III SA/Po 1261/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2018-03-05

Skład orzekający: Mirella Ławniczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, mimo wystąpienia omyłki pisarskiej w nazwisku adresata wezwania do uzupełnienia braków?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania. Omyłka pisarska w nazwisku adresata wezwania do uzupełnienia braków formalnych nie stanowiła przeszkody do wykonania wezwania i nie zwalniała wnioskodawcy z obowiązku złożenia wniosku w prawem przewidzianej formie. W związku z tym, żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie mogło otrzymać merytorycznego biegu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego przez M. L. w związku z postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej. Po wcześniejszych postępowaniach dotyczących zwolnienia od kosztów sądowych i umorzenia wniosku, skarżący ponownie wystąpił o przyznanie prawa pomocy w całości, w tym o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Mimo wezwania do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, skarżący nie wykonał tego obowiązku, wskazując na omyłkę pisarską w swoim nazwisku w otrzymanym wezwaniu. Starszy referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania, a skarżący wniósł sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Sąd utrzymał w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego z dnia 26 stycznia 2018 roku o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 05 marca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak po rozpoznaniu w dniu 05 marca 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] października 2016 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenie niedopuszczalności wniesienia zażalenia; postanawia utrzymać w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 stycznia 2018 roku. Postanowieniem z dnia 05 kwietnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego o umorzeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 139-141 akt sądowych). W uzasadnieniu orzeczenia wyjaśniono, że skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. W piśmie z dnia 26 kwietnia 2017 roku (k. 155 akt sądowych) skarżący ponownie wystąpił z żądaniem zwolnienia od kosztów postępowania w całości. Wnioskodawca nie wykonał wezwania do złożenia wniosku o przyznanie praw pomocy na urzędowym formularzu. Postanowieniem z dnia 09 sierpnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu utrzymał w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy (k. 183-185 akt sądowych). W piśmie z dnia 06 września 2017 roku (k. 204 akt sądowych) skarżący wystąpił z żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Pismem z dnia 16 listopada 2017 roku wyjaśniono stronie postępowania, że z mocy prawa nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Jednocześnie, co do żądania ustanowienia pełnomocnika z urzędu, zobowiązano wnioskodawcę do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na załączonym urzędowym formularzu (k. 211 akt sądowych). Wnioskodawca nie wykonał wezwania do złożenia wniosku o przyznanie praw pomocy na urzędowym formularzu. W piśmie z dnia 11 grudnia 2017 roku (k. 214 akt sądowych) skarżący podniósł, że oznaczenie adresata w doręczonym mu wezwaniu jest obarczone omyłką pisarską, co do nazwiska, gdyż prawidłowa pisownia jego nazwiska to "L. ", a nie "L. Wnioskodawca wskazał, że nadal popiera wniosek o przyznanie prawa pomocy i usunie braki formalne w terminie, ale w tym celu powinien być prawidłowo pouczony i poinformowany. Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu, zarządzeniem z dnia 26 stycznia 2018 roku, pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy (k. 219-220 akt sądowych). Skarżący skorzystał z prawa do wniesienia sprzeciwu. Zażądał uchylenia zarządzenia w całości i przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ewentualnie uchylenia zarządzenia i przekazania wniosku do ponownego rozpatrzenia. Ponadto wnioskodawca wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonego zarządzenia do czasu merytorycznego rozstrzygnięcia sprzeciwu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 §1 i §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2017, poz. 1369 ze zm. - dalej P.p.s.a.), rozpoznając sprzeciw od orzeczenia referendarza sądowego, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sprzeciw został wniesiony w terminie. Wniesienie środka zaskarżenia wstrzymało wykonanie zarządzenia referendarza sądowego (art. 260 §2 P.p.s.a.). Strona postępowania sądowoadministracyjnego ma możliwość ubiegać się o przyznanie prawa pomocy na każdym etapie postępowania, w tym ma także prawo do złożenia kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy (art. 243 §1 P.p.s.a.). Wbrew zapatrywaniu skarżącego ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy także należy złożyć na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru (art. 252 §2 P.p.s.a.). Postępowanie o przyznanie prawa pomocy z wniosku, który wpłynął do tutejszego Sądu w dniu 16 grudnia 2016 roku (k.17-18 akt sądowych), zostało prawomocnie zakończone poprzez jego umorzenie. Wniosek dotyczył jedynie zwolnienia od kosztów sądowych. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy wywołuje skutki prawne od dnia jego złożenia w prawem przewidzianej formie (art. 49 §3 w związku z art. 252 §2 P.p.s.a.). Wbrew sugestiom zawartym w sprzeciwie w toku niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego skarżący wcześniej nie złożył wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w prawem przewidzianej formie. Wnioskodawca prawidłowo został zobowiązany do usunięcia braków formalnych kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Analiza treści pisma z dnia 11 grudnia 2017 roku (k. 214 akt sądowych) oraz akt sądowych nie pozostawia wątpliwości, do tego, że korespondencja zawierająca wezwanie została wydana skarżącemu. Obowiązek procesowy wnioskodawcy, co do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu został określony w sposób jednoznaczny. Ujawniona omyłka pisarska w nazwisku adresata nie stanowiła przeszkody do wykonania wezwania. Zatem nie może być mowy o braku aktualizacji obowiązku wnioskodawcy, co do złożenia wniosku o przyznanie praw pomocy na urzędowym formularzu. Skoro skarżący nie złożył wniosku o prawo pomocy w prawem przewidzianej formie, to żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie mogło otrzymać merytorycznego biegu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu, pozostawia się bez rozpoznania (art. 257 P.p.s.a.). Ubocznie należy wskazać, że pismo nie mogło otrzymać biegu w trybie art. 165 P.p.s.a. albowiem kwestia ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie była przedmiotem orzeczenia o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Z powyższych względów Sąd uznaje, że wniosek o prawo pomocy należało pozostawić bez rozpoznania. W konsekwencji, na podstawie cytowanych wyżej przepisów, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło