III SA/Po 1472/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-01-23

Skład orzekający: Sebastian Michalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała swojej sytuacji materialnej i rodzinnej w sposób pełny i wiarygodny, uchylając się od przedstawienia wymaganych dokumentów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający swojej sytuacji materialnej i rodzinnej. Pomimo wezwania do uzupełnienia oświadczenia majątkowego i przedłożenia stosownych dokumentów, strona uchyliła się od wykonania nałożonych obowiązków, co uniemożliwiło sądowi dokonanie rzetelnej oceny jej zdolności płatniczych. Brak współpracy ze strony skarżącego skutkuje uznaniem, iż nie wykazał on zaistnienia przesłanek koniecznych dla przyznania mu prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący L. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W oświadczeniu majątkowym podał, że nie jest w stanie uiścić kosztów postępowania bez uszczerbku dla własnego utrzymania, wskazując na opiekę nad matką i posiadanie gruntów rolnych oraz lasu. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia oświadczenia, m.in. o wykazanie przychodu domowników, przedłożenie wyciągów bankowych, udokumentowanie kosztów prowadzenia działalności rolniczej i gospodarstwa domowego. Skarżący nie wykonał nałożonych obowiązków, ograniczając się do powołania okoliczności już ujawnionych.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 stycznia 2015 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2015 roku wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi L. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2014 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący L. P. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W oświadczeniu majątkowym Skarżący podał, że nie jest w stanie uiścić kosztów postępowania bez uszczerbku dla własnego utrzymania. Prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, ale zaznaczył, że opiekuje się matką (94 lata), która wymaga całodobowej opieki. Z pism Wnioskodawcy złożonych w aktach administracyjnych wynika, że Skarżący zamieszkuje wspólnie z matką pod adresem ul. [...], [...]. Skarżący jest właścicielem gruntów rolnych (2,99 ha przeliczeniowego) oraz lasu (1,34ha fizycznego). Do wniosku załączone zostały kserokopia decyzji na łączne zobowiązanie pieniężne za 2014 rok oraz kserokopia pisma zawiadamiającego o zadłużeniu w składkach KRUS (378 zł). Wnioskodawca nie określił kosztów własnego utrzymania. Nie podał wysokości faktycznie osiąganych dochodów; miesięczny dochód brutto wyliczył w ten sposób, że przeciętny dochód z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha ogłoszony w obwieszczeniu Prezesa GUS z dnia 23 września 2014 roku w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2013 roku (M.P. 2014, poz. 827) przemnożył przez posiadany areał gruntów rolnych i podzielił przez 12 miesięcy (2.869 zł x 2,99ha przeliczeniowego = 714,85 zł). Pismem z dnia 02 grudnia 2014 roku Wnioskodawca został zobowiązany do uzupełnienia oświadczenia majątkowego, poprzez: - wykazanie wysokości miesięcznego przychodu domowników, - przedłożenie spisu posiadanych rachunków bankowych oraz przedłożenie wyciągów bankowych dokumentujących operacje finansowe na tych rachunkach wykonane od dnia 01 stycznia 2014 roku – dotyczy także domowników, - określenie rozmiaru prowadzonej działalności rolniczej, udokumentowanie wielkość przychodu ze sprzedaży wytworzonych płodów rolnych oraz udokumentowanie kosztów prowadzenia działalności rolniczej (lata 2013-2014), - udokumentowanie wysokości dopłat do produkcji rolnej (przedłożenie kserokopii decyzji o przyznaniu dopłat z ARiMR), - udokumentowanie średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego, - wykazania czyją własność stanowi nieruchomość położona pod adresem ul. [...], [...] (adres zamieszkania według treści wniosku o prawo pomocy) oraz wykazanie czyją własność stanowi nieruchomość położona pod adresem ul. [...], [...] (adres zamieszkania Wnioskodawcy według treści pism złożonych w aktach administracyjnych), - przedłożenie szczegółowego opisu nieruchomości znajdujących się pod w/w adresami (proszę określić rodzaj zabudowy tych nieruchomości oraz sposób ich zagospodarowania). Wnioskodawca nie wykonał nałożonych na niego obowiązków. W odpowiedzi na wezwanie Skarżący powołał jedynie okoliczności ujawnione już w oświadczeniu majątkowym złożonym na urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy. Oświadczenie majątkowe może być podstawą przyznania prawa pomocy tylko wówczas, gdy wynika z niego, że obowiązek poniesienia kosztów postępowania sądowego spowoduje zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Złożone przez Skarżącego oświadczenie majątkowe jest niepełne i budzi wątpliwości, a przez to nie pozwala wnioskować o rzeczywistych zdolności płatniczych strony postępowania. Ocena zasadności wniosku o prawo pomocy polega na porównaniu wysokości kosztów konkretnego postępowania sądowego z sytuacją majątkową i rodzinną wnioskodawcy. Dochód statystyczny z 1ha gruntów rolnych nie obrazuje indywidualnych możliwości płatniczych, a przez to nie stanowi właściwej podstawy do określenia zdolności płatniczych strony postępowania sądowoadministracyjnego. Oświadczenia składane w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy nie korespondują z treścią pism skarżącego, które zostały złożone do akt administracyjnych. Według dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych Wnioskodawca zamieszkuje wspólnie z matką. Adres zamieszkania matki skarżącego został także wskazany we wniosku o prawo pomocy jako adres zamieszkania Wnioskodawcy oraz adres korespondencyjny Skarżącego. Wnioskodawca uchylił się od obowiązku przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych za okres od 01 stycznia 2014 roku, określenia faktycznej wielkości miesięcznego przychodu, w tym z prowadzenia działalności rolniczej oraz dopłat z ARiMR, udokumentowania wysokości kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego, a także wykazania sytuacji majątkowej i rodzinnej w zakresie określenia wysokości dochodów domowników oraz tytułu prawnego do korzystania z nieruchomości wskazanych jako adres zamieszkania w aktach sądowych oraz aktach administracyjnych. W tym stanie rzeczy uznać należało, że Skarżący nie wykazał warunków do objęcia go ochroną na zasadzie prawa pomocy. Skoro strona uchyla się od przedłożenia dodatkowych oświadczeń oraz przedstawienia dokumentacji wskazanej w wezwaniu sądowym, to powinna liczyć się z tym, że sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania jej prawa pomocy (postanowienie NSA z 23 kwietnia 2009 roku, sygn. akt I FZ71/09, Lex nr 564253). Brak współpracy ze strony skarżącego skutkuje uznaniem, iż nie wykazał on zaistnienia przesłanek koniecznych dla przyznania mu prawa pomocy (orzeczenie NSA z 24 marca 2009 roku, sygn. akt II FZ 91/09, Lex nr 550327). Z tych względów, na podstawie art. art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2, art. 255 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U 2012, poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło