III SA/Po 1709/13

WyrokWSA w Poznaniu2014-06-27

Skład orzekający: Beata Sokołowska, Mirella Ławniczak, Szymon Widłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy samochód ciężarowy służący do nauki jazdy, oznaczony w dowodzie rejestracyjnym adnotacją "L", jest pojazdem specjalnym w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 2 pkt 36 ustawy Prawo o ruchu drogowym, co skutkuje zwolnieniem z podatku od środków transportowych?
Ratio decidendi
Samochody ciężarowe wykorzystywane do nauki jazdy, mimo oznaczenia "L" w dowodzie rejestracyjnym, nie są pojazdami specjalnymi w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zwolnienie z podatku od środków transportowych nie przysługuje tym pojazdom, gdyż nie spełniają one kryterium specjalnego przeznaczenia i wyposażenia wymaganego dla pojazdów specjalnych.
Stan faktyczny
J. H. prowadzi działalność gospodarczą w zakresie szkolenia kierowców, wykorzystując kilka samochodów ciężarowych i przyczepę oznaczone adnotacją "L" w dowodach rejestracyjnych. Wnioskował o zwrot nadpłaty podatku od środków transportowych za lata 2008-2012, twierdząc, że pojazdy te są pojazdami specjalnymi i podlegają zwolnieniu z podatku. Wójt Gminy odmówił zwrotu, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 27 czerwca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska Sędziowie WSA Mirella Ławniczak (spr.) WSA Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2014 roku przy udziale sprawy ze skargi J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nadpłaty w podatku od środków transportowych za lata 2008-2012 oddala skargę J. H. pismem z dnia 29 kwietnia 2013 roku, skierowanym do Wójta Gminy [...], wystąpił o zwrot niesłusznie pobranego podatku od środków transportowych za lata 2008-2012 uiszczonego w łącznej kwocie 10.874 zł. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że prowadzi działalność gospodarczą w zakresie szkolenia kierowców w tym również szkolenia na prawo jazdy kategorii C oraz C+E. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej wykorzystuje samochód ciężarowy Man o nr rej. [...], samochód ciężarowy Man o nr rej. [...], samochód ciężarowy SAN o nr rej. [...], przyczepę o zawieszeniu pneumatycznym, dopuszczalnej masie całkowitej 5.350kg, o nr rej. [...] oraz samochód ciężarowy Man TGL o nr rej. [...]. W ocenie Wnioskodawcy pojazd ciężarowy służący do nauki jazdy to pojazd specjalny w rozumieniu art. 2 pkt 36 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, a zatem na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych taki pojazd podlega zwolnieniu od podatku od środków transportowych. W dowodach rejestracyjnych wskazanych pojazdów wpisana została adnotacja "L". Wójta Gminy [...], decyzją z dnia [...] lipca 2013 roku, odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku od środków transportowych za lata 2008-2012 w łącznej kwocie 10.874 zł. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że z przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz obowiązującej klasyfikacji pojazdów nie wynika, aby pojazdy wykorzystywane do nauki jazdy były pojazdami specjalnymi. Takie pojazdy wyprodukowane zostały w normalnym trybie i przeznaczone są do przewozu osób i rzeczy. Zamontowanie w pojeździe urządzeń związanych z prowadzeniem nauki jazdy nie zmienia w sposób trwały podstawowych cech pojazdu określonych w świadectwie homologacji. Samochód taki może być wykorzystywany do celów przewidzianych przez producenta. Wpis w dowodzie rejestracyjnym w rubryce adnotacje urzędowe oznaczenia "L" nie ma związku z zakwalifikowanie pojazdu do pojazdów specjalnych. W przedłożonych dowodach rejestracyjnych nie ma wpisanej adnotacji "pojazd specjalny". Pojazdy wskazane we wniosku nie są pojazdami specjalnymi. Podatek od środków transportowych został poprawnie zadeklarowany, naliczony i zapłacony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po ponownym rozpoznaniu sprawy na skutek wniesienia odwołania, decyzją z dnia [...] października 2013 roku, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w całości podzielił ustalenia faktyczne oraz ocenę prawną organu pierwszej instancji. J. H., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, skorzystał z prawa skargi do sądu administracyjnego. Skarżący zażądał uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji zarzucając naruszenie: – przepisów prawa postępowania administracyjnego: art. 122, art. 123, art. 124, art. 125, art. 187, art. 191, art. 210 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa poprzez nie podjęcie wszystkich niezbędnych kroków dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, rozstrzyganie wątpliwości na niekorzyść podatnika, brak zgromadzenia pełnego materiału dowodowego oraz brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, dokonanie arbitralnej oceny materiału dowodowego, – przepisów prawa materialnego: art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w związku z art. 2 pkt 36 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym poprzez błędne przyjęcie, iż pojazd ciężarowy służący do nauki jazdy nie jest pojazdem specjalnym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu wydanej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie ma uzasadnionych podstaw. Sąd nie stwierdził naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ani naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 145 § 1 pkt lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm.). Organy podatkowe wydały kwestionowane rozstrzygnięcia po przeprowadzeniu pełnego postępowania dowodowego oraz dokonały wszechstronnej oceny materiału dowodowego. Podstawa faktyczna kwestionowanych rozstrzygnięć jest tożsama z opisem stanu faktycznego sprawy, który został zawarty we wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Skarżący w ramach prowadzonej działalności gospodarczej nadal wykorzystuje następujące pojazdy - samochód ciężarowy Man o nr rej. [...], samochód ciężarowy Man o nr rej. [...], samochód ciężarowy SAN o nr rej. [...], przyczepę o zawieszeniu pneumatycznym, dopuszczalnej masie całkowitej 5.350 kg, o nr rej. [...] oraz samochód ciężarowy Man TGL o nr rej. [...]. W dowodach rejestracyjnych wszystkich wskazanych pojazdów wpisana została adnotacja "L". Okoliczności faktyczne kontrolowanej sprawy są całkowicie bezsporne. Stąd zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego są oczywiście nieuzasadnione. Spór pomiędzy stronami sprowadza się do wykładni i zastosowania prawa materialnego art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 2 pkt. 36 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Kwestią sporna jest to czy samochód ciężarowy służący do nauki jazdy, przy tym z adnotacją w dowodzie rejestracyjnym "L", jest pojazdami specjalnymi w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a w konsekwencji, czy pojazdy wskazane we wniosku o zwrot uiszczonego podatku są objęte zwolnieniem podatkowym. Zgodnie z art. 12 ust. 1 u.p.o.l. zwalnia się od podatku od środków transportowych środki transportowe stanowiące zapasy mobilizacyjne, pojazdy specjalne oraz pojazdy używane do celów specjalnych "w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym". Z kolei, zgodnie z art. 2 pkt 36 i pkt 37 u.p.r.d., za pojazd specjalny uważa się pojazd samochodowy lub przyczepę przeznaczoną do wykonywania specjalnej funkcji, która powoduje konieczność dostosowania nadwozia lub posiadania specjalnego wyposażenia; w pojeździe tym mogą być przewożone rzeczy lub osoby związane z wykonywaniem tej funkcji, a pojazd używany do celów specjalnych to pojazd samochodowy przystosowany w sposób szczególny do przewozu osób lub ładunków, używany przez Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej, Policję, Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencję Wywiadu, Służbę Kontrwywiadu Wojskowego, Służbę Wywiadu Wojskowego, Centralne Biuro Antykorupcyjne, Straż Graniczną, kontrolę skarbową, Służbę Celną, jednostki ochrony przeciwpożarowej, Inspekcję Transportu Drogowego i Służbę Więzienną. Bezsprzecznym jest, że pojazdy (i przyczepy) ciężarowe przeznaczone do nauki jazdy nie są pojazdami używanymi do celów specjalnych. Ustalenia wymaga czy taki pojazd jest pojazdem specjalnym w rozumieniu art. 2 pkt 36 u.p.r.d. Istotnym elementem pojazdu specjalnego (rodzaju środka transportowego) jest jego przeznaczenie. Są to więc takie pojazdy, które ze względu na przeznaczenie do wykonywania specjalnej funkcji (tj. realizację określonego celu) charakteryzują się dostosowaniem do niej nadwozia lub posiadaniem specjalnego (niestandardowego) wyposażenia. Do pojazdów specjalnych zalicza się pojazdy konstrukcyjnie przystosowane do wykonywania czynności na drodze, a więc oczyszczania dróg (polewaczki, piaskarki), zimowego utrzymania dróg (pługi odśnieżne), przeznaczone do wykonywania określonych robót (dźwigi, pogotowia techniczne – warsztaty, pomoc drogowa, żuraw samochodowy, pożarniczy, agregat elektryczno-spawalniczy, koparka, koparko-spycharka, ładowarka, do prac wiertniczych), wykorzystywane do określonej działalności (ruchome ambulatorium, laboratorium techniczne, pojazd radiofoniczny, telewizyjny, kina i teatry objazdowe, wystawy, biblioteki, sklepy, bary, pojazd kempingowy, pogrzebowy). Ustawowa definicja pojazdu specjalnego została więc oparta o kryterium wykonywania specjalnej funkcji, w efekcie czego konieczne jest dostosowanie nadwozia lub posiadanie specjalnego wyposażenia. Zasadnicze znaczenie dla wykładni pojęcia "pojazd specjalny" użytego w art. 12 ust. 1 u.p.o.l. mają jednak – zgodnie z jego brzmieniem – "przepisy o ruchu drogowym". Omawiane pojęcie ma być rozumiane właśnie zgodnie z tymi przepisami. Ustawa podatkowa nie odsyła do przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym, lecz szerzej, do "przepisów o ruchu drogowym". Nie można więc przy wykładni wymienionego przepisu podatkowego ograniczyć się tylko do definicji "pojazdu specjalnego", zawartej w art. 2 pkt 36 u.p.r.d. Warunki dodatkowe dla pojazdu przeznaczonego do nauki jazdy i egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania zawarte zostały w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, a przepisy tego rozporządzenia dotyczą wszelkich pojazdów, także specjalnych. Przepisy tego rozporządzenia w żadnym razie nie wskazują na to, aby pojazdy przeznaczone do nauki jazdy należało traktować jako pojazdy specjalne. Zatem z tego faktu, że wymienione w tym rozporządzeniu kategorie pojazdów, w tym pojazdy do nauki jazdy, muszą posiadać dodatkowe wyposażenie lub spełniać dodatkowe warunki nie wynika, iż wszystkie te kategorie pojazdów należy traktować jako pojazdy specjalne. Odpowiedzi na pytanie, jakie pojazdy są pojazdami specjalnymi "w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym", należy zatem poszukiwać w innych przepisach z tego zakresu. Kwestie związane z klasyfikacją pojazdów uregulowano w wydanym na podstawie art. 76 ust. 1 pkt 3 u.p.r.d. rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. z 2007 r. Nr 137, poz. 968 ze zm.). W rozpatrywanej sprawie istotne znaczenie ma brzmienie tabeli nr 3, w której określono przeznaczenie pojazdów specjalnych, takie jak: oczyszczanie dróg, zimowe utrzymanie dróg, podnośnik do prac konserwacyjno-montażowych, pomoc drogowa, ambulatorium/laboratorium służby zdrowia, żuraw samochodowy, pożarniczy, pogotowie techniczne/warsztat, kino/wystawa/biblioteka, sklep/bar, radiofoniczny/telewizyjny, do prac wiertniczych, agregat elektryczny/spawalniczy, kempingowy, pogrzebowy, laboratorium techniczne, koparka, koparko-spycharka, ładowarka, bankowóz, sanitarny, inny. W objaśnieniach do powołanej tabeli wyjaśniono, że określenie: inny*/inna* - oznacza pojazd, który na podstawie wyciągu ze świadectwa homologacji lub zaświadczenia z badania technicznego zakwalifikowano do danego podrodzaju lub przeznaczenia nieokreślonego w zasadniczym podziale. W ocenie Sądu, nie może jednak ulegać wątpliwości, że to zakwalifikowanie odbywa się w postępowaniu rejestracyjnym. Odnosząc te przepisy do stanu faktycznego sprawy i zarzutów Skarżącego stwierdzić należy, że wpisy w dowodzie rejestracyjnym w rubryce "adnotacje urzędowe", np. oznaczenie "L", niewątpliwie nie mają związku z zakwalifikowaniem pojazdu do pojazdów specjalnych. Takie nieprawidłowe rozumienie tej rubryki prowadziłoby bowiem do absurdalnych wniosków, iż pojazdami specjalnymi są np. taksówki, pojazdy przystosowane do zasilania gazem, autobusy, pojazdy przystosowane do ciągnięcia przyczepy itp. Wpis w dowodzie rejestracyjnym samochodu ciężarowego oznaczenia "L" nie powoduje więc, że pojazd ten został zakwalifikowany do pojazdów specjalnych. Kwestię ustalenia rodzaju danego środka transportowego (jego przeznaczenia i funkcji) rozstrzyga starosta powiatu - jako organ rejestrujący pojazdy, opierając się przede wszystkim na danych wynikających, ze świadectwa homologacji lub karty pojazdu, a także stosując klasyfikację pojazdów znajdującą się w załączniku nr 4 do ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach. Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie, z dokumentu urzędowego w postaci dowodu rejestracyjnego jednoznacznie wynika, iż pozostające własnością Skarżącego pojazdy został zarejestrowane z wpisem jego rodzaju jako samochody ciężarowe, przyczepa ciężarowa, to nie mogły być one uznane przez organ podatkowy za "pojazdy specjalne". Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.), skarga podlegała oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło