III SA/Po 199/08

PostanowienieWSA w Poznaniu2008-06-05

Skład orzekający: Robert Talaga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że jego sytuacja materialna uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że jego sytuacja materialna uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie przedstawił dokumentów potwierdzających jego rzeczywistą sytuację finansową i majątkową, co uniemożliwia jednoznaczną ocenę jego potrzeb i możliwości ponoszenia kosztów sądowych. W związku z tym wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie mógł zostać uznany za zasadny.
Stan faktyczny
Skarżący M.S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. odmawiającą zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, podając swoją sytuację materialną. Sąd wezwał go do uzupełnienia wniosku poprzez przedstawienie szeregu dokumentów potwierdzających jego dochody, wydatki, posiadany majątek oraz rachunki bankowe i kredytowe. Skarżący nie uzupełnił wniosku w wyznaczonym terminie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 5 czerwca 2008 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 czerwca 2008 roku wniosku M.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych /-/ R. Talaga Dnia [...] M.S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy C. z dnia [...], Nr [...] odmawiającą zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości położonej w C., obręb B., arkusz mapy [...], działka nr [...] o pow. [...] stanowiącej własność M.S. W odpowiedzi na wezwanie skarżącego do uiszczenia wpisu w wysokości 200,00 zł, skarżący złożył wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku M.S. oświadczył, że jest samotny i utrzymuje się z emerytury w wysokości 1.274,68 zł. Wnioskodawca zaznaczył, że sam nie jest w stanie zagospodarować całej spornej działki, na której mieszka i dlatego zamierza dokonać jej podziału na mniejsze i sprzedać, aby uzyskać środki na godne życie. Zastrzegł również, że ze środków otrzymanych za sprzedaży działek zamierza wyremontować dom z lat 40 – tych o powierzchni 60,00 m², w którym mieszka. Jednocześnie oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z wnuczką Ż.C., która studiuje zaocznie turystykę i rekreację na UAM w P. i jednocześnie uzyskuje z "pensji" miesięczny dochód w wysokości 1.500,00 zł. Ponadto oświadczył, że nie posiada mieszkań, nieruchomości rolnych oraz innych nieruchomości, a także oszczędności, papierów wartościowych, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3000,00 euro. W celu wyjaśnienia rzeczywistej sytuacji skarżącego, w ramach uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, M.S. został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie dotychczas złożonych informacji, poprzez: udokumentowanie wszystkich źródeł i wysokości przychodów jego i wnuczki oraz miesięcznych wydatków związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego za ostatnie 6 miesięcy, złożenie oświadczenia o wszystkich posiadanych nieruchomościach oraz dochodach jakie wnioskodawca z nich uzyskuje, złożenie oświadczenia o posiadanych przez wnioskodawcę i jego wnuczkę rachunkach bankowych, w tym kontach i lokatach oraz przedłożenie wyciągów z tych rachunków za ostatnie 6 miesięcy, złożenie oświadczenia o posiadanych przez wnioskodawcę i jego wnuczkę rachunkach kredytowych i przedłożenie zestawień operacji finansowych z nimi związanych, a także operacji związanych z posiadanymi kartami kredytowymi, złożenie oświadczenia o posiadanych pojazdach samochodowych podlegających obowiązkowi rejestracji, przedłożenie kopii zeznań podatkowych PIT wnioskodawcy i jego wnuczki za 2006 r. i 2007 r. Zgodnie z przepisami art. 245 §1 i §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przepis art. 246 §1 pkt. 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Konstrukcja prawna cytowanych przepisów wskazuje, że przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym uzależnione jest od wykazania przez wnioskodawcę, że jego sytuacja materialna uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jednak ciężar procesowy wykazania braku możliwości poniesienia kosztów postępowania spoczywa za każdym razem na wnioskodawcy. We wniosku o przyznanie prawa pomocy M.S. zawarł informacje, z których nie wynika jednoznacznie, czy prowadzi gospodarstwo domowe sam czy też wspólnie z jego wnuczką. Nie budzi natomiast wątpliwości, że wnioskodawca posiada nieruchomość, na której posadowiony jest dom, w którym zamieszkuje. Dla pełnego ustalenia sytuacji wnioskodawcy został on wezwany opisanym wyżej zarządzeniem do ujawnienia jego rzeczywistej sytuacji między innymi poprzez wskazanie wszystkich aktualnych źródeł utrzymania, złożenie oświadczenia o wszystkich posiadanych nieruchomościach, posiadanych przez niego i jego wnuczkę rachunkach bankowych, kredytowych, posiadanych samochodach osobowych, a także do przesłania kopii zeznań podatkowych za 2006 i 2007 rok oraz udokumentowania miesięcznych wydatków związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego. Dnia 29 kwietnia 2008 r. skarżący odebrał list polecony wraz z wezwaniem do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, ale nie uzupełnił go w zakreślonym terminie, a tym samym zastosowanie znalazł rygor nadany w opisanym wyżej wezwaniu wskazujący, że wniosek o przyznanie prawa pomocy należy rozpoznać na podstawie informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ponieważ sytuacja skarżącego budziła wątpliwości co do jego aktualnej sytuacji przed wezwaniem do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, a skarżący nie podjął czynności mających na celu zmianę takiego stanu rzeczy i nie wyjaśnił swojej rzeczywistej sytuacji, nie można dokonać jednoznacznej oceny jego aktualnej sytuacji finansowej i majątkowej oraz przyjąć, że wnioskodawca zasługuje na zwolnienie od kosztów sądowych. Z tego względu należy stwierdzić, że M. S. nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a w konsekwencji nie można uznać za zasadny jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ R. Talaga D.W.d

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło