III SA/Po 1433/14

WyrokWSA w Poznaniu2017-06-29

Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Ireneusz Fornalik, Walentyna Długaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo odmówił przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, jeśli wnioskodawca nie wykazał faktycznego posiadania i użytkowania tych gruntów w wymaganym okresie, mimo deklaracji innych producentów rolnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania płatności bezpośrednich, ponieważ wnioskodawca nie wykazał faktycznego posiadania i użytkowania spornych działek rolnych w wymaganym roku. Wnioskodawca nie przedstawił wystarczających dowodów na swoje rolnicze użytkowanie, podczas gdy inne podmioty również deklarowały te same działki, co skutkowało konfliktem krzyżowym. Kluczowe dla przyznania płatności jest faktyczne władztwo i użytkowanie rolnicze, a nie tylko posiadanie tytułu prawnego.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Po wezwaniu do usunięcia braków formalnych, które nie zostały usunięte, organ I instancji pozostawił wniosek bez rozpoznania. Po uchyleniu postanowienia o odmowie przywrócenia terminu przez WSA, organ przywrócił termin. Następnie organ I instancji stwierdził konflikt krzyżowy dotyczący zadeklarowanych działek, gdyż były one użytkowane również przez innych producentów rolnych. W konsekwencji odmówiono przyznania płatności. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Wnioskodawca zaskarżył decyzje, domagając się ich uchylenia, wznowienia postępowania i wyłączenia organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 29 czerwca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi x na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia[...]. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok [...] oddala skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...]utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. o odmowie przyznania[...] płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok [...] z sankcjami w okresie [...] lat kalendarzowych. Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym. W dniu [...]r. [...]wniósł za pośrednictwem poczty wniosek o przyznanie powyższych płatności bezpośrednich. Został wezwany do usunięcia braków formalnych wniosku. Z powodu nieusunięcia braków organ I instancji wystosował pismo w dniu [...] r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. W dniu [...] r. organ wydał postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o płatności. Organ II instancji postanowieniem z dnia r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Po uchyleniu powyższego postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, organ I instancji wydał w dniu [...] r. postanowienie o przywróceniu terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o płatności. Po dokonaniu kontroli administracyjnej wniosku organ I instancji stwierdził, że działki ewidencyjne w nim wskazane zostały zadeklarowane również przez innych producentów rolnych. Stwierdzono konflikt krzyżowy obejmujący działki ewidencyjne o numerach: [...] [...]złożył w toku postępowania wyjaśnienia i dowody dotyczące użytkowania rolnego działek nie wchodzących w konflikt kontroli krzyżowej – nr . [...] Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydał w dniu [...] r. decyzję o odmowie przyznania [...] płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok [...]z sankcjami w okresie [...] lat kalendarzowych. Po rozpatrzeniu odwołania strony organ II instancji utrzymał w mocy powyższą decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że warunkiem przyznania płatności bezpośredniej jest prowadzenie na wskazanej działce rzeczywistej produkcji rolniczej ( uprawa produktów rolnych lub utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska ). Producent rolny musi posiadać działki o łącznej powierzchni minimum 1 ha. Chodzi przy tym o posiadanie samoistne, powiązane z fizycznym władztwem nad rzeczą. Z akt sprawy wynika tymczasem, że strona nie użytkowała samodzielnie spornego gruntu w [...]r., co wynika z zeznań [...] innych beneficjentów, jak również z pism samego wnioskodawcy. W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu [...] wniósł o - uchylenie decyzji II instancji jako niezgodnej z prawem - o wznowienie postępowania zakończonego powyższą decyzją - o uchylenie innych decyzji organu II instancji "wydanych do tej pory" - o wyłączenie organu II i I instancji i o przekazanie sprawy organowi właściwemu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone w szczególności przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Kierując się wskazanymi wyżej przepisami oraz mając na uwadze treść skargi, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą prawną przyznania przedmiotowych płatności był art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru ( Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm. ), zgodnie z którym płatności przyznawane są, m. in., osobie fizycznej będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego ( producentowi rolnemu ) na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska, a warunkiem otrzymania płatności jest posiadanie przez danego producenta rolnego działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa sądowego i stanowiskiem doktryny, chodzi przy tym o faktyczne władztwo i użytkowanie rolnicze danego gospodarstwa rolnego przez wnioskodawcę, niezależnie od posiadania przez niego ( lub nie ) określonego tytułu prawnego do danego gruntu, w rozumieniu przepisów prawa rzeczowego ( zob. m. in. wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2009 r., sygn. akt II GSK 1012/08, lex nr 563485; wyrok WSA w Łodzi z dnia 17 kwietnia 2009 r., sygn. akt II SA/Łd 172/09, lex nr 550508; wyrok WSA w Opolu z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt I SA/Op 387/08, lex nr 531101 ). Podkreślić należy wobec tego, że osobą uprawnioną do płatności w danym roku jest wyłącznie jej faktyczny posiadacz i użytkownik rolniczy ( osoba planująca i wykonująca zabiegi agrotechniczne ), a nie osoba posiadająca jedynie tytuł prawny do danej nieruchomości. Chodzi przy tym o posiadanie rolnicze gruntów o charakterze trwałym, a nie jedynie sporadycznym. Posiadanie gruntu oznacza faktyczne władztwo, połączone z użytkowaniem gruntu, dokonywaniem na nim określonych zabiegów agrotechnicznych itd. W sprawach dotyczących przyznawania płatności bezpośrednich organy administracji badają faktyczne posiadanie i użytkowanie rolnicze danego gruntu. Złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie płatności okazał się nieprawidłowy pod względem faktycznym, albowiem zadeklarowana przez stronę powierzchnia działek rolnych nie była zgodna z powierzchnią faktycznie użytkowaną rolniczo przez skarżącego, co ustaliły organy w toku przeprowadzonego postępowania. Zdaniem Sądu, organy II i I instancji zasadnie stwierdziły, że skarżący nie nabył uprawnień do otrzymania płatności bezpośrednich za [...] rok, albowiem w tym okresie nie był faktycznym posiadaczem i użytkownikiem rolniczym spornych działek. Organy ustaliły, że działki ewidencyjne wskazane we wniosku zostały zadeklarowane również przez innych producentów rolnych. Stwierdzono konflikt krzyżowy obejmujący działki [...]Wskazani producenci rolni wykazali w złożonych zeznaniach lub oświadczeniach ( ewentualnie za pomocą stosownej dokumentacji ), że to oni byli posiadaczami i użytkownikami rolniczymi wskazanych działek w [...] roku. Skarżący złożył w toku postępowania wyjaśnienia i dowody dotyczące użytkowania rolnego działek nie wchodzących w konflikt kontroli krzyżowej – nr [...] Ze względu na powyższe okoliczności, Sąd stwierdził, że co do wskazanych powyższej działek ewidencyjnych doszło do konfliktu krzyżowego, gdyż były one użytkowane rolniczo przez innych producentów rolnych – beneficjentów płatności, co zostało ustalone w toku postępowania administracyjnego przez organy. Materiał dowodowy zebrany w sprawie był zatem wystarczający do dokonania prawidłowych ustaleń faktycznych. Wzywany do złożenia odpowiednich wyjaśnień skarżący nie przedłożył w toku postępowania dokumentów wskazujących, że to on był faktycznym posiadaczem i użytkownikiem rolniczym gruntów zgłoszonych we wniosku. W świetle powyższego zatem, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło