III SA/Po 176/06
WyrokWSA w Poznaniu2006-07-20
Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Maria Kwiecińska, Małgorzata Bejgerowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy posiadacz nieruchomości ponosi odpowiedzialność za usunięcie drzewa bez wymaganego zezwolenia, jeśli wycinki dokonała inna osoba działająca na jego polecenie, a drzewo było obumarłe i spróchniałe?Ratio decidendi
Posiadacz nieruchomości ponosi odpowiedzialność za usunięcie drzewa bez wymaganego zezwolenia, nawet jeśli wycinki dokonała inna osoba działająca na jego polecenie. Okoliczność, że drzewo było obumarłe i spróchniałe, nie zwalnia z obowiązku uzyskania zezwolenia, a jedynie może wpływać na wysokość opłaty. Podpisanie przez posiadacza protokołu z oględzin bez zastrzeżeń, w którym zobowiązał się do uregulowania kary, potwierdza jego odpowiedzialność.Stan faktyczny
Wójt Gminy O. wymierzył A. M. karę pieniężną za usunięcie bez zezwolenia kasztanowca. Strona odwołała się, twierdząc, że wycinka była uzgodniona z urzędem, dotyczyła drzewa obumarłego i została dokonana przez pracownika A. Z. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując, że zezwolenie dotyczyło akacji, a nie kasztanowca, a A. M. podpisał protokół z oględzin bez zastrzeżeń. WSA oddalił skargę, uznając odpowiedzialność A. M.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Maria Kwiecińska (spr.) As. sąd. Małgorzata Bejgerowska Protokolant st. sekr. sąd. Teresa Matuszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2006 r. przy udziale sprawy A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew o d d a l a s k a r g ę /-/M. Bejgerowska /-/M. Kosewska /-/M. Kwiecińska
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wójt Gminy O., działając podstawie art. 83 ust, art. 88ust 1pkt 2 ust 2,8 i art. 89 ust 1,3,6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody ( Dz. U. Nr 92 poz. 880 ze zm. ), §1 i 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004r. w sprawie opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. Nr 228 poz. 2303 ), pkt 2 obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 28 października 2004r. w sprawie opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2005 (MP Nr 44 poz. 779), §1 pkt 2 i § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 września 2004r. w sprawie trybu nakładania administracyjnych kar pieniężnych za usuwanie drzew i krzewów bez wymaganego zezwolenia oraz za zniszczenie terenów zielonych, zadrzewień albo drzew i krzewów (Dz. U. Nr 219 poz. 229) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego, wymierzył A. M. karę pieniężną w wysokości [...] za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 1 drzewa – kasztanowca z terenu byłego Przedsiębiorstwa "A" w D.
W uzasadnieniu decyzji organ administracji I instancji wskazał iż podczas oględzin w terenie, protokolarnie stwierdzono, że A. M. dokonał w dniu [...] marca 2005r. wycinki jednego drzewa – kasztanowca, bez wymaganego zezwolenia. Obecny w trakcie oglądania i sporządzania protokołu A. M. zobowiązał się do uregulowania należnej w tej sytuacji kary pieniężnej, co potwierdził swoim podpisem na protokole.Za usunięcie bez zezwolenia drzew – zgodnie z art. 88 ust 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody została wymierzona kara pieniężna, w wysokości trzykrotnej opłaty należnej z tytułu usunięcia drzewa za zezwoleniem (art. 89 ust 1 ustawy ).
Ponieważ kłoda drzewa została usunięta, obwód drzewa ustalono na podstawie mniejszego promienia pnia pomniejszonego o 10% zgodnie z przepisami art. 89 ust 3 ustawy.
Do wyliczenia kary w wysokości [...] organ pierwszej instancji przyjął następujące dane : gatunek drzewa – kasztanowiec, promień pnia – 40 cm, obwód pnia ustalany w wyżej wskazany sposób – 226,08 cm, współczynnik różnicujący stawki w zależności od obwodu pnia – 5,55 zł (ustalony na podstawie Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13.10.2004r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew) – oraz trzykrotna stawka za 1 cm obwodu pnia – 30,01 (ustalana zgodnie z obwieszczeniem Ministra Środowiska z 28.10.2004r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni)
W odwołaniu od decyzji I instancji strona zarzuciła iż wycięcie drzewa którego dotyczy niniejsze postępowanie zostało uzgodnione z Urzędem Gminy w O.
Strona wystąpiła bowiem o wydanie pozwolenia na usunięcie 7 drzew na terenie dzierżawionej nieruchomości po byłym Przedsiębiorstwie "A" w miejscowości D. i takie pozwolenie uzyskała. Przed uzyskaniem tego zezwolenia, w trakcie dokonywanych oględzin z udziałem pracownicy Urzędu Gminy w O. zostało uzgodnione, że jednym z tych jest drzewo objęte niniejszym postępowaniem. Strona podniosła również, że drzewo nie zostało przez nią osobiście usunięte, lecz zrobił to współpracujący z nią A. Z., który brał również udział w oględzinach wiedział zatem, że wśród tych drzew, które mają zostać wycięte było to konkretne drzewo wskazane przez stronę w trakcie oględzin.
Strona rozmawiała z A. Z. o wycięciu tego drzewa, ponieważ było ono całkowicie obumarłe oraz zagrażało budynkowi obok stojącemu. A. Z. nie informował jednak strony, w jakim konkretnie dniu przystąpi do jego wycięcia i w tym zakresie działał samowolnie .
W poprzednich przypadkach uzgadniał bowiem wcześniej ze stroną wycięcie drzew objętych zezwoleniem, a strona telefonicznie informowała o tym Urząd Gminy w O., czego nie mogła zrobić w niniejszym przypadku gdyż postawiona została przed faktem dokonanym. W odwołaniu zarzucono w końcu, że pracownica Urzędu Gminy w O., dokonała złego pomiaru pnia drzewa, zawyżając jego obwód.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II Instancji wskazał, że istotnie skarżący posiadał zezwolenie na usunięcie 7 drzew zgodnie z decyzją Wójta Gminy O. Nr [...] z dnia [...], jednakże zezwolenie to dotyczyło akacji nie zaś kasztanowca.
W trakcie wizji lokalnej w dniu [...] marca 2005 r. ustalono natomiast, że przedmiotowe drzewo to był kasztanowiec, przy czym obecny w czasie wizji A. M. oświadczył, że wycinki dokonał jego pracownik w dniu [...] marca 2005 r. i zobowiązał się do uregulowania nałożonej kary za usunięcie drzewa bez zezwolenia. Uczestniczył on również przy pomiarach pnia drzewa, pomiarów tych nie zakwestionował i podpisał protokół w którym zostały ujęte pomiary.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w trybie art. 10 §1 kpa wyznaczyło stronie 7 dni termin do zapoznania się z materiałem dowodowym sprawy i zgłoszenia żądań.
Skarżący z możliwości tej nie skorzystał i nie zgłosił żadnych zastrzeżeń, czy też wniosków dowodowych.
W tych warunkach Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że skoro skarżący na etapie oględzin nie kwestionował gatunku wyciętego drzewa, średnicy pnia i obwodu pnia, a protokół z tych oględzin podpisał bez zastrzeżeń, to poddawanie tych faktów w wątpliwość na etapie odwoławczym, należy uznać jedynie za próbę podważania zaskarżonej decyzji tym bardziej, że zarzuty zgłoszone przez skarżącego nie zostały poparte żadnym dowodem, czy chociażby uprawdopodobnione.
W tych warunkach organ I instancji prawidłowo zastosował przepis art. 83 ust 1 i 88 ust 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92 poz 880 ) wymierzając skarżącemu karę za usunięcie drzewa bez wymaganego zezwolenia, w wysokości trzykrotnej należnej opłaty. Przedmiotowy kasztanowiec nie mieścił się bowiem w kategorii drzew, których wycięcie może nastąpić bez zezwolenia, zgodnie z przepisami art. 83 ust 6 ustawy. Nie ma również znaczenia kto fizycznie dokonał usunięcia drzewa bez zezwolenia, jeżeli osoba, która to zrobiła działała na polecenie posiadacza nieruchomości, który zobowiązany był uzyskać stosowne zezwolenie (art. 83 ust 1 ustawy).
W rozpatrywanej sprawie, co potwierdził skarżący, pracownik A. Z. był upoważniony do wycinki drzew w ramach posiadanego przez skarżącego zezwolenia. Wskazuje na treść odwołania w którym skarżący podał, że wielokrotnie rozmawiał z A. Z. o wycięciu tego konkretnego drzewa ponieważ było ono spróchniałe i całkowicie obumarłe. Podnoszone w odwołaniu okoliczności nie uwalniają więc A. M., jako posiadacza nieruchomości, od konsekwencji wynikających z faktu usunięcia przedmiotowego drzewa bez zezwolenia. Tylko bowiem w jednym przypadku posiadacz nieruchomości może uwolnić się od tej odpowiedzialności , a mianowicie wówczas gdy zgłosił organom ścigania – popełnienie przez inną osobę przestępstwa lub wykroczenia polegającego na przywłaszczeniu drewna lub zniszczenia rzeczy, co jednak w rozpatrywanej sprawie nie miało miejsca .
W skardze, na powyższą decyzję, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący wniósł o uchylenie powyższej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] w sprawie wymierzenia kary pieniężnej .
Skarżący zarzucił iż organ II instancji nie wziął pod uwagę w jakich okolicznościach doszło do usunięcia drzewa, a w szczególności tego iż wydana na wniosek skarżącego decyzja Wójta Gminy O. zezwalająca na wycięcie 7 sztuk akacji, została wydana z naruszeniem przepisów. Przed wydaniem tej decyzji nie dokonano bowiem obmiaru drzew i nie określono ich gatunku, co zresztą zdaniem skarżącego nie było niemożliwe gdyż drzewa były spróchniałe i pozbawione kory. Nie wiadomo zatem, na jakiej podstawie w decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] Nr [...] zezwalającej na wycięcie 7 drzew, drzewa te określono jako akacje, skoro również skarżący w swoim wniosku o wydanie pozwolenia, nie określił gatunku drzew.
Zarzucił równocześnie, że wprawdzie podpisał protokół z wizji lokalnej, ale zrobił to tylko dlatego że został poinformowany, że kara pieniężna nie będzie wysoka i że informował przy tej okazji obecnego pracownika Gminy oraz funkcjonariusza policji o tym, że wycinki dokonała osoba trzecia, samowolnie .
Taką informację należało uznać za zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przez tą osobę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Rozpoznając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz 1269), a także art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz 1270 ze zm.) bada, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a w szczególności czy przy jej wydawaniu doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów postępowania, dającego podstawę do jego wznowienia, względnie mającego istotny wpływ na wynik tego postępowania (art. 145 ustawy).
Do takich naruszeń prawa materialnego, względnie procesowego w niniejszej sprawie w ocenie Sądu nie doszło.
Prawidłowo organ administracji przyjął na gruncie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92 poz 880),iż przyjęte w tej ustawie rozwiązania w szczególności obowiązek uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów, skierowane są do posiadacz nieruchomości i na nim ciąży odpowiedzialność za usunięcie drzew i krzewów bez wymaganego zezwolenia i związane z tym sankcje w postaci kary administracyjnej i to bez względu na to , czy dokonał wycinki osobiście, czy też polecił wycięcie drzewa innej osobie. Prawidłowo również organ administracji ustalił, iż w niniejszej sprawie nie zachodziła żadna z enumeratywnie wskazanych w art. 83 ust 6 ustawy, sytuacji określających, kiedy wycięcie drzewa lub krzewu nie wymaga zezwolenia .
Podniesiona przez skarżącego okoliczność, iż przedmiotowe drzewo było spróchniałe i obumarłe oznacza w świetle przepisów ustawy ( art. 86 ust 1 ustawy ) jedynie to, że w razie wystąpienia o wydanie pozwolenia na wycięcie takiego drzewa, pozwolenie zostałoby udzielone bez pobierania opłaty, nie stanowi natomiast podstawy do przyjęcia, że posiadacz nieruchomości mógł dokonać wycinki takiego drzewa bez zezwolenia, o ile nie zachodzi jedna z sytuacji określonych w art. 83 ust 6 ustawy .
Na gruncie zebranego w toku postępowania materiału dowodowego, a zwłaszcza podpisanego przez skarżącego protokołu z wizji z dnia [...].03.2005r., wyjaśnień A. Z. dołączonych do odwołania oraz wyjaśnień samego skarżącego, należy uznać, iż organ administracji prawidłowo ustalił, iż A. Z. działał na polecenie skarżącego, który zlecił mu wycinkę 7 drzew w tym drzewa objętego niniejszym postępowaniem.
Zarówno w odwołaniu jak i w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarżący podał, że rozmawiał z A. Z. o wycięciu tego właśnie drzewa ("przedmiotowego drzewa") i to drzewo jako spróchniałe i obumarłe wskazywał mu celem wycięcia .
Wyjaśnienia samego skarżącego jak i A. Z. potwierdzają chociażby pośrednio to co zostało ustalone w protokole z wizji lokalnej, podpisanym przez skarżącego bez zastrzeżeń. Skarżący zobowiązał się w tym protokole zapłacić karę należną z tytułu wycięcia drzewa bez zezwolenia , co samo w sobie świadczy o tym że na ówczesnym etapie, nie było wątpliwości co do przebiegu zdarzeń oraz tego, kto ponosi odpowiedzialność za wycięcie drzewa. Z wyjaśnień samego skarżącego wynika przy tym iż "samowola" A. Z. polegała w istocie rzeczy na tym, iż nie poinformował on skarżącego w jakim dniu przystąpi do wycinki drzewa (drzewa wskazanego przez skarżącego jako przeznaczonego do wycięcia), co jednak nie ma znaczenia dla oceny zasadności nałożenia na skarżącego, jako posiadacza przedmiotowej nieruchomości , administracyjnej kary pieniężnej przewidzianej w art. 88 ust 2 ustawy o ochronie przyrody. Należy również wskazać, że podniesiona w skardze okoliczność Iż Decyzja Wójta Gminy O. z dnia [...] Nr [...] w sprawie zezwolenia na usunięcie 7 akacji, została wydana z naruszeniem prawa (jeżeli nawet tak faktycznie było, co jednak nie zostało stwierdzone), nie może zwalniać skarżącego z odpowiedzialności za wycięcia bez zezwolenia kasztanowca objętego zaskarżoną decyzją .
Wspomniana decyzja z dnia [...] wyrażanie precyzuje jakich drzew dotyczy (siedmiu akacji) i została poprzedzona zgodą właściciela nieruchomości tj. Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa, która w piśmie z dnia [...].04.02 znak [...], skierowanym do skarżącego i przesłanym organowi administracji do wiadomości (k 3 akt administracyjnych), wskazuje jednocześnie gatunek drzew podlegających wycięciu (siedem akacji).
Jeżeli zatem po otrzymaniu zezwolenia na wycięcie 7 akacji, skarżący nie zgadzał się z treścią otrzymanej decyzji, w szczególności co do wskazanego w niej gatunku drzew, winien był powyższą decyzje zaskarżyć . W żadnym zaś razie nie mógł przystąpić do wycinki drzew mając wątpliwości co do prawidłowości określenia drzew, zawartego w otrzymanym zezwoleniu i możliwości identyfikacji tych drzew, jeżeli zaś to uczynił, działał na własne ryzyko. Trudno również na obecnym etapie, uwzględnić zarzuty skarżącego, co do wymiarów pnia objętego niniejszym postępowaniem drzewa, skoro ustalenie średnicy i obwodu pnia nastąpiło protokolarnie, z udziałem skarżącego w dniu [...].03.2005r. a więc następnego dnia po wycięciu drzewa) i protokół ten skarżący podpisał bez zastrzeżeń.
Przedstawiony zaś szczegółowo decyzji organu I instancji sposób wyliczania na tej podstawie kary administracyjnej w wysokości [...] uznać należy za zgodny z powołanymi w tej decyzji przepisami i poprawny rachunkowo, czego zresztą skarżący nie kwestionuje.
Wskazując na powyższe, Sąd na podstawie art. 15 ustawy z dnia 30.08.2002r. skargę oddalił.
/-/M. Bejgerowska /-/M. Kosewska /-/M. Kwiecińska
/za nieobecnego
sędziego/ M. Kwiecińska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło