III SA/Po 1363/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2014-12-18
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której świadczenie emerytalne jest częściowo zajmowane przez komornika, a pozostała kwota jest niewystarczająca na bieżące utrzymanie i pokrycie kosztów sądowych związanych z wniesieniem licznych skarg, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni, której dochody z emerytury są częściowo zajmowane przez komornika i niewystarczające na bieżące utrzymanie, a jednocześnie wniosła liczne skargi generujące znaczne koszty sądowe, znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Sytuacja majątkowa i rodzinna wnioskodawczyni wskazuje, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.Stan faktyczny
B. J. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Wnioskodawczyni utrzymuje się z emerytury, która jest częściowo zajmowana przez komornika, pozostawiając jej niewielką kwotę na bieżące utrzymanie. Ponadto wniosła 140 skarg, co generuje znaczne koszty sądowe. Wnioskodawczyni nie posiada nieruchomości ani zasobów pieniężnych.Rozstrzygnięcie
Zwolniono B. J. od kosztów sądowych i ustanowiono dla niej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 grudnia 2014 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi B. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej dotyczącej uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe postanawia 1. zwolnić B. J. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla B. J. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu B. J. zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Na wezwanie Sądu B. J. przedłożyła natomiast wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Z informacji zgromadzonych w sprawie wynika, że B. J. wskazała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł brutto. Jej świadczenie jest jednak częściowo zajmowane przez komornika, przez co na bieżące utrzymanie pozostaje jej kwota [...] zł. Średniomiesięczne koszty utrzymania oszacowała w następujący sposób: świadczenia MPGM, ogrzewanie, woda (mieszkanie własnościowe) – [...] zł, gaz – [...] zł, prąd – [...] zł, podatek (rocznie) – [...] zł, TV+internet – [...] zł, lekarstwa – [...] zł. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych nieruchomości, ani zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych itp.), a także żadnych przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro. Spółka A, której wspólnikami byli wnioskodawczyni i jej mąż, została zlikwidowana w 2005 roku.
Wnioskodawczyni wyjaśniła, że użytkuje mieszkanie przy ul. [...] w P. (lokal o pow. [...] m²) należące do córki A. J w zamian za ponoszenie kosztów eksploatacyjnych. Ponadto wnioskodawczyni korzysta z rachunku bankowego prowadzonego na nazwisko córki A. J. Wpłaty na rachunek bankowy za okres od 1 stycznia do 25 listopada 2014 roku wyniosły [...] zł, czyli średniomiesięcznie około [...] zł. Z rocznego obliczenia dochodu przez organ rentowy wynika, że wnioskodawczyni uzyskała w 2012 roku kwotę [...] zł, a w 2013 roku kwotę [...] zł. Decyzją z dnia [...] wydana przez Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie przyznano wnioskodawczyni zasiłek celowy na zakup leków w kwocie [...] zł. Natomiast wnioski o przyznanie pomocy finansowej na zapłatę czynszu oraz przyznanie dodatku mieszkaniowego zostały załatwione odmownie. Dom przy ulicy [...] w P. został darowany córce M.J. w roku 1995 roku, ale darowizna została uznana za bezskuteczną względem wierzycieli i aktualnie nieruchomość jest objęta egzekucją komorniczą (dom został wystawiony na sprzedaż).
Wnioskodawczyni została ujawniona w Krajowym Rejestrze Sądowym jako jedyny członek zarządu podmiotu Spółka B (jedynym udziałowcem spółki jest córka A. J.). Spółka na przełomie 2010/2011 roku utraciła płynność finansową i od tego czasu nie prowadzi działalności gospodarczej, nikogo nie zatrudnia, nie posiada żadnego majątku, a jej siedzibą jest mieszkanie stanowiące własność córki wnioskodawczyni. Spółka nie została zlikwidowana dotychczas z powodu braku dostatecznych środków finansowych.
W uzasadnieniu wniosku B. J. podkreśliła, że wniosła do sądu 140 skarg na odmowę wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, które "doprowadziły ją do bankructwa i skazały na życie w nędzy".
Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w myśl art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j. z 2012 r., poz. 270), dalej jako P.p.s.a.
Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że jednoosobowe gospodarstwo domowe B. J. jest obecnie utrzymywane ze świadczenia emerytalnego w wysokości [...] zł brutto. Wysokość dochodów wnioskodawczyni (wolna od egzekucji) oscyluje w granicach tysiąca złotych miesięcznie i w całości jest wydatkowana na pokrycie bieżących kosztów jej utrzymania. Wnioskodawczyni wniosła jednocześnie do sądu 140 skarg, co wiąże się z koniecznością poniesienia łącznych kosztów sądowych w znacznej wysokości. W rezultacie wnioskodawczyni nie jest w stanie pokryć wszystkich kosztów sądowych oraz uiścić honorarium profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. W konsekwencji sytuacja majątkowa i rodzinna wnioskodawczyni uzasadnia ocenę, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Tym samym uzasadniony jest wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 oraz art. 255 w związku z art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło