III SA/Po 1602/14
WyrokWSA w Poznaniu2015-06-02
Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Barbara Koś, Mirella Ławniczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, polegające na niepoddaniu się lub uniemożliwieniu przeprowadzenia kontroli, jest zasadne, gdy przedsiębiorca nie był obecny w siedzibie firmy, a jego pracownik nie mógł przedstawić wymaganych dokumentów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, polegające na niepoddaniu się lub uniemożliwieniu przeprowadzenia kontroli, było zasadne. Przedsiębiorca poprzez swoją nieobecność w siedzibie firmy oraz nieobecność osoby przez niego upoważnionej uniemożliwił przeprowadzenie kontroli. Brak obecności przedsiębiorcy i osoby upoważnionej, a także nieprzedstawienie wymaganych dokumentów, stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę pieniężną na przedsiębiorcę T. D. za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, polegające na niepoddaniu się lub uniemożliwieniu przeprowadzenia kontroli. Kontrola w siedzibie przedsiębiorcy nie mogła się odbyć z powodu nieobecności właściciela i osoby upoważnionej do reprezentacji. Pracownik przedsiębiorcy nie był w stanie przedstawić wymaganych dokumentów. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy. Przedsiębiorca złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując zasadność nałożenia kary.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 2 czerwca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Barbara Koś WSA Mirella Ławniczak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Skrocka – Nerka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi T. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę
Decyzją z dnia [...] maja 2014 o nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w kwocie 10 000 zł na "A" T. D. za naruszenie określone w art. 92 a ust.1, 3 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001r. - o transporcie drogowym i załącznika nr 3 lp.1.5 do w/w ustawy polegające na niepoddaniu się lub uniemożliwieniu przeprowadzenia kontroli w całości. W toku postępowania ustalono następujący stan faktyczny.
W dniu 12 marca 2014r. na mocy upoważnienia wydanego przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego podjęto próbę wykonania czynności kontrolnych w siedzibie przedsiębiorcy T. D. Na miejscu nie zastano przedsiębiorcy w związku z czym wylegitymowano obecnego na miejscu pracownika A. S.
Zatrudniony jako kierownik Stacji Paliw A. S. potwierdził na piśmie fakt, że jest zatrudniony w firmie "A", ale oświadczył, iż właściciela firmy nie ma i nie poda jego numeru telefonu komórkowego, bo nim nie dysponuje. Wobec powyższego przekazano mu wezwanie do przedłożenia dokumentów do kontroli do dnia 17 marca 2014r. A. S. potwierdził pisemnie, że przyjmie wezwanie i przekaże je szefowi, jednakże odmówił pokwitowania otrzymania tego wezwania.
W dniu 19 marca 2014r. do organu wpłynęło pismo zawierające prośbę o przedłużenie terminu do przedstawienia dokumentów podpisane przez A. S. Telefonicznie poinstruowano w/w, iż nowy termin wyznaczono na dzień 20 marca 2014r. W tym dniu podjęto kontrolę w przedsiębiorstwie T. D. Na miejscu zastano pracownicę D. K., która oświadczyła, że właściciela i kierownika firmy nie ma, pomieszczenia biurowe są zamknięte, a ona nie jest upoważniona do przedłożenia dokumentów, nie podała też żadnych danych do kontaktu z T. D.
Uzasadniając nałożenie kary pieniężnej w decyzji organu I instancji podkreślono, że strona nie tylko uniemożliwiła kontrolę, ale do dnia wydania decyzji nie przesłała żadnych dokumentów, nie podjęła próby kontaktu z organem oraz nie wypowiedziała się w sprawie stwierdzonego naruszenia.
T. D. złożył odwołanie od powyższej decyzji. Podniósł w nim, że w październiku otrzymał zawiadomienie o kontroli, która jednakże nie odbyła się w związku z tym był przekonany, że kontrola jest nieaktualna. Nie przedłożył żadnych dokumentów na wezwanie organu, bo nie wiedział jakiego okresu one dotyczą. Nie otrzymał także informacji o postępach w sprawie i o jej zakończeniu.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2014r. o nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał przedmiotową decyzję w mocy. Wskazał przepisy materialnoprawne będące podstawą wykonania kontroli tj. art. 50 pkt. 1-3, art. 55 ust. 1, 55 ust. 1a, ust. 1b, 72, 89 c ustawy – O transporcie drogowym. Jako podstawę wymiaru kary pieniężnej wskazano art. 92a, 92b, 92c tejże i załącznik lp.1.5 nr 3 do tej ustawy.
T. D. skorzystał z prawa wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W skardze powtórzył zarzuty odwołania, a dodatkowo podkreślił, że pracownik nie potwierdził faktu telefonicznego uzgodnienia terminu przedłożenia dokumentów.
Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 72 oraz 92 a ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001r. – O transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r, poz. 1265) oraz pkt 1.5 załącznika Nr 3 do tej ustawy, a także art. 77-80 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2010r. Nr 220, poz. 1447 ze zm.). Przepisy art. 77-80 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej dotyczą kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorców, której mają oni obowiązek się poddać i o której winni być uprzednio zawiadomieni przez organ kontrolujący. Zgodnie z art. 80 ust. 1 i ust. 2 tejże ustawy czynności kontrolnych dokonuje się w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej, natomiast kontrolowany jest obowiązany do pisemnego wskazania osoby upoważnionej do reprezentowania go w trakcie kontroli, w szczególności w czasie jego nieobecności. Przepis art. 72 ustawy – O transporcie drogowym przewiduje, że "kontrolowany jest obowiązany umożliwić inspektorowi dokonanie czynności kontrolnych, a w szczególności
1. udzielić ustnych lub pisemnych wyjaśnień, okazać dokumenty lub inne nośniki informacji oraz udostępnić dane mające związek z przedmiotem kontroli
2. udostępnić pojazd, a w uzasadnionych przypadkach wynikających z przeprowadzonej kontroli pojazdu na drodze, obiekt, siedzibę przedsiębiorcy oraz wszystkie pomieszczenia, w których przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą bądź też przechowuje mienie przedsiębiorstwa
3. umożliwić sporządzenie kopii dokumentów wskazanych przez kontrolującego
4. umożliwić sporządzenie dokumentacji filmowej lub fotograficznej, jeżeli może ona stanowić dowód lub przyczynić się do utrwalenia dowodu w sprawie będącej przedmiotem kontroli.
5. umożliwić przekazanie za potwierdzeniem odbioru oryginału zapisu urządzenia samoczynnie rejestrującego prędkość jazdy, czas jazdy i postoju lub karty kierowcy oraz gromadzonych przez kontrolowany podmiot wydruków z tachografu cyfrowego i karty kierowcy, których kontrola będzie dokonywana w siedzibie organu kontroli".
Wykładnia językowa przepisu zawartego w załączniku Nr 3 do ustawy o transporcie drogowym oznaczonego lp.1.5 prowadzi do wniosku, że ustawodawca określając naruszenie obowiązków, o jakich mowa w tym przepisie, poprzez użycie zwrotu "niepoddanie się" lub "uniemożliwienie" przeprowadzenia kontroli odniósł się do zdarzeń przeszłych dokonanych. W przepisie tym przewidziano zatem karę w przypadku, gdy nie doszło do kontroli z powodu niepoddania się lub uniemożliwienia przeprowadzenia kontroli przez stronę.
Biorąc pod uwagę zaistniały w niniejszej sprawie stan faktyczny należy uznać, że organy administracyjne trafnie w tej sprawie przyjęły, że skarżący poprzez swoją nieobecność w siedzibie przedsiębiorstwa oraz nieobecność osoby przez niego upoważnionej uniemożliwił przeprowadzenie kontroli. W niniejszej sprawie zaistniały zatem podstawy do nałożenia kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł.
W niniejszym postępowaniu T. D. nie odbierał zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli pod adresem wskazanym w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej RP jako adres wykonywania działalności gospodarczej.
Korespondencja pomimo dwukrotnego awizo wracała do organu z adnotacją, iż adresata nie zastano. Z powodu niemożności doręczenia przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym w [...] w dniu 11 lutego 2014r., a zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki umieszczono na drzwiach mieszkania adresata. Organy miały więc kompetencje, by udać się do siedziby przedsiębiorcy i zażądać stosownej dokumentacji w celu przeprowadzenia kontroli. I bez znaczenia pozostaje w tym zakresie wyjaśnienie przedsiębiorcy, że zawiadomienie o zamiarze kontroli otrzymał w listopadzie, a ponieważ wówczas do kontroli nie doszło to uznał, że jest nieaktualna. Na miejscu wobec nieobecności T. D. dokumentacji zażądano od jego pracownika, zwłaszcza, iż ten ostatni nie odmawiał jej wydania, a jedynie prosił o przedłużenie terminu do jej dostarczenia. Podkreślić należy, iż w prośbie pisemnej, a następnie rozmowie telefonicznej nie zgłaszano problemu sprecyzowania okresu, którego dotyczą żądane dokumenty, co więcej nie było potrzeby takiego doprecyzowania, ponieważ dotyczyło ono konkretnych dokumentów, umów, wykazów, zaświadczeń bez wskazania okresu ich uzyskania czy obowiązywania. Uwzględniając fakt, iż zaświadczenie o prowadzeniu działalności wydano dopiero w roku 2012r. jest rzeczą oczywistą, że nie było potrzeby wskazania terminu o jaki chodzi. Uzyskanie choćby kopii dowodów rejestracyjnych wymaga ich przedstawienia bez względu na to, kiedy zostały wydane. Ponadto skoro pracownik odmówił jedynie pokwitowania, a sam dokument przyjął i zobowiązał się, że przekaże pracodawcy, a faktowi temu obaj nie przeczą, to oznacza, że żaden z nich nie miał wątpliwości, o jakie dokumenty chodzi. Jeśli miał je przedsiębiorca, sam winien zwrócić się o wyjaśnienie do organu mając przecież świadomość, że inspektorzy byli w siedzibie firmy i jakich dokumentów żądali. Niezrozumiałym byłoby też zwracanie się jedynie o przedłużenie terminu do przedłożenia dokumentów, bez wyjaśnienia powyższego. W prośbie tej nie sygnalizowano przecież wskazania takiego okresu czy rodzaju dokumentacji.
Fakt, iż dopiero w skardze skarżący podniósł, że A. S. zakwestionował fakt rozmowy telefonicznej jest argumentem spóźnionym i nie znajduje uzasadnienia w zebranym materiale dowodowym.
Nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż pomimo próby podjęcia działań kontrolnych organu w dniu 12 marca 2014r. przedsiębiorca nadal nie wyznaczył osoby upoważnionej do reprezentacji w trakcie jego nieobecności, choć już miał pełną świadomość, że istnieje potrzeba wyznaczenia takiej osoby. W konsekwencji kolejna wizyta kontrolerów w dniu 20 marca 2014r. zakończyła się niepowodzeniem.
W ocenie Sądu nie znajduje również uzasadnienia zarzut skargi, iż skarżący nie otrzymał informacji o biegu postępowania ani jego zakończeniu, przez co nie miał możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Otóż przede wszystkim akta sprawy organu II instancji nie zawierały żadnych nowych materiałów. Ponieważ nie doszło do kontroli, nie było też dokumentacji, z którą należało zapoznać przedsiębiorcę, bo jej nie dostarczył. Ponadto wezwanie do zapoznania z aktami jeszcze przed wydaniem decyzji przez organ I instancji zostało wysłane na adres przedsiębiorcy i dwukrotnie awizowane, ale nie zostało podjęte. Rozpatrując zarzut nie uczestniczenia w postępowaniu podkreślić jeszcze należy, że pomimo dwukrotnej wizyty inspektorów WITD w zakładzie, skarżący nie podjął kontaktu z organem przez ponad 2 miesiące, nie starał się wyjaśnić wątpliwości. Sam przyznał w odwołaniu i skardze, że pracownik przekazał mu informacje o poleceniach kontrolerów, jednak nadal konsekwentnie unikał kontroli.
Mając powyższe na uwadze, Sąd nie dopatrzył się naruszeń w działaniach organów administracji i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło