III SA/Po 1233/13

Dnia 23 października 2013 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 23 października 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi "A" Sp. z o.o. w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lipca 2013 roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w opłacie paliwowej za miesiące lipiec, sierpień, październik i grudzień 2008 roku, za poszczególne miesiące od lutego do września oraz listopad i grudzień 2009 roku i styczeń 2010 roku; postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca "A" Sp. z o.o., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, w skardze do sądu administracyjnego wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wartość przedmiotu sporu została określona na 93.195 zł. Wpis stosunkowy od skargi to 1.864 zł - §1 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.). "A" Sp. z o.o. (KRS nr [...]) została utworzona w 2006 roku. Kapitał zakładowy skarżącej wynosi 450.000 zł. Członkami zarządu spółki oraz wspólnikami posiadającymi 77,77% udziałów w kapitale zakładowym są M. K. (PESEL [...]) oraz W. S. O. (PESEL [...]). W uzasadnieniu żądania przyznania prawa pomocy (k. 9, 39-41 oraz 61-62 akt sądowych) Skarżąca podała, że nie posiada środków na uiszczenie kosztów sądowych. Na rachunkach bankowych Spółki występuje saldo ujemne (na pierwszym saldo ujemne 237 zł oraz na drugim saldo ujemne 896 zł). Organy celne prowadzą przeciwko Skarżącej postępowania egzekucyjne. Według złożonego do akt sprawy odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego, zaległości Skarżącej na rzecz Dyrektora Izby Celnej w [...] wynoszą w sumie prawie 1.700.000 zł. Skarżącą oświadczyła, że wszelkie środki pozyskiwane przez nią są przejmowane przez organy egzekucyjne, a to uniemożliwia ponoszenie jakichkolwiek kosztów sądowych. Skarżąca oświadczyła także, że nie posiada majątku, ani środków trwałych, poza udziałem wynoszącym 51/100 w samochodzie osobowym marki BMW 730 diesel z 2005 roku. Cena za samochód nie została w całości uiszczona. Do spłaty pozostało jeszcze 50.000 zł. Zapłata ceny jest zabezpieczona umową przewłaszczenia pojazdu. Skarżąca nie wykonała obowiązku przekazania dodatkowych wyjaśnień i dokumentów (uzupełnienia oświadczenia majątkowego). W ocenie Spółki nie ma ona możliwości udzielenia żądanych informacji oraz przedłożenia żądanej dokumentacji, bowiem dokumentacja księgowa i podatkowa Spółki za okres od października 2010 roku do czerwca 2012 roku została zajęta i odebrana w toku postępowań prowadzonych przez Prokuraturę. Natomiast aktualnie prowadzone są trzy kontrole podatkowe, a dokumentacja księgowa i podatkowa za okres od lipca 2012 roku przechowywana jest w siedzibach organów podatkowych. Skarżąca podała jedynie, że od dnia 01 stycznia 2013 roku zatrudnia K. M. za wynagrodzeniem 2.200 zł netto miesięcznie. Przyznanie prawa pomocy w przypadku osób prawnych i jednostek organizacyjnych zostało oparte na konstrukcji ograniczonego uznania - prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy osoba prawna wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania - art. 246 §2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm. – dalej p.p.s.a.). Zwolnienie od kosztów sądowych musi znajdować uzasadnienie w sytuacji majątkowej strony postępowania. Brak możliwości oceny rzeczywistych zdolności płatniczych uzasadnia orzeczenie o odmowie przyznania prawa pomocy. Podkreślić należy, że zaproponowana przez Sąd forma uzupełnienia oświadczenia majątkowego, w żaden sposób nie ogranicza strony, co do wyboru jakiejkolwiek innej formy wykazania jej sytuacji majątkowej. Zabezpieczenie dokumentów księgowych i podatkowych przez prokuratora, czy też przechowywanie takiej dokumentacji w organach podatkowych nie stanowi obiektywnej przeszkody do wykazania: przychodów i wydatków za lata 2011-2013, wysokości kwot przejętych w wyniku zastosowanych środków egzekucyjnych, wysokości obrotów finansowych pomiędzy skarżącą Spółką a podmiotami powiązanymi z nią kapitałowo lub osobowo, czy też zmian w zakresie składników majątkowych od dnia 01 stycznia 2010 roku. Argumentacja wniosku o przyznanie prawa pomocy ujawnia, że Skarżąca osiąga przychody, które w całości przejmowane są przez organy egzekucyjne. Zgodne z zasadami logicznego rozumowania będzie więc stanowisko, że Skarżąca posiada wiedzę jakie aktualnie przychody osiąga, skoro twierdzi, że w całości te korzyści przejmują organy egzekucyjne. Informacja o wysokości zaległości Skarżącej na rzecz organów podatkowych oraz sam fakt prowadzenia egzekucji tych należności nie są wystarczające do przyjęcia stanowiska o braku możliwości zgromadzenia środków finansowych na jakiekolwiek, czy też pełne koszty sądowe. Wysokość kapitału zakładowego oraz wysokość istniejącego zadłużenia wskazuje na prowadzenie działalności gospodarczej w znacznych rozmiarach. W styczniu 2013 roku Spółka zatrudniła pracownika. Przeciwko Skarżącej nie zostało wszczęte ani postępowanie upadłościowe, ani postępowanie układowe. Wspólnicy nie postawili Spółki w stan likwidacji. Skoro Skarżąca Spółka z o.o. nadal zgłasza roszczenie do istnienia w porządku prawnym, to powinna realizować swoje cele, w tym koszty sądowe, o własnych siłach i w oparciu o własne środki (porównaj: postanowienie NSA z dnia 03 lipca 2013 roku, sygn. akt II FZ 532/13 oraz powołane tam orzeczenie ETPCz z 22 marca 2012 r. 19508/07 w sprawie Granos Organicos Nacionales S.A. przeciwko Niemcom, § 48). Zasady doświadczenia życiowego nakazują przyjąć, że uiszczenie wpisu od skargi w wysokości około 1.900 zł nie przekracza możliwości płatniczych Spółki z o.o., która zgłasza roszczenie do istnienia w obrocie prawnym pomimo posiadania zaległości publicznoprawnych na poziomie 1.700.000 zł. Skarżąca nie przekazała pełnych danych o swojej sytuacji majątkowej. Stąd brak jest podstaw do formułowania twierdzeń, że w okolicznościach niniejszej sprawy jest inaczej niż nakazują to przyjąć zasady doświadczenia życiowego. Na gruncie niniejszej sprawy aktualny pozostaje pogląd, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, ubiegająca się o prawo ubogich, (...) nawet w razie przeciążenia majątku swego ponad wartość nie może się powołać na swe zupełne ubóstwo, gdyż może pokryć opłaty sądowe przez zażądanie dopłat od wspólników (orzeczenie SN z dnia 13 września 1937r. II C 618/37 OSN(C) 1938/6/293, Lex 4328). Z danych zawartych w bazach internetowych wynika, że skarżąca Spółka jest powiązana osobowo z innymi podmiotami gospodarczymi. W. S. O. (wiceprezes zarządu "A" Sp. z o.o., zgodność numeru PESEL) jest wspólnikiem w podmiocie gospodarczym "B" Spółka jawna (KRS [...]), a M. K. (prezes zarządu "A" Sp. z o.o., zgodność numeru PESEL) jest prezesem zarządu w "C" Sp. z o.o. (KRS [...]). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §2 pkt 2, art. 255 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270), orzeczono jak w sentencji postanowienia.