III SA/Po 149/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2008-04-25
Skład orzekający: Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo rolne, osiągająca miesięczne dochody z tego gospodarstwa oraz posiadająca środki na rachunku bankowym, może zostać uznana za osobę, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że wnioskodawczyni, prowadząca gospodarstwo rolne przynoszące stałe dochody i posiadająca znaczące środki na rachunku bankowym, nie wykazała, iż poniesienie kosztów sądowych spowodowałoby uszczerbek dla jej koniecznego utrzymania lub utrzymania rodziny. Instytucja prawa pomocy jest przeznaczona dla osób najuboższych, a wnioskodawczyni nie należy do tej grupy.Stan faktyczny
D. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w postępowaniu ze skargi na postanowienie Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie płatności. Wnioskodawczyni podała, że prowadzi gospodarstwo rolne, które aktualnie nie przynosi dochodów, mieszka z rodziną i wskazała na miesięczne dochody brutto we wspólnym gospodarstwie domowym. Zobowiązana do przedstawienia dodatkowych dokumentów, wykazała dochody ze sprzedaży trzody chlewnej, mleka i malin, a także środki na rachunku bankowym. Wnioskodawczyni jest obciążona kredytem.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2008r. przy udziale na posiedzeniu niejawnym sprawy wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi D. M. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie płatności bezpośredniej lub uzupełniającej w przypadku śmierci rolnika; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ S. Michalski
D. M. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu ze skargi na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie płatności bezpośredniej lub uzupełniającej w przypadku śmierci rolnika.
W uzasadnieniu żądania wskazała, że prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni 9,17ha "aktualnie nieprzynoszące realnych dochodów". Zamieszkuje wspólnie z teściami i trojgiem dorosłych dzieci. Łączne miesięczne dochody brutto we wspólnym gospodarstwie domowym określiła na 5.600,00zł. Zaznaczyła, że starszy syn oraz teściowie dysponują swoimi dochodami według własnych potrzeb.
Zobowiązana do przekazania dodatkowych informacji i dokumentów źródłowych oświadczyła, że posiada jeden rachunek bankowy, na który od 25 lipca 2007r. do 13 marca 2008r. wpłynęło łącznie 16.075,72zł ze sprzedaży trzody chlewnej. Na dzień 12 marca 2008r. na rachunku posiadała środki pieniężne w wysokości 6.154,08zł. Wnioskodawczyni osiąga również dochody ze sprzedaży mleka (około 200,00zł miesięcznie), a w 2007r. uzyskała 1.000,00zł ze sprzedaży malin. Tym samym średni przychód z prowadzonego gospodarstwa rolnego za wskazany okres czasu wyniósł około 2.700,00zł miesięcznie. Skarżąca jest obciążona kredytem na zakup środków do produkcji rolnej w wysokości 5.100,00zł, którego wymagalność przypada na dzień 10 lutego 2009 roku. Teściowie, młodszy syn i córka nie posiadają rachunków bankowych. Starszy syn odmówił udostępnienia wyciągu ze swojego rachunku. Rodzina Skarżącej użytkuje 3 samochody osobowe i motorower. W gospodarstwie rolnym wykorzystywane są dwa pojazdy - ciągnik i przyczepa. Miesięczne wydatki na energię elektryczną, gaz, wodę i paliwo do pojazdów zostały określone na 680,00zł.
W sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym wpis, bez względu na przedmiot sprawy, wynosi 100,00zł - §2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 221, poz. 2193 ze zm.). W konsekwencji suma kosztów sądowych w niniejszej sprawie po uwzględnieniu wpisu od skargi kasacyjnej (§3 cytowanego rozporządzenia) oraz opłaty za odpis wyroku z uzasadnieniem - §2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. nr 221, poz. 2192) nie powinna przekroczyć 300,00zł.
Stosownie do art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej cytowanej jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Strona ubiegająca się o wsparcie w ramach prawa pomocy, a przy tym posiadająca stałe dochody i zgromadzony majątek, powinna wykazać, że pomimo ograniczenia wydatków do granic zabezpieczenia kosztów koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny oraz pełnego wykorzystania posiadanego majątku dla osiągania dochodów nie jest w stanie wygospodarować środków na koszty sądowe. Tylko wówczas uzasadnione jest twierdzenie, że koszty sądowe ograniczają realizację konstytucyjnego prawa do sądu. Instytucja prawa pomocy została ustanowiona dla ludzi najuboższych, którzy nie posiadają stałych dochodów, czy majątku.
Wnioskodawczyni nie można zaliczyć do tej grupy. Prowadzi on działalność rolniczą i zgromadziła znaczny, w porównaniu z wysokością kosztów sądowych, majątek. Na rachunku posiada środki wielokrotnie przewyższające koszty sądowe w niniejszej sprawie. Gospodarstwo rolne przynosi dochody w wysokości około 2.700,00zł miesięcznie. Miesięczny dochód brutto w gospodarstwie domowym Skarżącej, inaczej niż to określono we wniosku o prawo pomocy, wynosi około 8.300,00zł, co w przeliczeniu na jednego członka rodziny daje 1.380,00zł.
Mając na uwadze powyższe nie można uznać, że sytuacja rodzinna lub majątkowa Skarżącej wskazuje, że uiszczenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie wywoła uszczerbek utrzymania koniecznego dla Skarżącej lub członków jej rodziny. Stałe dochody stwarzają realną możliwość wsparcia się kredytem lub pożyczką. Powoduje to, że ciężar finansowy poniesienia kosztów postępowania może zostać rozłożony w czasie. Skarżąca posiada realna możliwość sfinansowania kosztów postępowania z przyszłych dochodów.
Z powyższych względów na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 oraz art. 246 §1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
/-/ S. Michalski
D.W.d
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło