III SA/Po 156/16

Dnia 13 kwietnia 2017 roku Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi P.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami postanawia przyznać adwokatowi J. T. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu kwotę [...] zł ([...] złotych [...]), w tym podatek od towarów i usług w kwocie [...] zł ([...] złotych [...]). Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu postanowieniem z 18 marca 2016 roku ustanowił dla skarżącego P. J. adwokata, jako pełnomocnika z urzędu. Osobę adwokata wyznaczyła Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu – adw. J. T. Z akt sprawy wynika, że pełnomocnik wniósł pismo procesowe w toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu w niniejszej sprawie. Pełnomocnik substytucyjny stawił się także na rozprawie przed Sądem, podtrzymał dotychczasowe zarzuty skargi oraz złożył wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, które nie zostały uiszczone nawet w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 19 stycznia 2017 roku oddalił przedmiotową skargę. Postanowieniem starszego referendarza sądowego z dnia 3 marca 2017 roku przyznano adwokatowi J. T. wynagrodzenie w kwocie [...] zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Pismem z dnia 5 kwietnia 2017 roku Jacek Tatarewicz przedłożył opinię w przedmiocie braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w której zawarł wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nieopłaconych nawet w części, według norm przepisanych. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Zgodnie z art. 250 § 1 P.p.s.a. wyznaczony adwokatowi lub radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach i opłatach za czynności adwokatów lub radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 roku, poz. 1714), które obowiązuje od dnia 2 listopada 2016 roku. W treści przepisu § 22 powyższego rozporządzenia wskazano, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, t.j. przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1801), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Skarga do sądu administracyjnego została wniesienia dnia 2 lutego 2016 roku, zatem w przedmiocie kosztów pomocy prawnej pełnomocnika z urzędu zastosowanie znajduje poprzednie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 2015 roku. Wobec powyższego w myśl przepisu § 2 rozporządzenia z 2015 roku koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę, rozumianą jako wynagrodzenie pełnomocnika, ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W myśl zaś § 4 ust. 3 rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit b rozporządzenia z 2015 roku opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. W rozpoznawanej sprawie, mając na uwadze podjęte przez pełnomocnika czynności procesowe, zgodnie zatem z § 4 ust. 1 rozporządzenia, należało ustalić opłatę za czynności adwokata w wysokości ½ opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 1 c) rozporządzenia, czyli w wysokości ½ opłaty maksymalnej wynoszącej 480 zł. Uwzględniając rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika z urzędu (§ 4 ust. 2 rozporządzenia), należało przyznać za udzieloną stronie skarżącej nieopłaconą pomoc prawną opłatę w wysokości 240 zł. Pełnomocnik oświadczył, że pomoc prawną świadczył w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i jest płatnikiem podatku VAT (k. 108 akt sądowych). Opłatę za udzielenie pomocy prawnej skarżącej w kwocie [...] zł. podwyższa się zatem o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, tj. o kwotę [...] zł. Pełnomocnikowi przyznano, zatem opłatę w łącznej wysokości [...] zł. Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit b oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia, orzeczono, jak w sentencji.