III SA/Po 1617/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-09-23

Skład orzekający: Beata Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, prowadzący działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej i posiadający znaczne dochody z tego tytułu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w postępowaniu sądowym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że wnioskodawca, mimo posiadania kredytów i wydatków związanych z działalnością gospodarczą, uzyskuje znaczące dochody z tytułu prowadzenia spółki cywilnej. Sąd podkreślił, że podmiot prowadzący działalność gospodarczą powinien przewidywać i zabezpieczać środki na koszty postępowań sądowych, a realizacja zobowiązań cywilnoprawnych nie przesądza automatycznie o przyznaniu prawa pomocy.
Stan faktyczny
Wnioskodawca H K złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, co zostało zaskarżone przez wnioskodawcę. Wnioskodawca argumentował trudną sytuacją finansową związaną z prowadzoną działalnością gospodarczą, kredytami i kosztami utrzymania rodziny. Sąd analizował dochody wnioskodawcy z działalności indywidualnej oraz ze spółki cywilnej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 września 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku H K o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi wspólników spółki cywilnej na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] 2014 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy Dnia 10 lipca 2015 r. H złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem z dnia 14 sierpnia 2015 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że strona nie wykazała skutecznie istnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W piśmie z dnia 31 sierpnia 2015 r. skarżący wniósł sprzeciw na powyższe postanowienie. Strona powołała się ogólnie na przyczyny podane wcześniej we wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozważył, co następuje : Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub też wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z informacji podanych we wniosku wynika, że H prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i córką, które jest utrzymywane z jego dochodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości [...] zł. Wnioskodawca posiada dom i nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Nie posiada natomiast zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych, itp.). Strona powołała się natomiast na konieczność obsługi kredytu zaciągniętego na zakup autobusów w wysokości [...] zł miesięcznie, a także na drugi kredyt w wysokości w wysokości [...] zł. H wskazał ponadto, że nie posiada żadnych lokat terminowych, a na jego koncie nie są rejestrowane żadne wpływy. Działka rolnicza została zaś obsiana żytem, co wiązało się z wydatkiem ([...]zł). Wnioskodawca wskazał też, że opłaca co miesiąc składkę na ZUS w wysokości [...]zł, a także ponosi koszty opłat (za światło – [...]zł, gaz – [...] zł oraz telefon – [...] zł). Powołał się jednocześnie na dużą konkurencję na rynku transportowym, która powoduje, że jego przedsiębiorstwo prowadzone na własne nazwisko "słabo prosperuje". Spółka transportowa, którą prowadzi wraz z dwoma wspólnikami, nie zatrudnia pracowników i nie posiada majątku nieruchomego. Wnioskodawca posiada trzy autobusy: M (wyprodukowany w 1997 roku), S (wyprodukowany w 1991 roku), x (wyprodukowany w 1991 roku). Wspólnicy wnioskodawcy posiadają jeszcze sześć autobusów osobowych. Ze złożonych informacji o wysokości dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w 2014 roku podatkowym wynika, że H uzyskał przychód w wysokości [...] zł i poniósł koszty jego uzyskania w wysokości [...]zł, (strata w wysokości [...]zł). Zauważyć jednak trzeba, że spółka cywilna prowadzona wraz z M W i S W uzyskała przychód w wysokości [...] zł i poniosła koszty jego uzyskania w wysokości [...] zł, co spowodowało dochód w wysokości [...] zł. Przy czym proporcjonalnie do udziałów w spółce H K uzyskał z tego tytułu dochód w wysokości [...]zł. Łącznie wnioskodawca w 2014 roku uzyskał zatem przychód w wysokości [...] zł i dochód w wysokości [...] zł. H wykazał ponadto, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej na własne nazwisko za miesiące od stycznia do czerwca 2015 roku uzyskał przychód w wysokości [...] zł i poniósł koszty jego uzyskania w wysokości [...] zł, co spowodowało stratę w wysokości [...] zł. Natomiast spółka, w której posiada 50% udziałów w analogicznym okresie wypracowała przychód w wysokości [...] zł, poniosła koszty jego uzyskania w wysokości [...] zł i uzyskała dochód w wysokości [...] zł. We wniesionym sprzeciwie skarżący nie podał żadnych dodatkowych danych dotyczących jego sytuacji majątkowej czy osobistej. Sąd po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdził, brak przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wskazać należy, że wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i córką, które utrzymywane jest z zadeklarowanych miesięcznych dochodów w wysokości [...] zł. Strona prowadzi działalność gospodarczą na własne nazwisko, która nie przynosi dochodu. Jednocześnie wnioskodawca prowadzi też działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej i z tego tytułu uzyskał w 2014 roku dochód przekraczający [...] zł, a w pierwszym półroczu 2015 roku dochód przekraczający [...] zł. H K pozostaje zatem okresowo w posiadaniu znacznych środków finansowych, o przeznaczeniu których może samodzielnie decydować. Podkreślić również trzeba, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem podmiot prowadzący działalność gospodarczą powinien przewidzieć konieczność ponoszenia kosztów spraw sądowych związanych z prowadzoną działalnością i mieć wygospodarowane na ten cel środki finansowe. Sąd miał na względzie okoliczność dotyczącą istniejącego zadłużenia wnioskodawcy, które wiąże się z koniecznością bieżącej obsługi kredytów i wymaga dodatkowych środków finansowych, ale stwierdzić należy kategorycznie, że sama realizacja zobowiązań cywilnoprawnych nie przesądza automatycznie o przyznaniu prawa pomocy. W opinii Sądu wnioskodawca nie posiada wydatków o charakterze cywilnym, którym należy przyznać pierwszeństwo przed wydatkami o charakterze publicznoprawnym, do których zalicza się należności związane z udziałem w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tym stanie rzeczy, skoro składający wniosek nie wykazał, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy określone w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 1, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło