III SA/Po 1907/14

Dnia 17 grudnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Walentyna Długaszewska po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2015 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A." na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia ... w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 postanawia odmówić przyznania prawa pomocy "A." sp. z o.o. w organizacji wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu wskazała, że nie posiada żadnego majątku. Nie podała przy tym wymaganych danych szczegółowych odnoszących się do jej majątku i dochodów. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 13 października 2015 r. zobowiązano wnioskodawczynię do uzupełnienia oświadczenia majątkowego poprzez przedłożenie szeregu wymienionych w wezwaniu dokumentów odnoszących się do jej sytuacji finansowej i majątkowej. Skarżąca nie przedstawiła dokumentacji wskazanej w powyższym zarządzeniu. Postanowieniem z dnia 16 listopada 2015 r. referendarz sądowy odmówił przyznania stronie prawa pomocy. Pismem z dnia 8 grudnia 2015 r. wnioskodawczyni wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia, podnosząc, że orzeczenie to zostało wydane niezgodnie ze stanem prawnym i faktycznym sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Okoliczności przytoczone we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak również przedstawione dokumenty na ich poparcie, powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Zwolnienie z obowiązku uiszczenia opłat sądowych oraz ponoszenia kosztów zastępstwa procesowego stanowi bowiem wyjątek od reguły wykonania przez stronę tego obowiązku z art. 199 p.p.s.a., który sprzyja rozwadze w wyborze sądowej drogi dochodzenia swoich praw. W myśl art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni, pomimo wezwania, nie uzupełniła oświadczenia złożonego we wniosku poprzez przedłożenie dokumentów wskazanych w zarządzeniu referendarza sądowego z dnia 13 października 2015 r. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że skarżąca nie wykazała ani wysokości przychodu, ani kosztów utrzymania koniecznego. Wyjaśnienia strony nie pozwalają na zidentyfikowanie źródła finansowania koniecznych kosztów utrzymania i świadczą o ukrywaniu rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej. W konsekwencji przekazane informacje nie stanowią właściwej podstawy dla oceny zdolności płatniczych strony postępowania. Należy wyjaśnić, że warunkiem koniecznym do przeprowadzenia oceny zdolności majątkowych osoby wnioskującej o przyznanie prawa pomocy jest przedstawienie dokładnych i wiarygodnych danych o sytuacji majątkowej strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o nieposiadaniu majątku strony są bezużyteczne z punktu widzenia możliwości dokonania oceny tej sytuacji, gdyż nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 260 i art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.