednakże art. 61 § 3 P.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu, o którym mowa w art. 61 § 1 P.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Szkoda, o jakiej mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. to taka szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązkiem strony, która wnosi o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania aktu jest przedstawienie twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność wniosku. Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. został tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane zaistniały, spoczywa na wnioskodawcy. Przedmiotowy wniosek jest drugim wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wcześniejszy wniosek załatwiono odmownie prawomocnym postanowieniem Sądu z 5 lipca 2017 r. Zgodnie z art. 61 § 4 P.p.s.a. postanowienie w sprawie wstrzymania aktu sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Zmiana ta, mająca przemawiać za zmianą lub uchyleniem postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, również powinna być przez wnioskodawcę uprawdopodobniona. W ponownym wniosku strona nie uprawdopodobniła zmiany okoliczności, mogącej skutkować zmianą lub uchyleniem postanowienia z 5 lipca 2017 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący ograniczył się jedynie do twierdzeń o charakterze ogólnym, dotyczących skutków prawnych wykonania zaskarżonej decyzji. Nie zostały one poparte żadnymi dokumentami obrazującymi jego sytuację materialną, a w szczególności wpływem wykonania zaskarżonej decyzji na tę sytuację. Skarżący nie określił, jakie konkretnie skutki albo jaką szkodę może wywołać wykonanie decyzji. Przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonaniem aktu. Nie jest nim ewentualna odmowa przyznania płatności w innym postępowaniu z uwagi na brak statusu producenta rolnego. W przypadku bowiem ewentualnego wyeliminowania z obiegu prawnego zaskarżonej w niniejszym postępowaniu decyzji skutkującej wykreśleniem strony z ewidencji producentów rolnych, strona może wnieść w trybie art. 145 § 1 pkt 1 pkt 8 K.p.a. wniosek o wznowienie postępowania w sprawie o przyznanie płatności. Jeżeli natomiast od doręczenia decyzji o odmowie płatności minęłoby więcej niż pięć lat (art. 146 § 1 K.p.a.), zastosowanie miałby art. 151 § 2 K.p.a. Stanowi on, że w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 K.p.a., organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Wprawdzie stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa nie wiąże się z wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego, jednakże strona może wówczas żądać odszkodowania. Zgodnie bowiem z art. 417¹ § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r., poz. 459 ze zm.) jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie ostatecznej decyzji, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodności z prawem. Stosownie do art. 417 § 1 powyższej ustawy za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. Odnosząc się do argumentu zawartego w piśmie z 27 listopada 2017 r. należy podnieść, że dla rozstrzygnięcia ponownego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie ma znaczenia, czy strona była czy też nie była posiadaczem gruntów rolnych na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd bierze pod uwagę jedynie przesłanki z art. 61 P.p.s.a., nie zajmuje zaś stanowiska co do meritum, co może uczynić jedynie w orzeczeniu kończącym postępowanie. W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 61§ 3, § 4 i § 5 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.