III SA/Po 1869/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-07-15

Skład orzekający: Barbara Koś

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest osobą bezrobotną, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), jeśli nie udokumentował źródeł finansowania bieżących wydatków swojej rodziny?
Ratio decidendi
Skarżący nie może uzyskać prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli nie udokumentował źródeł finansowania bieżących wydatków swojej rodziny, mimo że jest osobą bezrobotną. Samo oświadczenie o trudnej sytuacji finansowej nie jest wystarczające, gdy budzi wątpliwości co do wiarygodności i uniemożliwia ocenę, czy strona nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący M. G. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu dotyczącą podatku od środków transportowych. Wezwany do uiszczenia wpisu sądowego, wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, powołując się na bezrobocie i utrzymywanie rodziny. Po wezwaniu do uzupełnienia oświadczenia majątkowego, skarżący przedstawił część dokumentów, ale nie udokumentował źródeł dochodów ani finansowania wydatków rodziny. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu niepełnego oświadczenia majątkowego. Skarżący wniósł sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 15 lipca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Koś po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 30 września 2014 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych na rok 2014 postanawia odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy Skarżący, wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości [...] zł, wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że jest osobą bezrobotną i posiada na utrzymaniu bezrobotną żonę oraz dwoje dzieci w wieku szkolnym. Rodzina zamieszkuje w budynku o pow. 80 m2. Pismem z dnia 23 marca 2015 roku Wnioskodawca został zobowiązany do uzupełnienia oświadczenia majątkowego, poprzez: - udokumentowanie wysokości przychodu oraz kosztów jego uzyskania za okres od 01 stycznia 2014 roku – w tym także do określenia dochodów wszystkich domowników, - udokumentowanie średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego (przedłożenia rachunków i faktur za trzy ostatnie miesiące), - udokumentowanie źródła pochodzenia oraz wysokość środków finansowych przeznaczanych na pokrycie kosztów utrzymania rodziny, - przedłożenie spisu posiadanych rachunków bankowych oraz przedłożenie wyciągów bankowych dokumentujących operacje finansowe wykonane na posiadanych rachunkach bankowych od dnia 01 października 2014 roku – w tym także na rachunkach bankowych wszystkich domowników, - wykazanie użytkowanych pojazdów oraz określenie ich wartości rynkowej. W odpowiedzi na wezwanie Wnioskodawca wskazał, że jest osobą bezrobotną zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy bez prawa do zasiłku. Wskazał przy tym, że do kosztów utrzymania zaliczyć należy około [...] zł rocznie wydatkowane na zakup oleju opałowego i drewna oraz koszty dojazdów środkami komunikacji miejskiej ([...] zł miesięcznie). Do pisma Wnioskodawca załączył dowody opłacenia: rachunków za energię elektryczną (około [...] zł miesięcznie), rachunków za odbiór odpadów komunalnych ([...] zł miesięcznie), rachunków za wodę i ścieki (około [...] zł miesięcznie), a także dowód uiszczenia pierwszej raty podatku od nieruchomości ([...] zł) oraz dowody opłat za usługi świadczone przez spółkę A w P. ([...] zł miesięcznie). Postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2015 roku referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy stwierdzając, że oświadczenie majątkowe Wnioskodawcy jest niepełne i budzi wątpliwości, ponieważ Skarżący nie wykonał wezwania w zakresie udokumentowania wysokości dochodów za rok 2014 oraz źródła pochodzenia środków finansowych przeznaczanych na pokrycie kosztów utrzymania rodziny. Skarżący wniósł w terminie sprzeciw, którego skutkiem jest utrata mocy przez zaskarżone postanowienie i konieczność ponownego merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy może być stosowana jedynie wobec takich osób, które pozbawione są środków umożliwiających pełne pokrycie tych kosztów. Okoliczności przytoczone we wniosku o przyznanie prawa pomocy powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Z przedłożonego oświadczenia wnioskodawcy o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że nie została przez niego należycie wyjaśniona jego aktualna sytuacja materialna. Zebrane w sprawie informacje nie pozwalają na ocenę, czy zasoby materialne wnioskodawcy wystarczają tylko na zaspokojenie bieżących potrzeb koniecznego utrzymania siebie i rodziny, czy też dysponuje on zasobami w rozmiarze pozwalającym na pokrycie kosztów sądowych. Samo oświadczenie strony o trudnej sytuacji finansowej nie stanowi wystarczającego wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny zważywszy, że skarżący określając wysokość miesięcznych wydatków swojej rodziny na kwotę ok. [...] zł, nie ujawnił jednocześnie źródeł ich finansowania. Oświadczył jedynie, że on sam, jak i jego żona, z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym, są osobami bezrobotnymi i nie uzyskują żadnych dochodów. Na ich utrzymaniu pozostają także dwaj małoletni synowie, również nie posiadający żadnych dochodów. W tej sytuacji należy stwierdzić, że złożone przez wnioskodawcę oświadczenia budzą poważne wątpliwości. Oczywiste jest bowiem, że ponoszenie wydatków na bieżące utrzymanie rodziny musi się wiązać z uzyskiwaniem środków na ich pokrycie. Tymczasem Skarżący nie wskazał ich źródła, utrzymując, że zarówno on sam, jak i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym nie osiągają żadnych dochodów. Takie oświadczenie jest zatem niewiarygodne i uniemożliwia Sądowi dokonanie oceny, czy skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wobec powyższego na podstawie art. 260 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło