III SA/Po 1646/13

WyrokWSA w Poznaniu2014-05-07

Skład orzekający: Tadeusz M. Geremek, Beata Sokołowska, Ireneusz Fornalik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić przyznania płatności bezpośrednich w pełnej zadeklarowanej wysokości, opierając się na danych z ortofotomapy wykonanej w późniejszym okresie niż rok, za który składany jest wniosek, i czy weryfikacja powierzchni działek rolnych wyłącznie na podstawie ortofotomapy jest wystarczająca?
Ratio decidendi
Organy administracji prawidłowo dokonały weryfikacji zadeklarowanych powierzchni działek rolnych na podstawie ortofotomapy, która jest jedynym prawnie dostępnym instrumentem weryfikacji. Płatności mogą być przyznane jedynie do powierzchni stwierdzonej, a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną, należne płatności podlegają pomniejszeniu. Weryfikacja ta, nawet jeśli oparta na danych z późniejszego okresu, jest zgodna z prawem Unii Europejskiej, które wymaga stosowania najbardziej aktualnych danych.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2009. Organ pierwszej instancji przyznał płatności, ale pomniejszył je ze względu na stwierdzone rozbieżności między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną. Organ drugiej instancji utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wskazując, że ortofotomapa jest jedynym prawnie dostępnym instrumentem weryfikacji. Skarżąca kwestionowała zasadność stosowania danych z ortofotomapy wykonanej w późniejszym okresie oraz brak kontroli terenowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 maja 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędziowie WSA Beata Sokołowska ( spr.) WSA Ireneusz Fornalik Protokolant: st.sekr.sąd. Izabela Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2014 roku przy udziale sprawy ze skargi W U na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P z dnia [... ]r. nr [ ... ] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2009 rok oddala skargę W dniu [...] r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T decyzją [...]w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, na podstawie art. 7 ust. 1, 2, art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., Nr 170 poz. 1051), art. 50 ust. 3, art. 51 ust. 1 i art. 71 a rozporządzenia Komisji (WE ) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 ( DZ. U. WE L 141 z 30.04.2004 ze zm. ) w zw. z § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326 ze zm.) oraz w oparciu o art. 104 i 105 kpa : - przyznał W U płatności na rok 2009 w wysokości 4.092,43 zł w tym : - z tytułu jednolitej płatności obszarowej w wysokości 2017,78 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 466,42 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości - z tytułu uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 1069,41 zł - z tytułu uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych w wysokości 1005,24 zł. W uzasadnieniu decyzji Kierownik BP w T wyjaśnił, że W U 7 kwietnia 2009 r. złożyła wniosek o przyznanie płatności na 2009 rok. Dnia 7 grudnia 2009 r. organ I instancji przyznał wnioskodawczyni płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Decyzją z dnia [...]2013 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w P stwierdził nieważność decyzji Kierownika BP w T z dnia [...]2009 r. Doszło bowiem do rażącego naruszenia prawa polegającego w szczególności na naruszeniu art. 57 rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 1122/20009, ponieważ obszar zadeklarowany w pojedynczym wniosku nie może przekraczać obszaru zatwierdzonego dla danej grupy upraw. Wadliwie ustalono powierzchnię kwalifikowaną dla działek ewidencyjnych nr. [...] Dalej organ wskazał, że strona we wniosku o płatności na rok 2009 zadeklarowała przy jednolitej płatności obszarowej powierzchnię 5,36 ha, natomiast stwierdzono 4,90 ha. Różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną przy JPO wynosiła 0,46 ha (9,39 %). Płatność tę przyznano więc do powierzchni stwierdzonej, a kwota początkowa płatności została pomniejszona o kwotę przypadającą na dwukrotną różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną. Organ I instancji wyjaśnił ponadto, że przy uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych różnica między powierzchnią zadeklarowaną kwalifikowaną ( 3,00 ha ) a powierzchnią stwierdzoną ( 2,90 ha ) wynosiła (0,1 ha ), wobec czego za powierzchnię stwierdzoną uznano powierzchnię zadeklarowaną. W przypadku uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych zadeklarowano powierzchnię 2,36 ha a stwierdzono pow. 2,00 ha. Z płatności wykluczono wobec tego powierzchnię wynoszącą 0,36 ha. W odwołaniu od tej decyzji strona podniosła, że w przypadku płatności dotyczących roku 2009 minęło już 5 lat i weryfikowanie możliwości ich przyznania tylko w oparciu o system informacji geograficznej bez badania działek w terenie prowadzi do nierzetelnych obliczeń. Sporne działki winny być skontrolowane w terenie przez pracowników organu lub przez geodetę. Dyrektor OR Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P decyzją z dnia [...]r. nr [...]utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając jego ustalenia faktyczne i rozważania prawne. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że powierzchnia, co do której przyznano płatność decyzją z dnia [...]r. dla działek ewidencyjnych nr[...], została wyznaczona prawidłowo. Weryfikacja wniosku o płatności polegała m. in. na wizualnej kontroli ortofotomapy. Ortofotomapa zaś jest jedynym dostępnym prawnie instrumentem weryfikacji powierzchni działek rolnych deklarowanych do płatności. Ponadto grunty rolne kwalifikujące się do płatności nie są tożsame z powierzchniami użytków rolnych, które są definiowane w Ewidencji Gruntów i Budynków. Powierzchnie użytków rolnych określone w EGiB nie mogą więc stanowić powierzchni referencyjnej dla płatności obszarowej. Organ powołał się również na dokument Komisji Europejskiej z dnia 11 sierpnia 2010 r. wzywający stronę polską do odzyskania wszelkich nadpłat za rok składania wniosków 2009 i 2010, które zostaną zidentyfikowane później na podstawie nowych obrazów udostępnionych w 2010 r. Jednocześnie Dyrektor ARiMR podkreślił dobrą jakość obrazu ortofotomapy z dnia 5 maja 2012 r., na podstawie której wyznaczono maksymalną powierzchnię kwalifikowaną dla spornych działek. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu W U wniosła o uchylenie decyzji obu instancji w całości. W uzasadnieniu wskazano, że organ oparł się na ortofotomapie wykonanej w dniu 5 maja 2012 r. a wniosek dotyczył 2009. Stan poszczególnych elementów na ortofotomapie ( drzewa, krzewy, wody, inne elementy roślinności ) mających wpływ na przyznanie płatności ulegał natomiast zmianie w okresie od 2009 do 2012 r. W ocenie skarżącej organy niezasadnie zastosowały w jej trakcie przepisy wspólnotowe wydane już po złożeniu wniosku o przyznanie płatności na 2009 r. Organ II instancji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji stwierdził, że zarówno Decyzja Dyrektora OR ARiMR z dnia [...]r., jak i decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, a więc skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W niniejszej sprawie organy obu instancji stwierdziły, że skarżąca we wniosku o płatności na 2009 r. zadeklarowała powierzchnie większe od powierzchni kwalifikowanych, co ustalono po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej i przy wykorzystaniu ortofotomapy z dnia 5 maja 2012 r. We wniosku o płatności na rok 2009 strona zadeklarowała przy jednolitej płatności obszarowej powierzchnię 5,36 ha, natomiast stwierdzono 4,90 ha. Różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną przy JPO wynosiła 0,46 ha (9,39 %). Różnica między powierzchnią zadeklarowaną kwalifikowaną ( 3,00 ha ) a powierzchnią stwierdzoną ( 2,90 ha ) przy UPO do powierzchni grupy upraw podstawowych wynosiła (0,1 ha ). W przypadku uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych zadeklarowano powierzchnię 2,36 ha a stwierdzono pow. 2,00 ha. Organ II instancji wskazał ponadto, że powierzchnia co do której przyznano płatność dla spornych działek ewidencyjnych nr [...]została wyznaczona prawidłowo na podstawie danych z wizualnej kontroli ortofotomapy, która jest jedynym dostępnym prawnie instrumentem weryfikacji powierzchni działek rolnych deklarowanych do płatności. Zdaniem zaś strony skarżącej w przypadku płatności dotyczących roku 2009 weryfikowanie możliwości ich przyznania tylko w oparciu o system informacji geograficznej bez badania działek w terenie doprowadziło do nierzetelnych obliczeń. Sporne działki winny być wobec tego skontrolowane w terenie przez pracowników organu lub przez uprawnionego geodetę. Podniesiono ponadto, że organ oparł się niezasadnie na ortofotomapie wykonanej w dniu 5 maja 2012 r. Sąd po przeanalizowaniu akt administracyjnych sprawy stwierdził, że organy obu instancji wydały swoje decyzje nie naruszając przepisów postępowania i prawa materialnego. Z akt sprawy nie wynika w szczególności, aby skarżąca kwestionowała decyzję Dyrektora OR ARMiR w P z dnia [...] r. stwierdzającą nieważność decyzji Kierownika BP w T z dnia [...]r. przyznającej jej płatność w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wskazać należy przede wszystkim, że zgodnie z art. 24 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE ) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażanie zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 ( DZ. U. L 141 z 30.04.2004 ze zm. ) nie można dokonać płatności na rzecz obszarów wykraczających poza ustaloną w systemie informacji geograficznej powierzchnię referencyjną. System identyfikacji działek rolnych jest ustanawiany na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub innych danych kartograficznych, korzysta się przede wszystkim z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych ( ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych ) – art. 17 rozporządzenia Rady (WE ) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników ( Dz. Urz. WE L 30 z 31.01.2009r., s. 16 ). Systemem referencyjnym w zakresie przedmiotowych płatności jest System Identyfikacji Działek Rolnych spełniający kryteria z art. 17 rozporządzenia Komisji (WE ) nr 73/2009. Wniosek strony skarżącej został poddany wnikliwej weryfikacji na podstawie wizualnej kontroli ortofotomapy z dnia 5 maja 2012 r., na której dokonano szczegółowej identyfikacji poszczególnych elementów ( drzewa, krzewy, rowy, budynki, wody itd. ). Zasadnie wskazały organy, że ortofotomapa jest wobec tego jedynym prawnie dostępnym instrumentem weryfikacji danych deklarowanych do płatności, a organy polskie nie mogą się w tym zakresie opierać alternatywnie na danych kartograficznych wynikających z ewidencji gruntów i budynków. Powierzchnia działki rolnej kwalifikowanej do otrzymania płatności ( określona w art. 124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE ) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ) nie może być automatycznie identyfikowana z powierzchnią działki ewidencyjnej, gdyż nie są to tożsame pojęcia. Zauważyć przy tym należy, że organ powoływał się na dobrą jakość ortofotomapy, co pozwoliło na dokonanie rzeczywistej kontroli sposobu wykorzystania rolniczego działek zgłoszonych przez skarżącą. Nie było wobec tego podstaw do dokonywania dodatkowej kontroli działek na miejscu przez pracowników organu lub tym bardziej przez geodetę. Organ II instancji dokonał też porównania danych z ortofotomapy z dnia 5 maja 2012 r. z danymi z ortofotomapy z dnia 1 września 2009 r. (zob. odpowiedź na skargę ), ale stosownie do dokumentu D(2010)550227 Komisji Europejskiej z dnia 11 sierpnia 2010 r. zobligowany był generalnie do uwzględnienia przy weryfikacji wniosku strony najbardziej aktualnych danych, czyli ortofotomapy z dnia 5 maja 2012 r.. Niezasadny był ponadto, w ocenie Sądu, zarzut skargi dotyczący tego, że sprawa dotyczyła 2009 r. a organy zastosowały przepisy wspólnotowe wydane już w okresie późniejszym. Wskazać bowiem trzeba, że organy opierały się przy wydawaniu decyzji przede wszystkim na przepisach art. 24 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE ) nr 796/2004 oraz art. 124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE ) nr 73/2009 ( uprzednio art. 143 b ) ust. 5 rozporządzenia Rady ( WE ) nr 1782/2003 ). Reasumując, zdaniem Sądu organy obu instancji dokonały ostatecznie prawidłowej weryfikacji zgłoszonych powierzchni poszczególnych działek przy użyciu metod i środków dowodowych wynikających z przepisów prawa unijnego i krajowego. Stwierdzenie nieprawidłowości pomiędzy wielkością powierzchni zadeklarowanej a wielkością powierzchni stwierdzonej kwalifikowanej obligowało organy do przyznania wnioskowanych płatności w odpowiednio pomniejszonej wysokości. Skoro więc różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną przy JPO wynosiła 0,46 ha (9,39 %), to zasadnie płatność przyznano do powierzchni stwierdzonej, a kwota początkowa płatności została pomniejszona o dwukrotną różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną. Różnica między powierzchnią zadeklarowaną kwalifikowaną ( 3,00 ha ) a powierzchnią stwierdzoną ( 2,90 ha ) przy UPO wynosiła (0,1 ha ), wobec czego za powierzchnię stwierdzoną zasadnie uznano powierzchnię zadeklarowaną. W przypadku uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych zadeklarowano powierzchnię 2,36 ha a stwierdzono pow. 2,00 ha i dlatego wykluczono pow. 0,36 ha. Stąd też ogólna kwota płatności w ramach wsparcia bezpośredniego prawidłowo wyniosła 4.092,43 zł. W tym stanie rzeczy, ponieważ nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło