III SA/Po 166/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-07-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Mirella Ławniczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym jest uzasadnione, gdy skarżący powołuje się na ciężkie i trudne do odwrócenia skutki, w tym upadłość działalności gospodarczej, spowodowane zajęciem rachunków bankowych?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Analiza dochodów skarżącego wykazała, że zobowiązanie podatkowe powinno zostać spłacone w krótkim czasie, a środki egzekucyjne, takie jak zajęcie rachunku bankowego, nie wykluczają prowadzenia działalności gospodarczej, gdyż istnieją mechanizmy prawne chroniące płynność finansową przedsiębiorstwa i możliwość ubiegania się o ulgi.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2015 roku nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. W ramach skargi złożono wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, podnosząc, że jej wykonanie narazi skarżącego na ciężkie i trudne do odwrócenia skutki, w tym upadłość działalności gospodarczej, z uwagi na zajęcie rachunków bankowych uniemożliwiające wypłatę wynagrodzeń, zakup paliwa i realizację zobowiązań. Wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła 33.012 zł.Rozstrzygnięcie
Postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 20 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirella Ławniczak po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2015 roku nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące od listopada 2010 roku do sierpnia 2011 roku postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W skardze wniesionej na wymienioną w sentencji niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wartość przedmiotu zaskarżenia została określona na kwotę 33.012 zł.
W uzasadnieniu wniosku Skarżący podał, że wykonanie zaskarżonej decyzji narazi go na ciężkie i trudne do odwrócenia skutki łącznie z upadłością prowadzonej działalności gospodarczej. Organ celny zablokował rachunki bankowe skarżącego, co uniemożliwia mu wypłatę wynagrodzeń pracowniczych, zakup paliwa i realizację zobowiązań.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
W myśl zasady wyrażonej w art. 61 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2016, poz. 618 – dalej P.p.s.a.), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 §3 P.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość.
Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącą wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego Sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 §3 P.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl).
Analiza uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wskazuje, że w okolicznościach niniejszej sprawy wykonanie decyzji rodzi realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Odnosząc się do argumentacji wniosku wyjaśnić należy, że sam fakt stosowania środków egzekucyjnych w postaci zajęcia rachunku bankowego w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym nie przemawia za udzieleniem ochrony tymczasowej.
Na potrzeby wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych (wniosek o prawo pomocy został wycofany, a wpis uiszczono – 991 zł) Skarżący przedłożył zeznanie podatkowe za rok 2015, z którego wynika, że rodzina wnioskodawcy posiada dwa źródła przychodów – działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego (przychód za 2015 rok - 741.116,90 zł) oraz wynagrodzenie za pracę małżonki skarżącego (przychód za 2015 rok - 22.680 zł). Dochód z działalności gospodarczej skarżącego za rok 2015 (31.044,56 zł) równoważy się z kwotą zobowiązania określonego zaskarżoną decyzją (33.012 zł). Porównanie wskazanych powyżej wartości nie uzasadnia stanowiska o realnym zagrożeniu upadłością prowadzonej działalności gospodarczej.
Skarżący nie przedstawił dokumentacji czy i w jakim zakresie egzekucja jest skuteczna, a tym samym czy na dzień wnoszenia skargi egzekucja była jeszcze prowadzona. Wielkości osiąganych przez Skarżącego przychodów (61.759,74 zł średniomiesięcznie) wskazuje, że zaspokojenie całkowitego zadłużenia określonego kwestionowaną decyzją powinno nastąpić w terminie około dwóch tygodni.
Wskazać ponadto należy, że skoro działalności gospodarcza przynosi zysk, to fakt wszczęcia postępowania egzekucyjnego i prowadzenia egzekucji jest bezpośrednim skutkiem postawy zobowiązanego, który nie podjął próby dobrowolnego uiszczenia ciążących na nim należności publicznoprawnych. Czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych podejmuje się w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku – art. 6 §1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2016, poz. 599 ze zm.).
Wszczęcie postępowania egzekucyjnego i prowadzenie egzekucji wskazuje również, że Skarżący, nawet po otrzymaniu upomnienia, nie skorzystał z możliwości pozyskania ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych – art. 67a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2015, poz. 613 ze zm.).
Niemniej nawet na etapie prowadzenia postępowania egzekucyjnego Skarżący posiada ochronę prawną z mocy prawa oraz ochronę prawną warunkowaną rozstrzygnięciem organu administracji publicznej, które umożliwia zachowanie i prowadzenie działalności gospodarczej pomimo stosowania środków egzekucyjnych.
Zajęcie rachunku bankowego nie obejmuje kwot wolnych od egzekucji – art.86a §1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zakaz wypłat z zajętego rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego nie dotyczy wypłat na bieżące wynagrodzenia za pracę. Wypłata może nastąpić po złożeniu bankowi odpisu listy płac lub innego wiarygodnego dowodu. Dotyczy to także podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na ubezpieczenie społeczne, należnych od dokonywanych wypłat na bieżące wynagrodzenia (art. 81 §3 i §4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).
Zobowiązany może także domagać się zastosowania mniej uciążliwego środka egzekucyjnego – (art. 7 §2 w związku z art. 33 §1 pkt 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Ponadto także w toku postępowania egzekucyjnego zobowiązany zachowuje możliwość ubiegania się o ulgi podatkowe, a w szczególności może domagać się rozłożenia na raty zapłaty podatku. Udzielenie ulgi skutkuje zawieszeniem postępowania egzekucyjnego (art. 56 §1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).
Z powyższych względów Sąd uznał, że stosowanie środków egzekucyjnych w okolicznościach niniejszej prawy nie stanowi o zaistnieniu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W konsekwencji, na podstawie art. 61 §3 i §5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2016, poz. 618), postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło