III SA/Po 230/15

Dnia 28 października 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Koś po rozpoznaniu w dniu 28 października 2015 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2014 postanawia odmówić przyznania prawa pomocy W zażaleniu na postanowienie Sądu o odrzuceniu skargi kasacyjnej P. B. ponownie wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z informacji zawartych w przesłanym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wynika, że P. i M. B. prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. W małżeństwie obowiązuje ustrój wspólności majątkowej. Dochód miesięczny brutto rodziny to [...] zł (umowa o pracę wnioskodawcy). Skarżący posiada grunty rolne o pow. [...] ha i spłaca swoje zobowiązania finansowe w wysokości około [...] zł z dochodów z dzierżawy budynków, w których wcześniej prowadził działalność gospodarczą. Postanowieniem z dnia 28 lipca 2015 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie strony od kosztów sądowych. W sprzeciwie z dnia 7 sierpnia 2015 r. wnioskodawca wskazał, że wszelkie ustalenia Sądu w niniejszym przypadku nie odzwierciedlają stanu faktycznego. Skarżący podkreślił, że nie posiada środków na opłacenie kosztów sądowych. Jego sytuacja finansowa uległa znacznemu pogorszeniu z powodu wypadku, którego uległ i obecnie przebywa na rencie. W piśmie z dnia 11 września 2015 r. P.B. wywiódł, że pogorszenie jego sytuacji finansowej nastąpiło w związku z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności oraz uzyskaniem renty inwalidzkiej, przy czym renta ta jest częściowo zajęta przez komornika sądowego. Wynagrodzenie, które skarżący otrzymuje ze stosunku pracy w wysokości [...] zł z ledwością wystarcza jemu oraz jego małżonce na bieżące życie. Strata zaś z tytułu działalności gospodarczej powiększa się z miesiąca na miesiąc. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym może zostać przyznane na wniosek strony, będącej osobą fizyczną, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając wniosek strony w niniejszej sprawie Sąd nie znalazł podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy. Sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie uzasadnia bowiem stanowiska o braku możliwości poniesienia przez niego pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Samo istnienie zobowiązań kredytowych czy leasingowych skarżącego nie jest wystarczające dla stwierdzenia, że wnioskodawca nie posiada możliwości przeznaczenia środków finansowych na uiszczenie pełnych kosztów postępowania. Należy zwrócić uwagę, że w przypadku podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą ma on obowiązek zarezerwować środki finansowe na pokrycie kosztów sądowych związanych z ewentualnie prowadzonymi postępowaniami sądowymi, gdyż prowadzenie takich postępowań mieści się w ryzyku działalności gospodarczej. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i wobec tego powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, zdobycie środków finansowych przez skarżącego jest obiektywnie możliwe. Równocześnie należy podkreślić, że w rozpoznawanej sprawie skarżący nie przedstawił pełnych danych, które w sposób rzetelny odzwierciedlałyby jego sytuację majątkową i rodzinną. Podkreślić trzeba, że ciężar dowodu w zakresie przesłanek warunkujących zwolnienie od kosztów sądowych obciąża stronę, która powinna wykazać i wyczerpująco uzasadnić okoliczności stanowiące podstawę żądania. Rolą Sądu jest natomiast dokonanie wnikliwej oceny twierdzeń i dowodów przedłożonych przez stronę zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, a w konsekwencji rozstrzygnięcie, czy sytuacja materialna strony daje podstawy do skorzystania ze zwolnienia z art. 245 p.p.s.a. Z tego względu, na podstawie 260 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.