III SA/Po 1247/16

WyrokWSA w Poznaniu2017-02-02

Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Ireneusz Fornalik, Szymon Widłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ właściwy do oceny wniosku o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego prawidłowo ocenił projekt pod kątem kryteriów merytorycznych dotyczących wpływu na zasady horyzontalne (równość szans, niedyskryminacja, równouprawnienie płci) oraz efektywności kosztowej, odmawiając przyznania dodatkowych punktów za działania zgodne z prawem lub wykraczające poza jego wymogi?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ prawidłowo ocenił projekt. W przypadku kryterium wpływu na zasady horyzontalne, organ zasadnie odmówił przyznania punktów za działania zgodne z obowiązującymi przepisami lub wykraczające poza wymogi prawa budowlanego, ponieważ nie stanowiły one działań ponadstandardowych. W odniesieniu do kryterium efektywności kosztowej, organ prawidłowo zastosował przyjęty wzór i procedurę oceny, a skarżąca nie przedstawiła konkretnych zarzutów kwestionujących tę ocenę.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego. Po uzyskaniu pozytywnej oceny, ale nieprzyznaniu dofinansowania, wniosła protest, kwestionując ocenę w zakresie kryteriów nr 16 (wpływ na zasady horyzontalne) i 21 (efektywność kosztowa). Organ odwoławczy nie uwzględnił protestu, uznając ocenę za prawidłową. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając błędy w ocenie tych kryteriów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 2 lutego 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik WSA Szymon Widłak Protokolant: ref. staż. Marta Chocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi x na orzeczenie Zarządu Województwa z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego oddala skargę x złożyła wniosek o dofinansowanie projektu pt. [...]w ramach konkursu ogłoszonego dla działania 3.2. Poprawa efektywności energetycznej w sektorze publicznym i mieszkaniowym, realizowanego w ramach [...]Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014 – 2020. Projekt, jak wynika z informacji [...] z dnia [...] r., uzyskał ocenę pozytywną, łącznie [...] punktów , co stanowi [...] % i jako projekt, który uzyskał, co najmniej [...] % maksymalnej do uzyskania liczby punktów za kryteria merytoryczne wartościujące, został umieszczony na liście rankingowej. X złożyła protest od oceny dokonanej przez Instytucję organizującą konkurs, wskazując w nim, że mimo uzyskania oceny pozytywnej nie przyznano x dofinansowania ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, wnosząc o ponowne przeanalizowanie kryteriów wartościujących nr 16 i 21. W uzasadnieniu protestu wskazano, że w kryterium nr 16 – wpływ projektu na wdrażanie zasad horyzontalnych, w ramach którego ocenie podlega to, czy projekt ma pozytywny wpływ na polityki horyzontalne UE, [...]uznała pozytywny wpływ projektu tylko w odniesieniu do zasady zrównoważonego rozwoju, natomiast w przypadku dwóch pozostałych to jest: równości szans i niedyskryminacji oraz równouprawnienia płci uznano wpływ projektu jako neutralny. W ocenie wnioskodawcy, projekt ma także pozytywny wpływ w odniesieniu do pozostałych zasad, tj. równości szans i niedyskryminacji. x wskazała w szczególności na punkt [...] wniosku o dofinansowanie w którym wskazano, że w projekcie w zakresie infrastruktury kieruje się warunkami dostępności, tak aby osoby z niepełnosprawnościami mogły korzystać z usług świadczonych w obiektach na równych zasadach z innymi użytkownikami. Podobnie w odniesieniu do zasady równouprawnienia płci w punkcie [...]. wniosku wskazano pozytywny wpływ projektu na politykę związaną z równouprawnieniem płci. Realizacja projektu przyczynia się do zwiększenia trwałego udziału kobiet i mężczyzn w zatrudnieniu oraz rozwoju ich kariery zawodowej, ograniczenia segregacji na rynku pracy, zwalczania stereotypów związanych z płcią w dziedzinie kształcenia i szkolenia oraz propagowania godzenia życia zawodowego i prywatnego kobiet i mężczyzn, poprzez nieograniczony dostęp do budynków użyteczności publicznej, możliwość pracy i rozwoju w nowoczesnym, zmodernizowanym obiekcie publicznym, bez względu na płeć, pochodzenie rasowe bądź etniczne, religię, przekonania, wiek i orientację seksualną. Odnośnie kryterium nr 21 - efektywność kosztowa projektu gmina wniosła o ponowne przeliczenie wskaźników. [...]orzeczeniem wydanym w dniu [...] r. nie uwzględniła protestu. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, odnośnie kwestionowanych w proteście zasad horyzontalnych tj. równości szans i niedyskryminacji oraz równouprawnienia płci, że z opisu wnioskodawcy konkretnie nie wynika, jakie działania stanowiące elementy ponadstandardowe podejmie wnioskodawca w każdej z analizowanych sfer. Zdaniem[...] , wnioskodawca głównie zadeklarował przestrzeganie przepisów prawa w zakresie zapewnienia ww. polityk. Nie udowodnił zaś, że w projekcie zastosuje takie rozwiązania, które wykraczają poza wymagania przewidziane w tym zakresie w przepisach budowlanych dla budynków użyteczności publicznej. [...] wyjaśniła również, że co do zasady równouprawnienia płci, opisane działania zostały sformułowane w sposób ogólny i mogą być realizowane niezależnie od niniejszego projektu. Opis dokonany przez wnioskodawcę świadczy jedynie o deklaracji, co do braku stosowania jakichkolwiek kryteriów dyskryminacyjnych. Jednak, jak wskazała , [...] działania niedyskryminacyjne są wprost wymagane przez prawo. Respektowanie ich należy uznać za obowiązek wnioskodawcy, realizowany niezależnie od projektu. Za podjęcie takich działań nie mogą być przyznawane punkty. Natomiast działania niestandardowe, nie wymagane przez prawo, muszą wynikać z konkretnego zapotrzebowania, stanowią odpowiedz na zidentyfikowane potrzeby. Jeżeli wnioskodawca nie przeanalizował sytuacji poszczególnych grup docelowych, to nie zna ich potrzeb, nie wie, z jakimi nierównościami ma do czynienia, a co za tym idzie, nie może podjąć skutecznych działań mających na celu niwelowanie barier przyczyniających się do nierówności. Odnośnie kryterium nr 21, zgodnie z wyjaśnieniami zawartymi w opisie kryterium przez oszczędność energii należy rozumieć różnice pomiędzy łącznym zapotrzebowaniem obiektu/obiektów na energię przed realizacją projektu oraz po realizacji projektu. Punktacja w ramach tego kryterium wyliczona była według przedstawionego wzoru. x kwestionując ilość przyznanych za to kryterium punktów, zarzuca, że punkty te nie odzwierciedlają w pełni faktycznej efektywności kosztowej projektu. Ponadto, wnioskodawca twierdzi, że nie ma możliwości pełnego ustosunkowania się do oceny tego kryterium, gdyż nie udostępniono mu pełnych danych, dotyczących projektu bazowego, przyjętego jako wyjściowa do przeliczania kryterium. [...] wyjaśniła, że kryterium nr 21 ma charakter sparametryzowany, określono bowiem dokładny schemat, według którego będą przyznawane punkty. Wyliczony według wzoru wskaźnik efektywności kosztowej jest najniższy w grupie złożonych projektów. Wobec powyższego [...] uznała, że protest jest niezasadny. x wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując dokonaną przez organ ocenę merytoryczną projektu, poprzez brak uznania pozytywnego wpływu projektu w obszarze kryterium nr 16, zasady nr 2 równość szans i niedyskryminacja oraz kryterium nr 21, wskazując, że przyznanie jedynie [...] punktu nie odzwierciedla w pełni faktycznej efektywności kosztowej projektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Na podstawie art. 61 ustawy z dnia 11 lipca 2014 roku o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014–2020 (Dz. U. z 2016 r., poz. 217), zgodnie z którym w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.), kontroli sądów administracyjnych poddana jest ocena projektów, zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych, dokonywana przez instytucję zarządzającą programami operacyjnymi (pośredniczącą lub wdrażającą) w realizacji takich programów, po wyczerpaniu środków odwoławczych. W poddanej kontroli sądu sprawie, procedura odwoławcza została wyczerpana. Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy o zasadach, właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasada przejrzystości realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Zasada bezstronności ustanawia zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup czy rodzajów wnioskodawców lub projektów. Z kolei równy dostęp do informacji, będący emanacją traktatowej zasady równości w dostępie do pomocy, nakłada na właściwą instytucję obowiązek publikowania informacji niezbędnych do realizacji równego dostępu do pomocy w zakresie ubiegania się o dofinansowanie projektów. Spór w kontrolowanej sprawie dotyczy merytorycznej oceny projektu dokonanej przez Zarząd Województwa z punktu widzenia kryteriów ogólnych (merytorycznych punktowych) nr 16 i nr 21. W ocenie Sądu, nieuzasadnione są zarzuty strony skarżącej związane z oceną projektu dokonaną w ramach kryterium nr 16 – Wpływ projektu na wdrażanie zasad horyzontalnych. W ramach tego kryterium sprawdzana była zgodność projektu z horyzontalnymi zasadami zrównoważonego rozwoju, równości szans i niedyskryminacji, równouprawnienia płci oraz innych. [...] uznały, że wnioskodawca wskazał pozytywny wpływ projektu tylko na jedną zasadę horyzontalną, tj. zrównoważony rozwój. Natomiast w przypadku zasad równości szans i niedyskryminacji oraz równouprawnienia płaci wpływ projektu ma charakter neutralny, co skutkowało brakiem przyznania punktów. Jak wynika z orzeczenia [...], w przypadku wskazanych wyżej zasad, z opisu wnioskodawcy konkretnie nie wynika, jakie działania, stanowiące elementy ponadstandardowe (np. przekraczające wymogi prawne) podejmie wnioskodawca w każdej z analizowanych sfer. Wnioskodawca głównie zadeklarował przestrzeganie przepisów prawa w zakresie zapewnienia ww. polityk. Nie udowodnił zaś, że w projekcie zastosuje takie rozwiązania, które wykraczają poza wymagania przewidziane w tym zakresie w przepisach budowlanych dla budynków użyteczności publicznej. [...] wyjaśniła również, że co do zasady równouprawnienia płci, opisane działania zostały sformułowane w sposób ogólny i mogą być realizowane niezależnie od niniejszego projektu. Opis dokonany przez wnioskodawcę świadczy jedynie o deklaracji, co do braku stosowania jakichkolwiek kryteriów dyskryminacyjnych, które, jak zauważyła [...], są wprost wymagane przez prawo, zaś respektowanie ich należy uznać za obowiązek wnioskodawcy, realizowany niezależnie od projektu. Zdaniem Sądu, [...] zasadnie uznała zatem, że wpływ projektu na zasadę równości szans i niedyskryminacji oraz równouprawnienia płci ma charakter neutralny. W szczególności, Sąd podziela ocenę, że za podjęcie działań, które nie wykraczają poza wymagania przewidziane w przepisach budowlanych dla budynków użyteczności publicznej, czy też są wprost wymagane przez prawo, zaś respektowanie ich należy uznać za obowiązek wnioskodawcy, realizowany niezależnie od projektu, nie mogą być przyznawane punkty. Natomiast działania niestandardowe, nie wymagane przez prawo, muszą wynikać z konkretnego zapotrzebowania, stanowią odpowiedz na zidentyfikowane potrzeby. Jeżeli wnioskodawca nie przeanalizował sytuacji poszczególnych grup docelowych, to nie zna ich potrzeb, nie wie, z jakimi nierównościami ma do czynienia, a co za tym idzie, nie może podjąć skutecznych działań mających na celu niwelowanie barier przyczyniających się do nierówności. Organ nie przekroczył również swoich uprawnień, dokonując oceny projektu w ramach kryterium merytorycznego nr 21 – Efektywność kosztowa projektu (stosunek wartości środków UE wyrażonej w PLN do osiągniętej w wyniku realizacji projektu oszczędności energii cieplnej i elektrycznej wyrażonej w MW/rok. Zgodnie z wyjaśnieniami zawartymi w opisie kryterium, przez oszczędność energii należy rozumieć różnicę pomiędzy łącznym zapotrzebowaniem obiektu/obiektów na energię przed realizacją projektu oraz po realizacji projektu. Niniejsze kryterium, jak wskazano w orzeczeniu [...], ma charakter sparametryzowany. Określono bowiem dokładny schemat, według którego będą przyznawane punkty. Kryterium nr 21 oceniane jest na podstawie informacji o wszystkich złożonych w konkursie projektach. Przy czym, jak wyjaśniono, w zakresie kompetencji [...] nie leży udostępnianie pełnych danych na temat wszystkich projektów uczestniczących w ocenie. Po otrzymaniu tego zestawienia [...] stwierdziła, że przy obliczaniu wskaźnika efektywności kosztowej zastosowano wzór wskazany w uzasadnieniu do kryterium nr 21. Zestawienie obejmuje [...] projektów ocenianych merytorycznie w tym konkursie. Wskaźnik X wyniósł [...] – zgodnie ze wskazaniem kryterium jest to najniższy wskaźnik w grupie złożonych projektów. Wskaźnik Y - dla projektu wnioskodawcy wyniósł [...] (jest to iloraz kwoty dofinansowania wynoszącej [...] zł i łącznej oszczędności energii w MW/rok równej [...]). Przedstawiając do wzoru, określonego w kryterium, powyższe obliczenia uzyskano wskaźnik efektywności kosztowej wynoszący [...]. W skardze wniesionej do Sądu, w odniesieniu do wskazanego wyżej kryterium nr 21, skarżąca podniosła jedynie, że przyznanie [...] punktu w ramach tego kryterium, nie odzwierciedla w pełni faktycznej efektywności kosztowej projektu, nie podnosząc jednak żadnych konkretnych zarzutów odnośnie oceny dokonanej w zaskarżonym orzeczeniu. Należy zatem stwierdzić, że organ dokonał prawidłowej oceny z punktu widzenia przedstawionych wyżej kryteriów merytorycznych oceny projektu oraz prawidłowo uzasadnił swoja ocenę wyrażoną w orzeczeniu odwoławczym. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 (Dz. U. z 2016 r., poz. 217) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło