III SA/Po 135/08

PostanowienieWSA w Poznaniu2008-04-29

Skład orzekający: Robert Talaga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wraz z mężem osiąga miesięczne dochody przekraczające 6000 zł brutto i posiada dom oraz dwie działki budowlane, może zostać uznana za osobę, która nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego w rozumieniu przepisów PPSA?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) nie może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca, pomimo wskazania na pewne obciążenia finansowe, osiąga wraz z małżonkiem dochody przekraczające 6000 zł brutto miesięcznie i posiada znaczący majątek (dom, działki budowlane). Nie można uznać, że taka osoba nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zwłaszcza gdy nie przedstawiła pełnych danych dotyczących dochodów pozostałych członków gospodarstwa domowego ani szczegółów dotyczących wszystkich wydatków.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję ustalającą opłatę adiacencką. W skardze zawarli wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca przedstawiła swoją sytuację materialną, wskazując na dochody z emerytury i działalności gospodarczej męża, posiadanie domu i działek budowlanych, a także obciążenia finansowe związane z kredytem, zajęciami komorniczymi i spłatą zobowiązań. Sąd rozpatrywał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 29 kwietnia 2008 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi D.S. i T.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], sygn. [...] w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata /-/ Robert Talaga WSA/post.1 - sentencja postanowienia Dnia 31 grudnia 2007 roku D. i T.S. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], sygn. [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego "[...]" z dnia [...] ustalającą opłatę adiacencką w wysokości 7.497,90 z tytułu wzrostu wartości nieruchomości o powierzchni 4 560 m². położonej w P. przy ulicy [...]. Skarżący w skardze zawarli wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata i na tej podstawie zostali wezwani do przesłania wniosków o przyznanie prawa pomocy wypełnionych na urzędowych formularzach, co uczynili w zakreślonym zakresie. D.S. w złożonym wniosku wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem, matką, córką, synem, synową i wnukiem. Skarżąca wraz mężem posiadają dom o powierzchni 333 m² oraz dwie działki budowlane na terenie Miasta P. o powierzchni 2941 m² i 1619 m². Skarżąca zaznaczyła, że nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3000 euro. Skarżąca oświadczyła, że wspólne gospodarstwo domowe jest utrzymywane z jej emerytury w wysokości 903,00 zł netto oraz dochodów męża z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w wysokości 5.300,00 zł. W uzasadnieniu wniosku D. S. wskazała, że trudna sytuacja finansowa firmy męża spowodowała duże obciążenia budżetu domowego, które wiążą się z wysokimi kosztami spłaty kredytu bankowego w PKO BP, zajęciami komorniczymi Komornika Rewiru V – 1000,00 zł miesięcznie, Komornika Rewiru IX – 500,00 zł miesięcznie, spłatą zobowiązań wynikających z wyroków sądowych i porozumień kwocie ponad 2200,00 zł miesięcznie oraz kosztami utrzymania domu 1400,00 zł miesięcznie. Zgodnie z art. 245 §1 i §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1) cytowanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, którym uniemożliwia to brak środków finansowych. Oznacza to, że prawo pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które ze względu na trudną sytuację nie są w stanie bez dodatkowego wsparcia poprowadzić swoich spraw przed sądem. Konstrukcja prawna cytowanych przepisów wskazuje, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym uzależnione jest od wykazania przez wnioskodawcę, że jego sytuacja materialna uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Jednocześnie zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy jest rozpatrywana z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu oraz jej rzeczywistych możliwości finansowych (T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz". Warszawa 2005, str. 631-632.). Z oświadczeń złożonych w niniejszej sprawie przez skarżącą wynika, że posiada ona stałe źródło utrzymania z tytułu emerytury, a jej mąż osiąga stałe dochody z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, które łącznie przekraczają 6.000 zł brutto. Przy tak wysokich dochodach biorąc jeszcze pod uwagę stan posiadanego majątku (dom i dwie działki budowlane) nie można uznać, że skarżąca wraz z mężem należą do grupy osób najbiedniejszych, dla których nie jest możliwe uiszczenie jakichkolwiek kosztów prowadzonego postępowania sądowego. Dodatkowo w tym zakresie należy podkreślić, że skarżąca nie wskazała jakie dochody uzyskują pozostałe pełnoletnie osoby wchodzące w skład wspólnego gospodarstwa domowego, których dochody powinny być uwzględnione przy rozpatrywaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ponadto warto również zauważyć, że skarżąca nie wskazała jakie dokładnie wydatki wiążą się ze spłatą wskazanego kredytu bankowego, ani z jakich konkretnie wyroków sądowych i porozumień wynikają wskazane przez skarżącą zobowiązania finansowe i zajęcia komornicze. Wobec powyższych informacji dotyczących sytuacji majątkowej skarżącej i jej męża, a także wątpliwości dotyczących wszystkich dochodów i wydatków prowadzonego wspólnie gospodarstwa domowego nie można przyjąć, że D. S. wykazała, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a tym samym nie można uznać jej wniosku za uzasadniony. Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ Robert Talaga T.M.d

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło