III SA/Po 209/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Koś po rozpoznaniu w dniu 17 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 27 stycznia 2009 r., nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego postanawia : odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. /-/B. Koś Skarżący B. K. wniósł za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu skargę na postanowienie tego organu z dnia 27 stycznia 2009 r. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W złożonej skardze skarżący wniósł o "zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania" podnosząc, że może mu grozić niepowetowana szkoda. W pismach z dnia 22 czerwca 2009 r. oraz z dnia 24 czerwca 2009 r. skarżący sprecyzował, iż wnosi o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu podnosząc, iż wdrożenie egzekucji przez organ pozbawiłoby skarżącego i jego żonę możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący wskazał przy tym, że należności podlegające egzekucji wynoszą [...] zł, a renta skarżącego – [...] zł, zaś żona skarżącego do końca miesiąca jest uprawniona do zasiłku dla bezrobotnych, a następnie również będzie pozostawać na utrzymaniu skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż w postępowaniu ze skargi na postanowienie organu odwoławczego w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów sąd nie może wstrzymać postępowania egzekucyjnego, w związku z czym wniosek skarżącego o "zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania" należało potraktować jako wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, co zresztą było zgodne z ostatecznym żądaniem skarżącego w tym zakresie wyrażonym w pismach z dnia 22 czerwca 2009 r. oraz z dnia 24 czerwca 2009 r. (k. 54 i 56 akt sąd.). Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności administracyjnej, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest zaistnienie okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd rozstrzyga w tym przedmiocie w oparciu o wniosek skarżącego oraz materiał dowodowy sprawy, przy czym uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu (czynności) spoczywa na stronie skarżącej (zob. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2004 r., FZ 495/04). W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się przy tym, iż przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają nałożone na niego obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (zob. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. T. Wosia, Warszawa 2008, s. 339). Zasadniczo więc cechy wykonalności nie posiadają decyzje lub postanowienia odmowne. Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności administracyjnej może jednak polegać także na czasowym zawieszeniu skutków prawnych wynikających z rozstrzygnięcia zawartego w danym akcie bądź wywołanych dokonaniem określonej czynności. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że postanowienie, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie wykonania nie kwalifikuje się do wykonania (zawieszenia jego skuteczności). Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest bowiem postanowienie w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Postanowienie to zawiera jedynie negatywną ocenę zarzutów zgłoszonych w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. W szczególności zaś nie nakłada na zobowiązanego żadnych nowych obowiązków, ani nie zmienia wysokości powstałego wcześniej zobowiązania, a tym samym nie wywołuje żadnych bezpośrednich skutków w sferze praw czy obowiązków materialnoprawnych i prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W związku z powyższym skuteczność zaskarżonego postanowienia nie stwarza również niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody bądź trudnych do odwrócenia skutków. Zaskarżone postanowienie nie nakłada bowiem na skarżącego żadnych obowiązków, które podlegałyby realizacji w drodze egzekucji. Podnoszona przez skarżącego możliwość przeprowadzenia egzekucji nie wynika więc z faktu wydania przedmiotowego postanowienia. Podstawą wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego jest bowiem wcześniej wystawiony tytuł wykonawczy. Natomiast zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie zostało wydane na skutek wniesienia zarzutów w trakcie toczącego się już postępowania egzekucyjnego. Mając powyższe na uwadze, brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego, wobec czego orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 61 § 3 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/B. Koś