III SA/Po 1440/21

WyrokWSA w Poznaniu2022-04-01

Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Izabela Paluszyńska, Robert Talaga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo pozostawił bez rozpatrzenia wniosek strony, który nie sprecyzował trybu postępowania (wznowienie postępowania lub stwierdzenie nieważności) ani przesłanek do jego wszczęcia, mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych?
Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo pozostawił wniosek strony bez rozpatrzenia, ponieważ strona nie sprecyzowała trybu postępowania ani przesłanek do jego wszczęcia, mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych zgodnie z art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd nie jest władny do samodzielnego doprecyzowania żądania strony, a zarzuty dotyczące statusu strony jako podatnika wykraczają poza zakres sprawy dotyczącej pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.
Stan faktyczny
Spółka złożyła do Dyrektora Izby Skarbowej wniosek o wznowienie w trybie nadzwyczajnym postępowania lub stwierdzenie nieważności decyzji, zarzucając naruszenie klauzuli generalnej. Organ wezwał spółkę do sprecyzowania trybu postępowania i przesłanek. Spółka nie uzupełniła braków, kwestionując swój status jako podatnika akcyzowego. Dyrektor Izby Skarbowej pozostawił wniosek bez rozpatrzenia, a następnie utrzymał to postanowienie w mocy w wyniku zażalenia. Spółka wniosła skargę do WSA w Poznaniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 1 kwietnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Asesor sądowy WSA Robert Talaga (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 kwietnia 2022 roku sprawy ze skargi Wielobranżowego Przedsiębiorstwa [...]" Sp. z. o.o w [...]. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia podania bez rozpatrzenia oddala skargę. Pismem z dnia [...] kwietnia 2021 roku Wielobranżowe Przedsiębiorstwo [...] Sp. z o.o. złożyło do Dyrektora Izby Skarbowej "wniosek o wznowienie w trybie nadzwyczajnym postępowania znak sprawy: [...] z uwagi na zarzut rażącego naruszenia przez Dyrektora Izby Skarbowej klauzuli generalnej w ogłoszonym orzeczeniu, w którym utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] nr [...]". Zdaniem spółki Dyrektor Izby Skarbowej w zaskarżonym postanowieniu znak sprawy:[...] i Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] w [...] w postępowaniu poprzedzającym znak sprawy: [...], ogłaszając swe orzeczenia dokonali czynności prawnej obarczoną wadą bezwzględnej nieważności obchodząc i całkowicie ignorując klauzulę generalna określoną przez społeczno-gospodarczy cel jaki przyświecał ustawodawcy przy uchwalaniu ustawy o podatku akcyzowym z [...] grudnia 2008 roku". W konsekwencji spółka zażądała "uchylenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej znak sprawy: [...] i poprzedzającą tę decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w [...] w postępowaniu poprzedzającym znak sprawy: [...] [...]". Pismem z dnia [...] czerwca 2021 roku, nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej wezwał Spółkę do sprecyzowania wniosku poprzez wskazanie: 1) trybu w jakim należy rozpatrzeć przedmiotowy wniosek, czy jako: wniosek o wznowienie postępowania, wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia, oraz 2) przesłanki do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. W treści wezwania organ wyjaśnił, że miał na względzie to, że postępowanie prowadzone pod wskazanym przez stronę nr [...] zostało zakończone wydaniem postanowienia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] lutego 2019 roku, nr [...], następnie ww. postanowienie zostało utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] marca 2019 roku, znak sprawy [...], a z treści pisma z dnia [...] kwietnia 2021 roku nie wynikało jednoznacznie zastosowania którego ze wskazanych powyżej trybów domaga się strona. Jednocześnie organ podatkowy poinformował stronę, że nieusunięcie braków w terminie 7 dni spowoduje pozostawienie skargi bez rozpatrzenia. W dniu [...] czerwca 2021 roku powyższe wezwanie zostało doręczone spółce. Pismem z dnia [...] czerwca 2021 roku spółka zażądała "prowadzenia postępowania, które się wszczęło w dniu odbioru wniosku Spółki [...] z dnia [...] kwietnia 2021 roku w sposób właściwy w którym stroną będzie Spółka [...] nie mająca ustawowego obowiązku uznawania się za podatnika akcyzy oraz za stronę postępowania którego nie wolno organowi władzy publicznej, pod rygorem nieważności bezwzględnej, prowadzić na podstawie Ordynacji podatkowej skoro strona tego postępowania nie jest podatnikiem akcyzy." Spółka przedstawiła obowiązki funkcjonariuszy publicznych i zakwestionowała zasadność uznania jej za podatnika podatku akcyzowego w rozumieniu art. 13 ustawy z dnia grudnia 2008 roku o podatku akcyzowym oraz uzasadnia dlaczego nim nie jest. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 roku, [...] Dyrektor Izby Skarbowej pozostawił bez rozpatrzenia pismo Wielobranżowego Przedsiębiorstwa [...] Sp. z o.o. z dnia [...] kwietnia 2021 roku. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że nie był władny ani do zmiany kwalifikacji żądania ani do samodzielnego jego doprecyzowania. W rezultacie organ wziął pod uwagę, że spółka nie wskazała trybu w jakim należało rozpatrzyć wniosek z dnia [...] kwietnia 2021 roku ani przesłanek do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji przez co zasadnym było pozostawienie wniesionego podania bez rozpatrzenia. Pismem z dnia [...] lipca 2021 roku spółka zaskarżyła powyższe rozstrzygnięcie żądając "udzielenia informacji i wyjaśnień w zakresie uznania Spółki [...] za podmiot tego postępowania mający ustawowy obowiązek uznania się za stronę mającą obowiązek uznania się za podatnika w rozumieniu art. 7 Ordynacji podatkowej." Strona powołała się na art. 120 i 121 ustawy Ordynacja podatkowa. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2021 roku, znak sprawy: [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ stwierdził, że strona została prawidłowo wezwana przez organ podatkowy do podjęcia stosownych czynności, a także pouczona, że niewypełnienie wskazanej czynności spowoduje pozostawienie wniesionego podania bez rozpatrzenia. Organ I instancji prawidłowo uznał, że z treści pisma z dnia [...] kwietnia 2021 roku jednoznacznie nie wynikało którego trybu domagała się strona, a w konsekwencji skierował do strony wezwanie w celu prawidłowego rozpatrzenia podania strony. Takie działanie organu miało zapobiec pozostawieniu pisma bez rozpoznania merytorycznego. Zarzuty zawarte w zażaleniu dotyczyły w istocie tego, czy strona jest podatnikiem podatku akcyzowego i kwestii trybu przedmiotowego postępowania, a nie oceny prawidłowości wydania postanowienia o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku strony z dnia [...] kwietnia 2021 roku. Postępowanie w sprawie dotyczyło kwestii procesowej, tj. pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia, przez co podniesione zarzuty nie mogły prowadzić do zakwestionowania wydanego w sprawie rozstrzygnięcia organu podatkowego. Pismem z dnia [...] września 2021 roku Wielobranżowe Przedsiębiorstwo [...] spółka z o.o. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2021 roku, znak sprawy: [...]. W skardze spółka podniosła, że "nie jest podmiotem będącym podatnikiem w rozumieniu art. 7 ustawy Ordynacja podatkowa, w szczególności nie jest podmiotem będącym podatnikiem akcyzy w rozumieniu art. 13 ustawy o podatku akcyzowym z [...] grudnia 2008 roku. W konsekwencji powyższego wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej i umorzenie postępowania. Zdaniem spółki oleje smarowe, którymi obraca nie są wyrobami podlegającymi podatkowi akcyzowemu. W uzasadnieniu skargi spółka przedstawiła swoją interpretację prawa krajowego i unijnego dotyczącego podatku akcyzowego. W załączeniu przesłała zaświadczenie z dnia [...] lutego 2019 roku potwierdzające, że podmiot nie figuruje w Systemie Przemieszczania oraz Nadzoru Wyrobów Akcyzowych EMCS-PL. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Na wstępie Sąd pragnie wskazać, iż w pełni podziela stanowisko organu odwoławczego zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Po pierwsze stwierdzić należy, że prawidłowo organy podatkowe zastosowały w niniejszej sprawie przepisy postępowania. Zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. – o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2020 poz. 722, dalej jako u.p.a.) – do postępowań w sprawach wynikających z tej ustawy stosuje się przepisy Ordynacja podatkowa, chyba, że przepisy ustawy o podatku akcyzowym stanowią inaczej. W ocenie Sądu, organy I i II instancji postąpiły prawidłowo stosując w niniejszej sprawie przepisy Ordynacja podatkowa, bowiem strona jednoznacznie odwoływała się do postępowań prowadzonych na gruncie ustawy o podatku akcyzowym. W konsekwencji oznacza to, że w zakresie procesowym zastosowanie winny mieć przepisy Ordynacji podatkowej. Dodać należy, że już na gruncie art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (t.j. z 2021 roku, poz. 1540) do postępowań standardowych, wymiarowych dotyczących niemal każdego podatku stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej, a przepis art. 6 u.p.a. dodatkowo precyzuje, że przepisy tej ustawy odnosi się także do postępowań specyficznych, charakterystycznych dla akcyzy, odróżniających ten podatek od innych tytułów podatkowych obowiązujących w Polsce (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia [...] lipca 2019 roku, sygn. akt III SA/Po 163/19, na stronie internetowej NSA). Według art. 169 § 1 Ordynacja podatkowa jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. W przedmiotowej sprawie pismem z dnia [...] kwietnia 2021 roku Spółka [...] stwierdziła, że jest to "wniosek o wznowienie w trybie nadzwyczajnym postępowania znak sprawy: [...] (...)" oraz że Dyrektor Izby Skarbowej w zaskarżonym postanowieniu znak sprawy: [...] i Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] w [...] w postępowaniu poprzedzającym znak sprawy: [...], ogłaszając swe orzeczenia dokonali czynności prawnej obarczoną wadą bezwzględnej nieważności obchodząc i całkowicie ignorując klauzulę generalna określoną przez społeczno-gospodarczy ceł jaki przyświecał ustawodawcy przy uchwalaniu ustawy o podatku akcyzowym z [...] grudnia 2008 roku", jak również zażądał "uchylenia decyzji Dyrektora Izby Administracji karbowej w [...] w znak sprawy: [...] i poprzedzającą tę decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w [...] w postępowaniu poprzedzającym znak sprawy: [...]". W rozpatrywanej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo uznał, że w sprawie należy wezwać skarżącą spółkę do usunięcia braku formalnego, wskazując w wezwaniu z dnia [...] czerwca 2021 roku zakres usunięcia braku formalnego (wskazanie trybu w jakim należy rozpatrzeć przedmiotowy wniosek – to znaczy jako wniosek o wznowienie postępowania, czy jako wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia oraz wskazanie przesłanki do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności) oraz termin do usunięcia braku (7 dni) oraz konsekwencje prawne niezastosowania się do wezwania. Działanie organu miały na celu rozpatrzenie pisma, a zatem w istocie miało zapobiec sytuacji pozostawienia wniosku bez rozpoznania merytorycznego. Wezwanie z dnia [...] czerwca 2021 roku, nr [...] zostało doręczone stronie w dniu [...] czerwca 2021 roku. Strona skarżąca została prawidłowo wezwana przez organ podatkowy do uzupełnienia wyżej wskazanych braków, a także prawidłowo pouczona, że ich nieuzupełnienie spowoduje pozostawienie wniesionego podania bez rozpatrzenia zgodnie z art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. Na powyższe wezwanie spółka odpowiedziała pismem z dnia [...] czerwca 2021 roku, ale nie wskazała w nim trybu w jakim należy rozpatrzeć jej wniosek, ani nie wskazała przesłanek do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności orzeczenia. W tym względzie Dyrektor Izby Skarbowej zasadnie uwzględnił funkcjonujący w orzecznictwie pogląd wyrażony nota bene wcześniej w jednej ze spraw dotyczących Wielobranżowego Przedsiębiorstwa [...] Sp. z o. o., w myśl którego "organ nie jest władny ani do zmiany kwalifikacji żądania ani do samodzielnego jego doprecyzowania. Wręcz przeciwnie - obowiązkiem organu jest wyjaśnienie rzeczywistej woli strony" (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia [...] października 2018 roku, sygn. akt III SA/Po 459/18). W tak określonych warunkach skarżąca spółka nie odpowiedziała na wezwanie organu I instancji. Nieuzupełnienie braku formalnego w terminie 7 dni skutkować musiało zgodnie z art. 169 § 1 O.p. pozostawieniem podania bez rozpatrzenia. W rozpoznawanej sprawie należy jednocześnie dostrzec, że zarzuty zawarte w przedmiotowej skardze dotyczyły w istocie tego, czy strona jest podatnikiem podatku akcyzowego i stroną przedmiotowego postępowania, a nie oceny prawidłowości wydania postanowienia o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku strony z dnia [...] kwietnia 2021 roku. Odnosząc się do tak podniesionych zarzutów skargi kwestionujących status spółki jako podatnika podatku akcyzowego należy stwierdzić, że ocena, czy strona jest podatnikiem tego podatku możliwe jest dopiero po wszczęciu postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty podatku. W niniejszej sprawie postępowania takiego nie wszczęto, gdyż wniosek strony z dnia [...] kwietnia 2021 roku pozostawiono bez rozpatrzenia. W takiej sytuacji organ nie mógł wypowiedzieć się w tym zakresie. Nie może tego uczynić również Sąd, gdyż kwestia ta na obecnym etapie pozostaje poza granicami sprawy w myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. W rezultacie nie może odnieść zamierzonego skutku argumentacja skarżącej spółki sprowadzająca się do wykazania, że nieprawidłowo uznano ją za podatnika podatku akcyzowego, przez którą to argumentację skarżąca stara się wykazać niezgodność z prawem postanowienia pozostawiającego bez rozpatrzenia jej podanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty podatku akcyzowego i oprocentowania zwrotu tego podatku (por.: wyroki WSA w Poznaniu z dnia [...] września 2020 roku, sygn. akt III SA/Po 428/20 i z dnia [...] czerwca 2021 roku, sygn. akt III SA/Po 45/21 dotyczące skarżącego – dostępne j.w.). W konsekwencji powyższego należało uznać, że powyższe zarzuty nie mogły zostać uznane za zasadne w odniesieniu do zaskarżonego postanowienia o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia. Mając na uwadze powyższe Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - j.t. Dz. U. z 2022 roku, poz. 329 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło