III SA/Po 208/16
WyrokWSA w Poznaniu2016-06-29
Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Beata Sokołowska, Szymon Widłak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przewoźnika drogowego za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, w tym dotyczące czasu pracy kierowców, okresów odpoczynku oraz obowiązku sczytywania danych z tachografów, została prawidłowo ustalona i uzasadniona?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Mimo stwierdzenia pewnych uchybień organu (np. w zakresie uzasadnienia kwalifikacji niektórych naruszeń oraz nieuwzględnienia rozporządzenia UE przy obliczaniu okresów sczytywania danych), nie miały one wpływu na wynik sprawy, ponieważ pozostałe, niekwestionowane przez stronę naruszenia, uzasadniały nałożenie kary pieniężnej w ustalonej wysokości. Sąd podkreślił również, że spółka nie wykazała spełnienia przesłanek egzoneracyjnych z art. 92b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.Stan faktyczny
Spółka X złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Kontrola wykazała szereg naruszeń dotyczących m.in. czasu pracy kierowców, okresów odpoczynku oraz obowiązku sczytywania danych z tachografów. Spółka kwestionowała prawidłowość nałożenia kar, zarzucając m.in. nieuwzględnienie przepisów unijnych przy obliczaniu okresów sczytywania danych oraz niejasne uzasadnienie kwalifikacji niektórych naruszeń. GITD utrzymał w mocy decyzję, uznając odpowiedzialność spółki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Beata Sokołowska WSA Szymon Widłak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi X Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. (dalej: "spółka", "strona") z siedzibą w S. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...], w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.
W dniach od [...] lutego do [...] marca 2015 r. przeprowadzono kontrolę przedsiębiorstwa strony, której ustalenia zawarto w protokole kontroli z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] Kontrola obejmowała okres od [...] lutego 2014 r. do [...] lutego 2015 r. Strona posiadała w tym czasie licencję na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy oraz licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, zatrudniając średnio – w okresie 6 miesięcy przed rozpoczęciem kontroli – [...] kierowców oraz [...] kierowców wykonujących przewozy na podstawie umowy zlecenia.
Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "ITD"), w powołaniu na ustalenia zawarte w protokole kontroli, nałożył na spółkę karę pieniężną w wysokości [...] zł, wskazując, że suma kary pieniężnej za stwierdzone naruszenia wyniosła [...] zł, jednakże na podstawie art. 92a ust. 3 pkt. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym wysokość tej kary została ograniczona do orzeczonej kwoty.
W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej strona zarzuciła naruszenie art. 91 ust. 3 Konstytucji RP, art. 7, art. 9, art. 77, art. 78, art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 92b i art. 92c ustawy o transporcie drogowym, a także art. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców. Odwołująca nie zgodziła się zwłaszcza z przenoszeniem całej odpowiedzialności z tytułu naruszeń, których dopuścili się kierowcy, na nią, jako przewoźnika. Podniosła, że w wielu przypadkach wykazała, iż do przekroczenia norm doszło z uwagi na konieczność osiągnięcia przez pojazd odpowiedniego, bezpiecznego miejsca postoju lub w wyniku nieprawidłowego operowania przełącznikiem grup czasowych przez kierowców. Podkreśliła przy tym, że obowiązek sporządzenia wydruku, o którym mowa w art. 12 rozporządzenia Rady (WE) 561/2006, spoczywa na kierowcy, jednak żaden przepis nie obliguje go do oddania wydruków przewoźnikowi. Ponadto, gdy kierowca przez nieuwagę zagubi wydruk, przewoźnik przyjął metodę pisania oświadczeń, które zostały przekazane w czasie kontroli. Odwołująca nie zgodziła się również z przypisaniem jej naruszenia z lp. 6.3.7. oraz 6.3.9. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, podkreślając przede wszystkim, że organ ITD zignorował przedstawioną ewidencję czasu pracy kierowców. Zauważyła, że nieokazanie danych z urządzenia zainstalowanego w pojeździe o numerze rejestracyjnym [...] wynikało z awarii tachografu, a odnośnie pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] użyto pierwotnie błędnie skonfigurowanej karty, a dane ostatecznie zostały przekazane. W ocenie odwołującej, określając maksymalne okresy na wczytanie danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności, to jest te dni które odnoszą się do dni pracy i rejestracji aktywności kierowcy. Organ ITD nieprawidłowo zatem oszacował liczbę dni, stwierdzając naruszenie z lp. 6.3.11 i 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy, bowiem termin na sczytanie danych z kart kierowców i urządzeń nie został przekroczony. Zdaniem odwołującej w sprawie zaszły również okoliczności z art. 92b i art. 92c ustawy o transporcie drogowym.
Główny Inspektor Transportu Drogowego, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, odnosząc się do naruszenia z lp. 6.3.9 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, stwierdził: 1) braki wymaganych danych o okresach aktywności kierowcy P. B. w dniach: - [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godziny 05:22 do godziny 23:59; - [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godziny 00:00 do godziny 15:10; - [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godziny 08:01 do godziny 23:59; - [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godziny 00:00 do godziny 14:53; 2) braki wymaganych danych o okresach aktywności kierowcy K. K. w dniu [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godz. 00:00 do godz. 12:00; 3) braki wymaganych danych o okresach aktywności kierowcy M. B. w dniach: - [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godziny 00:00 do godziny 14:33; - [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godziny 00:00 do godziny 20:05; 4) braki wymaganych danych o okresach aktywności kierowcy A. O. w dniu [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godz. 00:00 do godz. 03:30; 5) braki wymaganych danych o okresach aktywności kierowcy A. N. w dniu [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godz. 00:00 do godz. 04:33; 6) braki wymaganych danych o okresach aktywności kierowcy M. K. w dniu [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godz. 00:00 do godz. 03:30; 7) braki wymaganych danych o okresach aktywności kierowcy Z. P. w dniu [...] sierpnia 2014 r. - niepełne dane od godz. 00:00 do godz. 04:30.
W powyższym zakresie organ II instancji wskazał na brak danych dotyczących aktywności kierowcy, podkreślając, że za okresy te nie zostało wystawione zaświadczenie urlopowe. Zdaniem organu w opisanym stanie faktycznym winna zostać zatem nałożona kara pieniężna w łącznej wysokości [...] zł.
Odnośnie naruszenia z lp. 6.3.7 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, organ odwoławczy stwierdził nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu przez kierowcę: 1) P. B. w dniu [...] sierpnia 2014 r. od godziny 00:00 do godziny 23:59; 2) M. B. w dniu [...] sierpnia 2014 r. od godziny 00:00 do godziny 23:59; 3) A. N. w dniu [...] sierpnia 2014 r. od godziny 00:00 do godziny 23:59. Ponadto organ ITD wskazał na brak kompletności zapisów z urządzenia rejestrującego - danych cyfrowych z tachografu cyfrowego użytkowanego w pojeździe o numerze rejestracyjnym [...] w okresie od dnia [...] sierpnia do [...] października 2014 r., łącznie [...] dni.
Zdaniem organu w tym stanie faktycznym winna zostać w konsekwencji nałożona kara pieniężna w łącznej wysokości [...] zł.
Odnośnie naruszenia z Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, organ II instancji uznał, że nie został dochowany wyznaczony przepisami maksymalny okres dotyczący częstotliwości wczytywania danych z karty kierowcy: 1) W. C. - odczyt nastąpił [...] września 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] września 2013 r. - [...] dni po terminie; 2) S. G. - odczyt nastąpił [...] września 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] sierpnia 2014 r. - dzień po terminie; 3) M. [...] - odczyt nastąpił [...] września 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] sierpnia 2014 r. - dzień po terminie.
W opisanym stanie faktycznym, w ocenie organu ITD, powinna zostać nałożona kara pieniężna w łącznej wysokości [...] zł.
Odnośnie naruszenia z lp. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, organ odwoławczy wskazał, że nie został dochowany wyznaczony przepisami maksymalny okres dotyczący częstotliwości wczytywania danych w pojeździe o numerze rejestracyjnym: 1) [...] - odczyt nastąpił [...] sierpnia 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] maja 2014 r. - [...] dni po terminie; 2) [...] - odczyt nastąpił [...] grudnia 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] sierpnia 2014 r. - [...] dni po terminie; 3) [...] - odczyt nastąpił [...] sierpnia 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] kwietnia 2014 r. - [...] dni po terminie; - odczyt nastąpił [...] grudnia 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] sierpnia 2014 r. - [...] dni po terminie; 4) [...] - odczyt nastąpił [...] sierpnia 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] kwietnia 2014 r. - [...] dni po terminie; - odczyt miał miejsce [...] grudnia 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] sierpnia 2014 r. - [...] dni po terminie; 5) [...] - odczyt miał miejsce [...] grudnia 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] września 2014 r. - [...] dni po terminie; 6) [...] - odczyt miał miejsce [...] grudnia 2014 r., poprzedni odczyt miał miejsce [...] września 2014 r. - [...] dni po terminie.
W tym stanie faktycznym, jak podniósł organ II instancji, kara pieniężna w łącznej wysokości [...] zł została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
Odnośnie naruszenia z lp. 5.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził, że kierowca W. C. [...] września 2014 r. prowadził pojazd łącznie przez 5 godzin i 55 minut, to jest w okresie od godziny 11:53 do godziny 20:57, tym samym przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 1 godzinę i 25 minuty. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu - wydruku/karty dziennej - uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków.
Z tego tytułu winna być nałożona kara pieniężna w wysokości [...] zł.
Odnośnie naruszenia z lp. 5.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, organ odwoławczy uznał, że: 1) kierowca R. C. po przyjętym okresie rozliczeniowym, to jest od [...] sierpnia 2014 r. od godziny 00:00 do [...] sierpnia 2014 r. do godziny 23:59, odebrał jedynie 12 godzin i 31 minut nieprzerwanego odpoczynku, a więc od godziny 17:22 dnia [...] sierpnia 2014 r. do godziny 05:53 dnia [...] sierpnia 2014 r. czasu UTC+1, podczas gdy powinien odebrać minimum 24 godziny nieprzerwanego odpoczynku, tym samym kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 11 godzin i 29 minut; 2) kierowca S. G. po przyjętym okresie rozliczeniowym, to jest od [...] sierpnia 2014 r. od godziny 00:00 do [...] sierpnia 2014 r. do godziny 23:59 odebrał jedynie 16 godzin i 27 minut nieprzerwanego odpoczynku, a więc od godziny 20:02 dnia [...] sierpnia 2014 r. do godziny 12:29 dnia [...] sierpnia 2014 r. czasu UTC+1, podczas gdy powinien odebrać minimum 24 godziny nieprzerwanego odpoczynku, tym samym kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 7 godzin i 33 minuty.
Zdaniem organu ITD powyższe uzasadniało nałożenie kary pieniężnej w łącznej wysokości [...] zł.
Odnośnie naruszenia z lp. 5.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, organ II instancji podniósł, że: 1) kierowca R. C. [...] września 2014 r. o godzinie 05:23 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 11-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 10 godzin i 2 minuty nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 19:00 dnia [...] września 2014 r. do godziny 05:23 dnia [...] września 2014r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 58 minut; 2) kierowca A. D. [...] października 2014 r. o godzinie 21:57 rozpoczął 30-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 9-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 6 godzin i 43 minuty nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 14:49 dnia [...] października 2014 r. do godziny 21:32 dnia [...] października 2014 r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 2 godziny i 17 minut; 3) kierowca S. G. [...] października 2014 r. o godzinie 09:49 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 12-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 4 godziny i 49 minut nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 05:00 dnia [...] października 2014 r. do godziny 09:49 dnia [...] października 2014 r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 4 godziny i 11 minut; 4) kierowca L. G. [...] października 2014 r. o godzinie 08:08 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 11-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 9 godzin i 55 minut nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 22:13 dnia [...] października 2014 r. do godziny 08:08 dnia [...] października 2014 r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 5 minut; 5) kierowca R. H. [...] września 2014 r. o godzinie 02:00 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 9-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 4 godziny i 45 minut nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 21:15 dnia [...] września 2014 r. do godziny 02:00 dnia [...] września 2014 r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 4 godziny i 15 minut; 6) kierowca M. H. [...] sierpnia 2014 r. o godzinie 06:13 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 9-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 25 minut nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 21:48 dnia [...] sierpnia 2014 r. do godziny 06:13 dnia [...] sierpnia 2014 r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 35 minut; 7) kierowca K. K. [...] października 2014r. o godzinie 11:11 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 9-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 6 godzin i 11 minut nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 05:00 dnia [...] października 2014 r. do godziny 11:11 dnia [...] października 2014 r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 2 godziny i 49 minut; 8) kierowca K. K. [...] października 2014 r. o godzinie 03:10 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie przez niego minimum 9-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 2 godziny i 36 minut nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 18:04 dnia [...] października 2014 r. do godziny 20:40 dnia [...] października 2014 r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 6 godzin i 24 minuty; 9) kierowca J. K. [...] września 2014 r. o godzinie 05:46 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 11-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 10 godzin i 1 minutę nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 19:45 dnia [...] września 2014 r. do godziny 05:46 dnia [...] września 2014 r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 59 minut; 10) kierowca R. R. [...] sierpnia 2014 r. o godzinie 05:47 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 9-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 23 minuty nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 21:24 dnia [...] sierpnia 2014 r. do godziny 05:47 dnia [...] sierpnia 2014 r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 37 minut; 11) kierowca R. R. [...] sierpnia 2014 r. o godzinie 13:01 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 9-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 7 godzin i 37 minut nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 05:24 dnia [...] sierpnia 2014 r. do godziny 13:01 dnia [...] sierpnia 2014 r. czasu UTC+1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 23 minuty; 12) kierowca R. R. [...] sierpnia 2014 r. o godzinie 04:40 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie przez niego minimum 9-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 35 minut nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 20:05 dnia [...] sierpnia 2014 r. do godziny 04:40 dnia [...] sierpnia 2014 r. czasu UTC + 1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 25 minut; 13) kierowca R. R. [...] sierpnia 2014r. o godzinie 08:28 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 11- godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 10 godzin i 43 minuty nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 21:45 dnia [...] sierpnia 2014 r. do godziny 08:28 dnia [...] sierpnia 2014 r. czasu UTC + 1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 17 minut; 14) kierowca R. R. [...] września 2014 r. o godzinie 08:27 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego koniecznym było odebranie minimum 9-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 35 minut nieprzerwanego odpoczynku, to jest od godziny 23:52 dnia [...] września 2014 r. do godziny 08:27 dnia [...] września 2014 r. czasu UTC + 1, tym samym skracając dzienny czas odpoczynku o 25 minut.
W tych okolicznościach, jak stwierdził organ II instancji, kara pieniężna w łącznej wysokości [...] zł została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
Odnośnie naruszenia z lp. 5.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, organ ITD wskazał, że kierowca L. G. w dniu [...] sierpnia 2014 r. o godzinie 02:06 rozpoczął dzienny okres prowadzenia pojazdu, a zakończył [...] sierpnia 2014 r. o godzinie 16:02, w ciągu którego dopuszczalnym było prowadzenie pojazdu w wymiarze 10 godzin. W okresie tym prowadził on pojazd łącznie przez 10 godzin i 41 minut, tym samym przekraczając dzienny czas prowadzenia pojazdu o 41 minut.
W tym stanie faktycznym powinna być zatem nałożona kara pieniężna w wysokości [...] zł.
Odnosząc się do odwołania strony i przedstawionej w nim argumentacji Główny Inspektor Transportu Drogowego podniósł, że ustalenia dotyczące stwierdzonych naruszeń dokonane zostały w oparciu o bogaty materiał dowodowy, a więc dokumenty dotyczące kierowców i pojazdów, jak również m.in. zaświadczenia, oświadczenia, wyjaśnienia strony. Ponadto, odnośnie stwierdzonego naruszenia nierejestrowania na karcie kierowcy wskazań urządzenia w zakresie prędkości pojazdu, aktywności pojazdu i przebytej drogi przesłuchany został kierowca M. H., a na okoliczność nieprawidłowego operowania przełącznikiem grup czasowych przesłuchany został M. M.. Organ odwoławczy stwierdził, że przesłuchanie kierowców lub strony nie było czynnością wymaganą w tym przypadku. Przedsiębiorca odpowiedzialny jest za działania kierowców i ponosi z tego tytułu ryzyko w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, w związku z czym ponosi całą odpowiedzialność z tytułu naruszeń, których dopuścili się kierowcy. Jednocześnie to na nim spoczywa ciężar dowodzenia należytej staranności i przesłanek zwalniających go z odpowiedzialności.
Względem wyjaśnień strony, w zakresie naruszenia z lp. 6.3.7 oraz lp. 6.3.9 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, organ odwoławczy wskazał, że treść ewidencji czasu pracy kierowców nie potwierdza twierdzeń strony, aby jednoznacznie wynikało z niej, iż we wskazanych okresach kierowcy odbierali odpoczynek. Przykładowo, odnośnie stwierdzonego naruszenia z lp. 6.3.9. dotyczącego kierowcy P. B., przedsiębiorca nie przedstawił wykresówek kierowcy za dni wskazane przez organ mimo, że zgodnie z treścią rzeczonej ewidencji czasu pracy kierowcy w dniu [...] sierpnia 2014 r. kierowca ten od godziny 05:22 do godziny 19:49 pracował łącznie przez 6 godzin i 2 minuty, w tym prowadził pojazd łącznie przez 5 godzin i 5 minut. Również co do pozostałych okresów treść ewidencji wskazuje na aktywność kierowcy. Względem stwierdzonego naruszenia z lp. 6.3.7., odnośnie tego samego kierowcy - z dnia [...] sierpnia 2014 r. - zestawienie zaświadczeń nie zawiera informacji, aby kierowca ten miał wówczas czas wolny od pracy lub odpoczywał. Miesięczna ewidencja czasu pracy wskazuje natomiast, że [...] sierpnia 2014 r. od godziny 07:06 do godziny 15:45 kierowca ten pracował łącznie przez 4 godziny i 17 minut, w tym prowadził pojazd przez 3 godziny i 56 minut. Organ uznał wobec powyższego twierdzenia strony o zignorowaniu rzeczonej ewidencji za bezzasadne.
Organ odwoławczy podniósł również, że przedsiębiorca wezwany został do przekazania ewidencji czasu pracy w postaci wykresówek, zaświadczeń potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdów lub innych dokumentów świadczących o nieprowadzeniu pojazdu z okresu od dnia [...] sierpnia do [...] października 2014 r. wskazując z imienia i nazwiska kierowców. Organ odwoławczy podtrzymał argumentację, że przedsiębiorca zobowiązany był przekazać do kontroli nośniki danych z datą [...] lipca 2014 r. na którym zawarty był zapis aktywności kierowców K. K., A. O., M. K., Z. P., ewidencjonujący dzień [...] sierpnia 2014 r. Ponadto, jak dalej wskazał organ, w zebranym materiale dowodowym brak jest danych cyfrowych - pliku z danymi z kart kierowców P. B., M. B. oraz A. N., na które to dane strona powoływała się w wyjaśnieniach z dnia [...] marca 2015 r.
Ustosunkowując się jeszcze do naruszenia z lp. 6.3.7. załącznika nr 3 do ustawy, organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji uznał wyjaśnienia strony i nie sankcjonował naruszenia w zakresie nieokazania danych z urządzenia zarejestrowanego w pojeździe o numerze rejestracyjnym [...] Kara pieniężna nałożona została wyłącznie za stwierdzone naruszenie dotyczące nieokazania danych z urządzenia zainstalowanego w pojeździe o numerze rejestracyjnym [...] Strona wyjaśniła, że w czasie trwania kontroli przekazała pliki z tachografu wskazanego pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] Analiza zapisów zawartych na przekazanych plikach wykazała, że nie zawierały one informacji, które są niezbędne do przeprowadzenia szczegółowej kontroli, co w ocenie organu odwoławczego skutkuje brakiem możliwości odczytania danych związanych z historią pojazdu, opisanych jako czynność o określonej dacie. Zdaniem organu odwoławczego, a wbrew twierdzeniom strony, okoliczność fizycznego przekazania danych, których w wyniku nieprawidłowego działania karty przedsiębiorstwa organ kontrolny nie mógł odczytać, wypełnia termin braku danych i skutkuje wystąpieniem naruszeniem nieokazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie danych z tachografu cyfrowego. Strona została nadto dwukrotnie wezwana (pismem z dnia [...] lutego oraz pismem z dnia [...] lutego 2015 r.) do przedłożenia organowi wymaganych w trakcie kontroli dokumentów. Strona pismem z dnia [...] lutego 2015 r. wyjaśniła zaistniały problem braku danych aktywności w plikach. Sankcja dotyczy braku kompletności zapisów z urządzenia rejestrującego w okresie [...] sierpnia 2014 r. do [...] października 2014 r., przez co wykrycie przez stronę problemu nieprawidłowego działania karty przedsiębiorstwa po tak długim czasie od okresu poddanego kontroli i dopiero z uwagi na wezwania organu kontrolnego świadczy o niewłaściwej organizacji przedsiębiorstwa. Twierdzenia strony, że przedsiębiorca nie miał wpływu na nieprawidłowe działanie karty przedsiębiorstwa, bezsprzecznie świadczą o braku profesjonalizmu strony. Obowiązkiem przedsiębiorcy jest zapewnienie właściwej organizacji i dyscypliny pracy ogólnie wymaganej w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającej przestrzeganie przez kierowców przepisów. Zapisy z tachografów cyfrowych powinny być przez przedsiębiorcę analizowane w zestawieniu z zapisami zarejestrowanymi na kartach kierowców, co umożliwia prawidłowe przeprowadzenie kontroli pracy kierowców. Strona winna prowadzić stałą i nieprzerwaną kontrolę czasu jazdy, odbierania wymaganych przerw czy odpoczynków przez zatrudnianych kierowców, tak by do naruszeń nie dochodziło. Nadto strona nie może ograniczać swoich działań do zgrania danych cyfrowych lecz także winna je przeanalizować nie tylko pod kątem ich poprawności lecz także aby stwierdzić czy kierowcy nie dopuścili się naruszeń. Sczytywanie danych z karty kierowcy oraz z karty pojazdu ma zapewniać przejrzyste i regularne prowadzenie ewidencji aktywności kierowców w przedsiębiorstwie, dzięki czemu zarówno organ kontrolujący, jak przedsiębiorca mogą efektywnie weryfikować przestrzeganie przepisów dotyczących transportu drogowego. Do dnia zapoznania strony z protokołem kontroli, to jest do dnia [...] marca 2015 r., strona miała możliwość okazania poprawnych plików za wymagany okres.
Odnośnie zarzutów strony dotyczących naruszenia z lp. 6.3.11 oraz lp. 6.3.12, organ odwoławczy wyjaśnił, że rozporządzenie Komisji nr 581/2010 określa maksymalne okresy wczytywania danych, natomiast art. 10 ust. 5 lit. a ppkt. ii) rozporządzenia nr 561/2006 daje państwom członkowskim kompetencję do określenia częstotliwości pobierania danych ze wskazaniem, że dopuszczalne jest określenie krótszych terminów wczytywania danych. Powyższe zostało zrealizowane w rozporządzeniu Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych, z którego wynika obowiązek sczytywania danych co 28 lub 90 dni kalendarzowych, a więc częściej niż wynikałoby to z rozporządzenia nr 581/2010. Zasadnym jest zatem nałożenie na przedsiębiorcę kary pieniężnej w zakresie naruszenia obowiązku sczytywania danych. Organ odwoławczy stwierdził przy tym, że obowiązek wczytywania danych z karty kierowcy istnieje za cały okres, w którym kierowca posiada kartę kierowcy i bez znaczenia pozostaje rodzaj tachografów zainstalowanych w pojazdach, którymi kierowca wykonuje przejazdy.
Ponadto zdaniem organu odwoławczego istotą odstąpienia przez kierowcę od przepisów art. 6-9 w zakresie niezbędnym dla zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub ładunku na mocy art. 12 rozporządzenia 561/2006 jest sporządzenie wydruku. W związku z powyższym, wyłącznie fakt sporządzenia wydruku prowadzi do uwolnienia od odpowiedzialności. Przyjęta przez przedsiębiorcę metoda sporządzania oświadczeń na okoliczność zagubienia wydruków przez kierowców nie znajduje odzwierciedlenia w obowiązującym prawie. Żaden przepis prawny nie powołuje rzeczonych oświadczeń dla uznania przyczyn odstąpienia przez kierowcę od przestrzegania ww. przepisów. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że w przedsiębiorstwie liczne są sytuacje zagubienia wydruku przez nieuwagę kierowców. Prowadzi to do wniosku, iż w przedsiębiorstwie brak jest właściwego dyscyplinowania zatrudnionych kierowców.
Organ Inspekcji Transportu Drogowego nie znalazł także podstaw do zastosowania art. 92b czy art. 92c ustawy o transporcie drogowym.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu spółka [...] Sp. z o.o. podniosła zarzut naruszenia: 1) akapitu trzeciego rozporządzenia Komisji nr 581/2010, poprzez niezastosowanie w sprawie, 2) art. 7, art. 11 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niezrozumiałe sformułowanie uzasadnienia decyzji powodujące niepewność co do sytuacji prawnej strony, 3) art. 92b ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, poprzez niezastosowanie w sprawie.
Uzasadniając złożoną skargę spółka podniosła, że organ Inspekcji Transportu Drogowego nakładając karę administracyjną za naruszenie z lp. 6.3.11. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wziął pod uwagę liczbę dni kalendarzowych pomiędzy poszczególnymi zdarzeniami pobrania danych z kart kierowców. W ocenie skarżącej winien natomiast brać pod uwagę dni zarejestrowanej aktywności kierowcy w konsekwencji czego w dwóch przypadkach, za które nałożono karę, termin pomiędzy rzeczonymi zdarzeniami został zachowany. W dalszej kolejności skarżąca podniosła, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest dla niej w wielu aspektach niezrozumiałe. Wskazała zwłaszcza, że ten sam stan faktyczny dotyczący niepełnej dokumentacji wskazującej aktywność kierowców jest przez organ kwalifikowany raz jako naruszenie z lp. 6.3.9., a raz jako naruszenie z lp. 6.3.7. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Wreszcie, zdaniem skarżącej, naruszenia w jej firmie zdarzają się niezwykle rzadko (raz na 132 skontrolowane dni) i w sprawie zaszły okoliczności uchylające jej odpowiedzialność. Podkreśliła przy tym, że stworzyła wieloaspektowy system rozwiązań z zakresu organizacji i dyscypliny pracy, umożliwiający przestrzeganie przez kierowców przepisów socjalnych. Na system ten składa się cykliczne szkolenie kierowców, stały nadzór kierowców – po fakcie, w ramach którego dokonuje się regularnej i częstej analizy zapisów z urządzeń rejestrujących oraz kart kierowców, a także stały nadzór w czasie rzeczywistym sprawowany za pomocą zainstalowanych w pojazdach systemach GPS.
Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko.
W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2016 r. skarżąca podtrzymała swoje stanowisko w sprawie.
Także na rozprawie przez tut. Sądem, która odbyła się dnia [...] czerwca 2016 r., skarżąca (obecnie spółka [...] Sp. z o.o.) podtrzymała swoje twierdzenia i zarzuty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zarzuty podniesione w skardze w części okazały się zasadne, jednak skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja z dnia [...] stycznia 2016 r. Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza bowiem prawa materialnego bądź przepisów postępowania w stopniu, który w świetle art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: "P.p.s.a."), uzasadniałby jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.
W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że przedmiotem rozstrzygnięcia w kontrolowanej sprawie jest nałożenie na skarżącą spółkę kary pieniężnej z tytułu naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym. Materialnoprawną podstawę tego rozstrzygnięcia stanowią więc przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm., dalej: "u.t.d."). Zgodnie z art. 92a ust. 1 tejże ustawy podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może jednakże przekroczyć 25.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio od 51 do 250 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli (art. 92a ust. 3 pkt 3 u.t.d.). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, o czym stanowi już art. 92a ust. 6 u.t.d., określa załącznik nr 3 do ustawy.
Cytowane regulacje przewidują odpowiedzialność administracyjną podmiotu wykonującego przewóz drogowy z tytułu naruszenia obowiązków lub warunków tego przewozu. Istota odpowiedzialności administracyjnej sprowadza się do tego, że aby pociągnąć do niej określony podmiot (podmiot administrowany) konieczne jest zaistnienie wyłącznie dwóch zasadniczych przesłanek: po pierwsze, podmiot ten musi charakteryzować się cechami wyrażonymi w normie prawnej stanowiącej podstawę odpowiedzialności oraz po drugie, musi on wyczerpać określone w tej normie znamiona działania lub zaniechania lub znamiona tegoż zachowania muszą zostać wyczerpane przez inny podmiot - o ile norma prawna przypisuje zachowanie innego podmiotu lub skutek tego zachowania wspomnianemu podmiotowi administrowanemu (delikt administracyjny). Zaistnienie powyższych przesłanek jest co do zasady wystarczające, aby podmiot administrowany poniósł z tytułu popełnionego deliktu administracyjnego ujemne konsekwencje (sankcję administracyjną).
Orzeczona wobec skarżącej spółki kara pieniężna wynika ze stwierdzonych przez organ ITD naruszeń, o których mowa w lp. 5.1. (przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu), 5.2. (przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy), 5.3. (skrócenie dziennego czasu odpoczynku), 5.4. (skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku), 6.3.7. (nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu), 6.3.9. (udostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy), 6.3.11. (naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy), oraz 6.3.12. (naruszenie obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego) załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Łączna kara za stwierdzone naruszenia wyniosła [...] zł, jednakże z uwagi na treść art. 93a ust. 3 pkt. 3 u.t.d. została ona ograniczona do [...] zł. W takiej też wysokości rzeczona kara została orzeczona względem skarżącej.
Co jednakże istotne dla niniejszej sprawy, skarżąca spółka kwestionuje prawidłowość wykazania przez organ ITD popełnionych naruszeń w zakresie, który nie pozwala skutecznie podważyć zaskarżonej decyzji. W podniesionych zarzutach i przywołanej na ich poparcie argumentacji skarżąca odnosi się bowiem wyłącznie do naruszenia z lp. 6.3.11. (kara pieniężna w łącznej wysokości [...] zł), 6.3.12. (kara w łącznej wysokości [...] zł), lp. 6.3.7. (w części dotyczącej danych odnośnie poszczególnych kierowców, gdzie łączna kara pieniężna wyniosła [...] zł) oraz 6.3.9. (kara w łącznej wysokości [...] zł), a więc do naruszeń, za które kara pieniężna wyniosła w sumie [...] zł. Skarżąca spółka w żaden sposób nie kwestionuje natomiast pozostałych naruszeń, to jest naruszenia z lp. 5.1. (kara pieniężna w wysokości [...] zł), 5.2. (kara [...] zł), 5.3. (kara w łącznej wysokości [...] zł), 5.4. (kara w łącznej wysokości [...] zł), a także lp. 6.3.7. (w części dotyczącej danych z tachografu cyfrowego, gdzie łączna kara wyniosła [...] zł) załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, a więc naruszeń za które kara pieniężna wyniosła razem [...] zł. Prawidłowość wykazania ostatnio wskazanych naruszeń nie budzi także jakichkolwiek wątpliwości tutejszego Sądu. W konsekwencji, nawet gdyby uznać zarzuty skarżącej podniesione w powyższym zakresie i tak zaskarżona decyzja – z tytułu naruszeń nie negowanych przez skarżącą - poprawnie nakładałaby na nią karę pieniężną w wysokości [...] zł, stosownie do art. 92a ust. 3 pkt 3 u.t.d., co w tym względzie przesądza o konieczności oddalenia skargi.
Zatem już wyłącznie celem ustosunkowania się do przedstawionych w skardze zarzutów stwierdzić przyjdzie, że na aprobatę zasługuje stanowisko skarżącej, poparte orzecznictwem sądów administracyjnych, zgodnie z którym przy ustaleniu okresu, w którym winno nastąpić wczytanie danych z tachografu cyfrowego (to jest 90 dni - § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych, Dz. U. z 2007 r. Nr 159, poz. 1128 ze zm.) oraz z karty kierowcy (28 dni – § 4 ust. 1 pkt 1 ostatnio wspomnianego rozporządzenia), organ ITD winien uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności, co wynika z konieczności zastosowania przy obliczaniu tego okresu pkt. 3 preambuły do rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców (Dz. Urz. UE Seria L z 2010 r. Nr 168, poz. 16). Rozporządzenie Komisji (UE) nr 581/2010 nie mogło zostać pominięte przez organ ITD przy ustalaniu okresu, w jakim skarżąca miała sczytywać dane z tachografu cyfrowego lub z kart kierowców. O obowiązku stosowania się organu do przepisów rozporządzenia Komisji, decyduje treść art. 91 ust. 3 Konstytucji RP oraz związana z tym przepisem zasada zobowiązująca organy administracji do przestrzegania pierwszeństwa prawa wspólnotowego wobec prawa krajowego i odmowy stosowania prawa krajowego niezgodnego z prawem wspólnotowym (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2396/14, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przyjmując stanowisko odmienne organ ITD dopuścił się uchybienia powyższych regulacji, skutkiem czego przypisanie skarżącej naruszeń z lp. 6.3.11. oraz 6.3.12. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym okazało się przedwczesne. Za naruszenia te została przypisana kara pieniężna w łącznej kwocie 4.500 zł, przez co rzeczone uchybienia, jakich dopuścił się organ ITD - a o czym była już mowa powyżej – nie miały wpływu na wynik sprawy i jako takie nie mogą stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Rację należy także przyznać stronie skarżącej, że Główny Inspektor Transportu Drogowego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w niedostateczny sposób wyjaśnił stwierdzenie względem poszczególnych kierowców skarżącej naruszenia z lp. 6.3.7. albo 6.3.9. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, czym dopuścił się naruszenia art. 7, art. 11 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23). Na uwagę zasługuje zwłaszcza to, że przywołując jako przykład przypadek kierowcy P. B. organ ITD w ramach tych naruszeń przywołał w istocie analogiczne okoliczności (- nie przedstawienie wykresówek, - zestawienie zaświadczeń nie zawiera informacji, aby kierowca miał czas wolny od pracy lub odpoczywał, - zgodnie z treścią ewidencji czasu pracy kierowca pracował, w tym prowadził pojazd), a mimo to dokonał ich różnej kwalifikacji prawnej stwierdzając raz naruszenie z lp. 6.3.7. a raz z lp. 6.3.9. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, nie wyjaśniając tak zaistniałej rozbieżności. Jednakże i powyższe uchybienie przepisom procesowym, z uwagi na wymiar wynikającej stąd łącznej kary pieniężnej, jako nie mogące mieć wpływu na wynik sprawy, nie mogło przyczynić się do uchylenia skarżonej decyzji.
Także omyłkowe wskazanie przez organ ITD, przy uzasadnieniu nałożenia kary pieniężnej za naruszenie z lp. 5.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, że "kara pieniężna za wyżej opisany stan faktyczny w łącznej wysokości [...] zł została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa", mimo iż uprzednio organ ten prawidłowo wskazał wysokość kary w tej części naruszeń (s. 25 uzasadnienia zaskarżonej decyzji), pozostaje bez jakiegokolwiek wpływu na wynik sprawy. Wysokość orzeczonej wobec skarżącej kary pieniężnej, określona w sentencji decyzji pierwszoinstancyjnej, nie budzi najmniejszych wątpliwości.
W okolicznościach kontrolowanej sprawy nie może również odnieść zamierzonego skutku zarzut naruszenia art. 92b ust. 1 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił:
1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów:
a) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85,
b) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym,
c) Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086 i 1087);
2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego.
Jak słusznie zwraca uwagę strona skarżąca, akceptując jednocześnie stanowisko organu ITD, powyższe przesłanki egzoneracyjne, to jest zwalniające spod odpowiedzialności administracyjnej, mogą znaleźć zastosowanie wyłącznie w przypadku naruszenia przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku (lp. 5. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym), co wynika expressis verbis z przywołanej regulacji. W odniesieniu do pozostałych naruszeń, które rodzą odpowiedzialność przewoźnika, podstaw do uwolnienia się spod tej odpowiedzialności należy poszukiwać co najwyżej w art. 92c u.t.d. Wobec strony skarżącej stwierdzona kara pieniężna z tytułu naruszeń przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku wyniosła natomiast łącznie [...] zł (naruszenia z lp. 5.1., 5.2., 5.3. oraz 5.4. załącznika nr 3 do ustawy). Zatem nawet uznanie, że skarżąca w całości wypełniła przesłanki z art. 92b ust. 1 u.t.d. pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, bowiem nadal w pełni zasadne – uwzględniając inne uznane przez tut. Sąd zarzuty skarżącej - pozostaje orzeczenie wobec niej kary pieniężnej w wysokości [...] zł, to jest przekraczającej kwotę wynikającą z art. 92a ust. 3 pkt. 3 u.t.d. i wymierzoną w skarżonej decyzji.
Niezależnie od powyższego zauważyć trzeba, że art. 92b ust. 1 w pkt. 1 wskazując na potrzebę właściwej organizacji i dyscypliny pracy, odwołuje się między innymi do przepisów rozporządzenia (WE) z dnia 15 marca 2006 r. nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE Seria L z 2006 r. Nr 102, s. 1 ze zm., dalej: "rozporządzenie 561/2006"). W świetle art. 10 ust. 2-4 rozporządzenia 561/2006 przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców, o których mowa w ust. 1 w taki sposób, aby kierowcy ci mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II niniejszego rozporządzenia. W myśl tych przepisów na przedsiębiorcach wykonujących przewozy drogowe spoczywa obowiązek właściwej organizacji pracy kierowców. Przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II niniejszego rozporządzenia. Obowiązek właściwego systemu wynagradzania i właściwej organizacji pracy kierowców uzupełnia nakaz tworzenia w ramach organizowania danego zadania przewozowego takich harmonogramów transportu, które będą zgodne z przepisami rozporządzenia 561/2006. Natomiast podstawą prawną powstania odpowiedzialności przedsiębiorstwa transportowego w prawie unijnym jest art. 10 ust. 3 rozporządzenia. Odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny, tzn. nie jest uzależniona od winy przedsiębiorcy. Przedsiębiorca odpowiada bowiem, co do zasady, za każde naruszenie przepisów rozporządzenia 561/2006, popełnione przez kierowców zatrudnionych przez niego lub pozostających w jego dyspozycji. Rozporządzenie przewiduje jednak również możliwości wprowadzenia przez państwa członkowskie ograniczenia a nawet wyłączenia odpowiedzialności przedsiębiorcy wykonującego przewozy drogowe poprzez wskazanie, że Państwa Członkowskie mogą: 1) uzależnić pociągniecie przedsiębiorcy do odpowiedzialności od niedopełnienia przez niego obowiązków dotyczących stosowania właściwego systemu wynagradzania i systemu organizacji pracy kierowców; 2) uwzględnić wszelkie dowody uzasadniające odstąpienie od ukarania przedsiębiorcy, za naruszenia popełnione przez jego kierowców.
Skarżąca spółka wskazując na sprawowanie kompleksowego nadzoru w swoim przedsiębiorstwie – zarówno w czasie rzeczywistym, to jest w toku wykonywanych zadań przewozowych, jak i post factum, a więc już po zakończeniu tych zadań – nie tylko okoliczności tych nie wykazała, na co słusznie zwrócił uwagę organ ITD w zaskarżonej decyzji, lecz nadto jej argumentacja w tym względzie jest nazbyt ogólna, przez co nie może zostać uwzględniona. W ocenie tut. Sądu, aby przedsiębiorca mógł uwolnić się spod odpowiedzialności na podstawie art. 92b ust. 1 u.t.d. winien on wykazać właściwą organizację w odniesieniu do konkretnego zadania lub zadań przewozowych, wobec których organ ITD stwierdził naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, czego strona na gruncie kontrolowanej sprawy nie uczyniła. Jak sama skarżąca zaznacza praca kierowców i pojazdów w jej przedsiębiorstwie jest monitorowana w czasie rzeczywistym. Jeszcze w postępowaniu przed organem ITD podkreślała, że korzysta z systemu pozycjonowania GPS współpracującego z oprogramowaniem analizującym czas jazdy, przerw i odpoczynków kierowców. Nie wyjaśniła jednakże, jak przy tak sprawowanym nadzorze mogło dojść do poszczególnych, stwierdzonych przez organ ITD, naruszeń przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku.
Wykraczając, zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., poza zarzuty i wnioski podniesione w skardze, tut. Sąd nie doszukał się naruszeń, które w świetle regulacji art. 145 § 1 P.p.s.a. powodowałyby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.
Mając powyższe na względzie, działając zgodnie z art. 151 P.p.s.a., oddalono skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło