III SA/Po 1443/14

Dnia 28 października 2014 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 28 października 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku T.Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego i adwokata w sprawie ze skargi T.Z. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia ustanowić dla T. Z. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w P. i oddalić wniosek w pozostałym zakresie Pismem z dnia 6 września 2014 roku T.Z. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Na wezwanie sądu T. Z. przesłał natomiast wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego i adwokata. Z informacji zawartych we wniosku wynika, że T.Z. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymuje się z zasiłku z MOPR w wysokości [...] zł. Wnioskodawca nie posiada żadnych nieruchomości, ani zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych, itp.), a także żadnych przedmiotów o wartości przekraczającej 3000 euro. Wnioskodawca zadeklarował posiadanie orzeczenia o niepełnosprawności. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych: strona skarżąca działanie lub bezczynność z zakresu ubezpieczeń społecznych. W rozpoznawanej sprawie na wnioskodawcy nie ciąży obowiązek uiszczenia kosztów sądowych, przez co żądanie przyznania prawa pomocy w tym zakresie jest bezprzedmiotowe. Strona nie ma bowiem interesu prawnego w uzyskaniu orzeczenia o zwolnieniu od kosztów sądowych skoro została od nich zwolniona z mocy ustawy. W konsekwencji należy odmówić przyznania praw pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Rozpoznaniu podlega zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy jedynie w części dotyczącej ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Zgodnie z przepisem art. 246 §1 pkt. 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, którym uniemożliwia to brak środków finansowych. Oznacza to, że prawo pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które ze względu na trudną sytuację nie są w stanie bez dodatkowego wsparcia poprowadzić swoich spraw przed sądem. Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że gospodarstwo domowe wnioskodawcy jest utrzymywane jedynie ze świadczenia z pomocy społecznej w wysokości [...] zł. Takie dochody wystarczają jedynie na pokrycie bieżących kosztów utrzymania na minimalnym poziomie egzystencji. W konsekwencji nie jest on w stanie pokryć dodatkowych kosztów postępowania związanych z wynagrodzeniem pełnomocnika z wyboru. Dochody jakimi co miesiąc dysponuje wnioskodawca nie pozwalają zatem na poniesienie przez niego pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. W tej sytuacji uzasadniony jest jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Ponieważ wnioskodawca wniósł alternatywnie o ustanowienie z urzędu radcy prawnego i adwokata, a dla zapewnienia właściwej pomocy prawnej wystarczy ustanowienie jednego pełnomocnika, zasadne pozostaje ustanowienie jedynie radcy prawnego. Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w związku z art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 239 pkt 1 lit e P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.