III SA/Po 136/24

Dnia 10 lipca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 lipca 2024 roku sprawy ze skargi J. R. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia 23 stycznia 2024r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2022 I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. na rzecz skarżącego kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym postanowieniem z 23 stycznia 2024 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. (dalej: organ, Dyrektor WOR ARiMR), po rozpoznaniu odwołania J. R. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z 10 listopada 2023 r. o przyznaniu płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2022, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowiły art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz.775 ze zm., dalej: K.p.a.) w zw. z art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2157, dalej: u.ARiMR). W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że skoro pełnomocnikowi J. R. doręczono decyzję organu I instancji z 10 listopada 2023 r. w dniu 22 listopada 2023 r., to zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a., ostatnim dniem do wniesienia odwołania był 6 grudnia 2023 r. Odwołanie złożono zaś w dniu 7 grudnia 2023 r. (data stempla pocztowego), a więc z uchybieniem 14-dniowego terminu. Dlatego należało na podstawie art. 134 K.p.a. stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania. J. R. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wnosząc do Sądu skargę na powyższe postanowienie zarzucił organowi naruszenie art. 134 K.p.a. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, błąd w ustaleniach faktycznych polegający na stwierdzeniu, że przesyłka zawierająca odwołanie od decyzji organu I instancji została nadana 7 grudnia 2023 r., a nie 6 grudnia 2023 r. skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. W motywach skargi podkreślił, że odwołanie zostało nadane w Urzędzie Pocztowym 6 grudnia 2023 r., tj. w ostatnim dniu terminu z art. 129 § 2 K.p.a. W odpowiedzi Dyrektor WOR ARiMR w P. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując co dotychczas. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skargę należało uwzględnić, ponieważ organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zważywszy, że w sprawie organ I instancji wydał w dniu 10 listopada 2023 r. decyzję przyznającą skarżącemu płatności rolno-środowiskowo-klimatyczne na rok 2022 zastosowanie znalazł przepis art. 10 ust. 1 u.ARiMR, który stanowi, że jeżeli przepisy ustawy lub przepisy odrębne nie stanowią inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 79a oraz art. 81. Na mocy tego przepisu Dyrektor WOR ARiMR badając, czy J. R. wniósł odwołanie od powyższej decyzji w czternastodniowym terminie określonym w art. 129 § 2 K.p.a., zobowiązany był kierować się zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej (art. 9 K.p.a.) oraz zasadą przekonywania (art. 11 K.p.a.). Wziąwszy pod uwagę, że strona reprezentowana jest adwokata, a więc działającego profesjonalnie pełnomocnika, z tym większą ostrożnością i rzetelnością, organ powinien zbadać i następnie wyjaśnić, czy faktycznie odwołanie strony zostało wniesione z uchybieniem terminu. Tymczasem Dyrektor WOR ARiMR w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stwierdzając na podstawie art. 134 K.p.a. uchybienie terminu do wniesienia odwołania, przyjął i wyjaśnił, że skoro organ I instancji decyzję z 10 listopada 2023 r. doręczył pełnomocnikowi skarżącego 22 listopada 2023 r., to ostatnim dniem na wniesienie odwołania był 6 grudnia 2023 r. To zaś pełnomocnik strony, co wynika z daty stempla pocztowego na przesyłce zawierającej odwołanie, nadał w placówce pocztowej 7 grudnia 2023 r., a więc uchybieniem terminu. Sąd w świetle powołanych zasad uznaje wyjaśnienia organu za niewystarczające. Zwrócić należy uwagę, że pełnomocnik skarżącego sporządził odwołanie 6 grudnia 2023 r., a więc w ostatnim dniu terminu do wniesienia odwołania. Nadto, co szczególnie istotne, z powszechnie dostępnego źródła (znanym organowi z urzędu), jakim jest internetowy system śledzenia przesyłek operatora pocztowego - [...] S.A., wynika, że przesyłka zawierająca odwołanie strony o nr [...] została nadana w placówce pocztowej FUP [...] przy ul. [...], [...] w dniu 6 grudnia 2023 r. o godz. 20:54:32, a więc w ostatnim dniu terminu. Wymaga wskazania, że przepis art. 10 ust. 1 u.ARiMR nie wyłącza zastosowania w niniejszej sprawie przepisu art. 77 § 4 K.p.a. Ten zaś określa, że fakty powszechnie znane oraz fakty znane organowi z urzędu nie wymagają dowodu. Fakty znane organowi z urzędu należy zakomunikować stronie. Faktem znanym organowi z urzędu, przy posiadaniu wiedzy o numerze omawianej przesyłki, w której pełnomocnik strony nadał odwołanie, był internetowy dostęp do śledzenia przesyłek [...] S.A. Organ mając zatem wątpliwości co do zachowania przez stronę terminu do wniesienia odwołania zobowiązany był z dostępu tego skorzystać i w przypadku uzyskania informacji o rozbieżnościach pomiędzy datą stempla pocztowego na kopercie, w której nadano odwołanie (data: 7.12.2023 r.), a datą nadania tejże przesyłki określoną w internetowym systemie śledzenia przesyłek (data 6.12.2023 r.), winien zwrócić się do [...] S.A. z wezwaniem (względnie z reklamacją) do wyjaśnienia tejże kwestii. Wziąwszy zaś pod uwagę, że pełnomocnik skarżącego na etapie wniesienia odwołania nie posiadał wiedzy co do późniejszych ustaleń zawartych w zaskarżonym postanowieniu, organ winien był również, przed wydaniem tegoż postanowienia, dysponując wiedzą wynikającą z dostępu do śledzenia przesyłek, zakomunikować pełnomocnikowi strony omawiane rozbieżności (art. 77 § 4 K.p.a. w zw. z art. 10 ust. 1 u.ARiMR) i dać mu możliwość wypowiedzenia się w tym zakresie. Działań takich nie podjęto. W ocenie Sądu uchybienia te powodują, że organ przedwcześnie przyjął, że J. R. reprezentowany przez pełnomocnika wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 K.p.a. Kwestię tę, z powodu wskazanych rozbieżności co do rzeczywistej daty wniesienia odwołania, należy ponownie rzetelnie zbadać. Sąd przy tym zaznacza, że strona - stosownie do przepisu art. 10 ust. 1b u.ARiMR - zobowiązana będzie przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności związanych z wniesieniem odwołania. Na niej bowiem spoczywa ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi skutki prawne. Wiedząc zatem aktualnie o rozbieżnościach w dacie nadania przesyłki zawierającej odwołanie od decyzji Kierownika BP ARiMR w P. z 10 listopada 2023 r. strona powinna być aktywna w wyjaśnieniu tejże okoliczności z operatorem pocztowym, czy zobowiązana będzie przedstawić dowód na okoliczność wniesienia odwołania w terminie. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej: P.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie (pkt I. wyroku). Ponownie rozpoznając sprawę organ – kierując się normą określoną w art. 153 P.p.s.a. - uwzględni powyższe rozważania Sądu. Sąd w pkt II. wyroku, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r. 1964), zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 597 zł jako sumę uiszczonego wpisu od skargi (100 zł), opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł) oraz stawki wynagrodzenia pełnomocnika (480 zł).