III SA/Po 1654/13
WyrokWSA w Poznaniu2014-10-29
Skład orzekający: Szymon Widłak, Barbara Koś, Walentyna Długaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umieszczenie tablicy informacyjnej o treści "Tani parking lotnisko wjazd l" w pasie drogowym, w związku z przebudową drogi i zasłonięciem dotychczasowej tablicy, stanowi reklamę podlegającą karze pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi?Ratio decidendi
Sąd uznał, że umieszczona w pasie drogowym informacja o treści "Tani parking lotnisko wjazd l" stanowi reklamę w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, nawet jeśli jej celem było wskazanie wjazdu na parking i usprawnienie ruchu. Zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, niezależnie od przyczyn, podlega karze pieniężnej. Zadanie umieszczania urządzeń służących usprawnieniu ruchu drogowego należy do zarządcy drogi.Stan faktyczny
Spółka cywilna P. została ukarana karą pieniężną za umieszczenie reklamy w pasie drogowym ulicy L. bez zezwolenia zarządcy drogi. Reklama, będąca tablicą informacyjną o parkingu, została umieszczona w związku z przebudową drogi i zasłonięciem dotychczasowej tablicy. Organy administracji uznały ją za reklamę, a skarżący twierdzili, że służyła usprawnieniu ruchu drogowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając reklamę za niezgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Szymon Widłak Sędziowie WSA Barbara Koś WSA Walentyna Długaszewska ( spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2014 roku przy udziale sprawę ze skargi R., A. – wspólników Spółki cywilnej P. Spółka cywilna ... w X. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia ... września 2013 r. Nr ... w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego poprzez umieszczenie reklamy bez zezwolenia zarządcy drogi oddala skargę
Zarząd Dróg Miejskich w X. decyzją z dnia ... listopada 2011 r., nr ..., wydaną na podstawie art. 40 ust. 1, ust.12 i ust. 13 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 19, poz. 115 ze zm.), § 4 ust. 1 uchwały nr ... Rady Miasta X. z dnia 25 maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych w granicach administracyjnych miasta X. (Dz. Urz. Województwa ... z ...) nałożył na A., R. wspólników spółki cywilnej P. karę pieniężną w wysokości ... zł za zajęcie pasa drogowego ulicy L. w X., poprzez umieszczenie reklamy bez zezwolenia zarządcy drogi. Kara pieniężna została naliczona za okres od dnia wszczęcia postępowania, tj. od dnia ... lipca 2010 r. do dnia usunięcia reklamy z pasa drogowego, tj. do dnia ... sierpnia 2010 r.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w wyniku przeprowadzonej kontroli w dniu ... lipca 2010 r. r. stwierdzono zajęcie pasa drogowego ul. L., będącej drogą wojewódzką, pod reklamę bez wymaganego zezwolenia. Ustalono, że przedmiotowa reklama o powierzchni ... m² stanowi własność A., R. wspólników spółki cywilnej P.. Pomiary wykonano odbiornikiem GPS marki Topcon o numerze fabrycznym ..., posiadającym świadectwo instrumentu z dnia ... listopada 2009 r. oraz dalmierzem laserowym Hilti PD 32 o numerze seryjnym ..., posiadającym świadectwo wzorcowania z dnia ...czerwca 2010 roku. W dniu ...sierpnia 2010 r. do organu wpłynęło pismo, w którym poinformowano organ, że reklama została usunięta ... sierpnia 2010 r. oraz że jest to tablica informacyjna umieszczona w związku z remontem drogi. W ocenie organu administracyjnego, przedmiotowy nośnik stanowi reklamę zgodnie z definicją reklamy zawartą w ustawie o drogach publicznych.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wnieśli o uchylenie powyższej decyzji Zarządu Dróg Miejskich w X. z dnia 28 marca 2013 r. oraz umorzenie postępowania, ewentualnie o przekazanie organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucili wskazanej decyzji naruszenie art. 40 ust. 2 pkt 2 w zw. z ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych oraz art. 77 § 1, art. 80, art. 107 k.p.a., a także art. 6, 7, 8, 9 i 11 k.p.a.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w X. decyzją z dnia ... listopada 2012 r., nr .., wydaną na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), art. 127 § 1 i art. 138 § 2 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., po rozpoznania odwołania wniesionego przez A., R. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia Zarządowi Dróg Miejskich w X..
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w postępowaniu nie zostało wykazane, że przedmiotowa reklama znajdowała się w pasie drogowym ul. L. w X.. W aktach sprawy powinna znaleźć się kopia mapy zasadniczej, na której należy nanieść pas drogowy oraz miejsce posadowienia przedmiotowej reklamy. Jednocześnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że przedmiotowa reklama nie była urządzeniem służącym usprawnieniu ruchu drogowego, bowiem takim być nie mogła. Zadanie umieszczania w pasie drogowym urządzeń służących usprawnieniu ruchu należy do zarządu drogi, czyli Zarządu Dróg Miejskich. Nadto przedmiotowy nośnik odpowiada definicji reklamy zawartej w art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych.
Zarząd Dróg Miejskich w X. kolejną decyzją z dnia ... marca 2013 r., nr ..., wydaną na podstawie art. 40 ust. 1, ust.12 i ust. 13 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. nr 19, poz. 115 ze zm.), § 4 ust. 1 uchwały nr ... Rady Miasta X. z dnia ... maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych w granicach administracyjnych miasta X. (Dz. Urz. ...) nałożył na A., R. wspólników spółki cywilnej P. karę pieniężną w wysokości ... zł za zajęcie pasa drogowego ul. L. w X., poprzez umieszczenie reklamy bez zezwolenia zarządcy drogi. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na znajdującą się w aktach sprawy kopię mapy zasadniczej, na której wyznaczono pas drogowy i zaznaczono lokalizację reklamy. Organ stwierdził, że w rozpatrywanym przypadku nastąpiło zajęcie przez stronę pasa drogowego ul. L. bez zezwolenia zarządcy drogi. Uzasadniało to nałożenie na stronę wskazanej kary pieniężnej.
W rezultacie rozpoznania sprawy w toku instancji odwoławczej, decyzją z dnia ...września 2013 r., nr ..., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w X. utrzymało w mocy decyzję Zarządu Dróg Miejskich w X. z dnia... marca 2013 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazywał, że przedmiotowy baner reklamowy został umieszczony w pasie drogowym ul. L. w X.. Reklama ta nie była urządzeniem służącym usprawnieniu ruchu drogowego lecz reklamą, co do której umieszczenia w pasie drogowym jej właściciel zobowiązany był posiadać zezwolenie zarządcy drogi. Stąd skoro strona nie posiadała takiego zezwolenia, uzasadnione było nałożenie na nią kary administracyjnej.
A., R. w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w X., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji, zarzucili naruszenie art. 40 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 40, ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W uzasadnieniu skarżący wskazali, że przedmiotowe urządzenie infrastruktury technicznej stanowiło niezbędną informację dla osób korzystających z usług parkingu oraz, że wyniku prac prowadzonych w związku z przebudową ul. L. zasłonięto dotychczasową tablicę informacyjną umieszczoną na terenie parkingu. Skarżący zarzucili, iż umiejscowienie nośnika informacyjnego wynikało wyłącznie z potrzeb ruchu drogowego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w X. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 40 ust. 1, ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej: ustawa), zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Jak wynika zaś z ust. 12 art. 40 ustawy, za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi – zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6 art. 40. Opłatę za umieszczenie w pasie drogowym reklamy (art. 40 ust. 2 pkt 3 ustawy) ustala się, jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego albo powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m² pasa drogowego (art. 40 ust. 6).
Reklamą, jak wynika z art. 4 pkt 23 ustawy, jest nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, umieszczony w polu widzenia użytkowników drogi, niebędący znakiem w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach lub znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej ustawionym przez gminę.
W rozpatrywanej sprawie obiektem, który umieszczono bez zezwolenia w pasie drogowym ulicy L. w X., stanowiącej drogę wojewódzką była reklama o powierzchni ... m² stanowiąca własność A., R. wspólników spółki cywilnej P.
Skarżący, jak wynika z treści skargi, nie kwestionują faktu, że wyżej opisany obiekt znajdował się w pasie drogowym ul. L. w X. w dniach wskazanych w zaskarżonej decyzji. Zarzucają jednakże, że przedmiotowe urządzenie infrastruktury technicznej stanowiło niezbędną informację dla osób korzystających z usług parkingu. W wyniku prac prowadzonych w związku z przebudową ul. L. zasłonięto dotychczasową tablicę informacyjną umieszczoną na terenie parkingu. Wjazd na parking stał się przez to niewidoczny dla jego klientów, co powodowało zamieszanie i utrudnienia w ruchu. Umiejscowienie nośnika informacyjnego wynikało zatem wyłącznie z potrzeb ruchu drogowego, służyło bowiem wskazaniu wjazdu na parking oraz umożliwieniu kierowcom odpowiednio wczesnego przygotowania się do manewru skrętu, a co za tym idzie także usprawnieniu ruchu na tym odcinku ulicy L..
Wbrew zarzutom podniesionym w skardze, nie może budzić wątpliwości, że umieszczona, w formie przedstawionej w dokumentacji fotograficznej sprawy, na nośniku informacja o treści "Tani parking lotnisko wjazd l", zajmująca pas drogowy, umieszczona w widocznym miejscu, przy ruchliwej ulicy, stanowiła dla potencjalnych odbiorców informację o rodzaju działalności gospodarczej i miejscu jej wykonywania, niewątpliwie zatem była reklamą w rozumieniu wskazanego wyżej przepisu.
Nie było okolicznością podnoszoną ani kwestionowaną w sprawie, kto jest właścicielem reklamy umieszczonej w pasie drogowym. Nie było również sporne to, że osobami, które umieściły reklamę w pasie drogowym byli skarżący.
W takiej sytuacji, organy prawidłowo nałożyły na skarżących karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego, skoro byli oni właścicielami przedmiotowej reklamy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego – sygn. akt II GSK 832/08, II GSK 693/10, II GSK 695/10, II GSK 698/10).
Niewątpliwym w sprawie jest również to, że na zajęcie pasa drogowego poprzez umieszczenie w nim przedmiotowej reklamy nie została skarżącym udzielona zgoda zarządcy drogi, a tym samym zajęcie pasa drogowego było samowolne i wyczerpywało znamiona określone w art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy.
W świetle wskazanych wyżej przepisów, należy również zauważyć, że zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia podlega karze bez względu na przyczynę takiego stanu rzeczy. Zatem, wskazywane przez skarżących okoliczności, takie jak prace prowadzone w związku z przebudową ul. L. , które spowodowały zasłonięcie dotychczasowej tablicy informacyjnej umieszczonej na terenie parkingu, co spowodowało, że wjazd na parking stał się przez to niewidoczny dla jego klientów, , pozostawały bez znaczenia dla oceny, że doszło do nieuprawnionego zajęcia pasa drogowego. Jednocześnie należy przyznać rację organom, że przedmiotowa reklama nie była urządzeniem służącym usprawnieniu ruchu drogowego. Zadanie umieszczania w pasie drogowym urządzeń służących usprawnieniu ruchu drogowego należy bowiem do zarządcy drogi, czyli do Zarządu Dróg Miejskich. To ten organ decyduje, czy dany obiekt może być umieszczony w pasie drogowym
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia przepisów prawa, które uzasadniałoby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu, zatem na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło