III SA/Po 139/17

Dnia 13 marca 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi spółka A na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia odmówić przyznania prawa pomocy W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu spółka A zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłaty sądowej od wniesionej skargi. Na wezwanie Sądu spółka przedłożyła wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z informacji zawartych we wniosku wynika, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi [...] zł. Wartość jej środków trwałych (według bilansu za ostatni rok) wyniosła [...] zł, a strata za ostatni rok obrotowy wyniosła [...] zł. Na koncie spółki nie ma żadnych środków finansowych. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że przeciwko spółce prowadzone są liczne postępowania w przedmiocie wymierzenia kar pieniężnych za urządzanie gier poza kasynem gry. W tego rodzaju sprawach organ odwoławczy wydał ok. [...] decyzji. Przeciwko skarżącemu wszczęto postępowania egzekucyjne, które doprowadziły do zajęcia praktycznie całego majątku spółki. Środki uzyskiwane w ten sposób przez organy egzekucyjne przekazywane są na poczet postępowań egzekucyjnych. Skarżący na chwilę składania wniosku nie jest w stanie nawet w części pokryć opłaty od wnoszonej skargi, która wynosi [...] zł. Spółka oświadczyła, że wysokość jej zobowiązań wynika z decyzji Naczelników Urzędów Celnych i Dyrektorów Izb Celnych na podstawie których prowadzone są postępowania egzekucyjne, co zostało przedstawione w załączonej do oświadczenia dokumentacji. Jednocześnie spółka oświadczyła, że przedłożyła oprócz dokumentacji potwierdzającej prowadzone przeciwko niej postępowania egzekucyjne, także sprawozdanie finansowe oraz wydruk z rachunku bankowego. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej jako P.p.s.a., osobie prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Analiza sytuacji spółki pozwala przyjąć, że nie wykazała ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania pomimo, że uzasadnienie samego wniosku złożonego przez spółkę sprowadza się do wykazania odmiennej oceny elementów składających się na jej kondycję majątkową. W tym względzie należy zaznaczyć, że wbrew oświadczeniu zawartemu w uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, spółka nie załączyła do niego na okoliczność jej złej sytuacji finansowej: sprawozdania finansowego, wydruku z rachunku bankowego, ani dokumentacji potwierdzającej prowadzone przeciwko niej postępowania egzekucyjne. Bez względu na powyższe dokumenty należy jednak pamiętać, że koszty prowadzenia postępowań sądowych są traktowane jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, co dotyczy zarówno sytuacji, w której spółka uzyskuje dochody jak i sytuacji, w której spółka ponosi straty. W takim przypadku aktualność zachowuje prezentowany w orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym każde przedsiębiorstwo, które nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych powinno partycypować w kosztach postępowania sądowego (por. postanowienie NSA z dnia 3 lipca 2013 r., sygn. akt II FZ 532/13). Jednocześnie w rozpoznawanej sprawie należy odnotować fakt, że w imieniu skarżącej spółki została uiszczona część należnej opłaty sądowej w wysokości [...] zł, co może oznaczać, że zadeklarowana trudna sytuacja finansowa ma charakter przejściowy. Szczególnie, że wspólnicy nie postawili spółki w stan likwidacji, a zatem uznali, że ich wspólne przedsięwzięcie finansowe będzie kontynuowane. Skoro skarżąca spółka nadal zgłasza roszczenie do istnienia w porządku prawnym, to powinna realizować swoje cele, w tym pokrywać koszty sądowe, o własnych siłach i w oparciu o własne środki bądź też środki pochodzące z dopłat wspólników (por. postanowienie NSA z dnia 3 lipca 2013 r., sygn. akt II FZ 532/13 oraz powołane w nim orzeczenie ETPCz z dnia 22 marca 2012 r. 19508/07 w sprawie Granos Organicos Nacionales S.A. przeciwko Niemcom, § 48). Reasumując należy stwierdzić, że nieuzasadniony jest wniosek spółki o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.