III SA/Po 1629/13
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-09-04
Skład orzekający: Walentyna Długaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który ponownie ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wykazał nowe okoliczności uzasadniające przyznanie tego prawa, pomimo wcześniejszego odmówienia mu go w podobnych sprawach?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), ponieważ skarżący nie wykazał nowych okoliczności uzasadniających jego wniosek, które nie byłyby już przedmiotem analizy w poprzednich postępowaniach. Sytuacja majątkowa skarżącego nie uzasadniała stwierdzenia braku możliwości poniesienia kosztów postępowania, a ciężar dowodu w zakresie przesłanek warunkujących zwolnienie od kosztów spoczywał na stronie.Stan faktyczny
Skarżący X. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu przed WSA w Poznaniu. Wniosek został odrzucony przez referendarza sądowego, a następnie skarżący wniósł sprzeciw, podnosząc, że jego sytuacja finansowa uległa pogorszeniu z powodu wypadku i przebywania na rencie. Sąd rozpoznał sprawę, biorąc pod uwagę wcześniejsze odmowy przyznania prawa pomocy w podobnych sprawach skarżącego.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 4 września 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Walentyna Długaszewska po rozpoznaniu w dniu 4 września 2015 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi X. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w ... z dnia ... 2013 r. nr ... w przedmiocie odmowy wydania uprawnienia diagnosty, po wznowieniu postępowania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
Prawomocnym postanowieniem z dnia 22 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił X. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (sygn. akt III SA/Po 1629/13).
W zażaleniu na postanowienie Sądu z dnia ... 2015 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej skarżący ponownie wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z informacji zawartych w przesłanym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wynika, że X. prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. W małżeństwie obowiązuje ustrój wspólności majątkowej. Dochód miesięczny brutto rodziny to ... zł (umowa o pracę wnioskodawcy). Skarżący posiada grunty rolne o pow. ... ha i spłaca swoje zobowiązania finansowe w wysokości około ... zł z dochodów z dzierżawy budynków, w których wcześniej prowadził działalność gospodarczą.
Postanowieniem z dnia 1 lipca 2015 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie strony od kosztów sądowych.
W sprzeciwie z dnia ...lipca 2015 r. wnioskodawca wskazał, że wszelkie ustalenia Sądu w niniejszym przypadku nie odzwierciedlają stanu faktycznego. Skarżący podkreślił, że nie posiada środków na opłacenie kosztów sądowych. Jego sytuacja finansowa uległa znacznemu pogorszeniu z powodu wypadku, którego uległ i obecnie przebywa na rencie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym może zostać przyznane na wniosek strony, będącej osobą fizyczną, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oceniając ponowny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy należy zauważyć, że nie wskazał on żadnych nowych okoliczności, które nie byłyby już przedmiotem analizy w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Nie bez znaczenia jest to, że sytuacja finansowa i majątkowa skarżącego – oraz skarżącego i jego małżonki – była już oceniana w tym oraz innych postępowaniach przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu (prócz niniejszego postępowania, m.in. w sprawach o sygn. akt: III SA/Po 152/14, III SA/Po 282/14 oraz III SA/Po 33/11).
Rozpoznając wniosek strony w niniejszej sprawie Sąd nie znalazł podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy. Sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie uzasadnia bowiem stanowiska o braku możliwości poniesienia przez niego pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Samo istnienie zobowiązań kredytowych czy leasingowych skarżącego nie jest wystarczające dla stwierdzenia, że wnioskodawca nie posiada możliwości przeznaczenia środków finansowych na uiszczenie pełnych kosztów postępowania. Należy zwrócić uwagę, że w przypadku podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą ma on obowiązek zarezerwować środki finansowe na pokrycie kosztów sądowych związanych z ewentualnie prowadzonymi postępowaniami sądowymi, gdyż prowadzenie takich postępowań mieści się w ryzyku działalności gospodarczej. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i wobec tego powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, zdobycie środków finansowych przez skarżących jest obiektywnie możliwe.
Równocześnie należy podkreślić, że w rozpoznawanym skarżący nie przedstawił pełnych danych, które w sposób rzetelny przedstawiałyby jego sytuację majątkową i rodzinną. Podkreślić trzeba, że ciężar dowodu w zakresie przesłanek warunkujących zwolnienie od kosztów sądowych obciąża stronę, która powinna wykazać i wyczerpująco uzasadnić okoliczności stanowiące podstawę żądania. Rolą Sądu jest natomiast dokonanie wnikliwej oceny twierdzeń i dowodów przedłożonych przez stronę zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, a w konsekwencji rozstrzygnięcie, czy sytuacja materialna strony daje podstawy do skorzystania ze zwolnienia z art. 245 p.p.s.a.
Z tego względu, na podstawie 260 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło