III SA/Po 239/13

PostanowienieWSA w Poznaniu2013-04-11

Skład orzekający: Robert Talaga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, prowadząca działalność gospodarczą wykazującą straty, ale osiągająca znaczne przychody, wykazała brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni nie wykazała, że przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest uzasadnione. Mimo wykazywania strat w działalności gospodarczej, osiągała ona znaczne przychody, co sugeruje płynność finansową umożliwiającą dalsze prowadzenie firmy i potencjalne pokrycie kosztów postępowania. Brak pełnego udokumentowania przychodów i kosztów, a także niejasność co do finansowania bieżącego utrzymania gospodarstwa domowego, uniemożliwiły sądowi jednoznaczne stwierdzenie braku możliwości poniesienia kosztów.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni J. S.-Z. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku akcyzowego. Wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i dwoma synami, a jej działalność gospodarcza wykazuje stratę. Mąż i jeden z synów również nie osiągają dochodów, podczas gdy drugi syn uczy się zawodowo. Wnioskodawczyni nie posiada znaczącego majątku. Przedłożyła zeznania podatkowe i raporty z księgi przychodów i rozchodów, które wykazały przychody i straty w jej działalności oraz działalności syna.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 kwietnia 2013 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. S.-Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące od czerwca do grudnia 2007 roku postanawia odmówić przyznania prawa pomocy W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w wysokości 6.612,00 zł J. S.-Z. złożyła wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z informacji zawartych we wniosku wynika, że wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem oraz dwoma synami. Wspólne gospodarstwo domowe, w którym pozostaje wnioskodawczyni nie uzyskuje obecnie żadnych dochodów. Prowadzona przez nią działalność gospodarcza wykazuje stratę. Również działalność gospodarcza jednego z synów wnioskodawczyni nie przynosi dochodu. Mąż wnioskodawczyni również nie osiąga dochodów - nie wiadomo czy pracuje zawodowo. Natomiast drugi z synów wnioskodawczyni uczy się w szkole zawodowej. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych), ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3000 euro. W ramach odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnienia rzeczywistej sytuacji wnioskodawczyni przedstawiła ona niektóre z dokumentów objętych wezwaniem. Z zeznań podatkowych PIT-36 L o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) wynika, że J.S.-Z. w 2011 roku uzyskała przychód w wysokości [...] zł i wykazała dochód w wysokości [...] zł, a w 2012 roku uzyskała przychód w wysokości [...] zł i wykazała stratę w wysokości [...] zł. Z przesłanego raportu z księgi przychodów i rozchodów za styczeń i luty 2013 roku dla J. J. S.-Z. wynika, że wnioskodawczyni uzyskała w tym okresie przychód w wysokości [...] zł i wykazała stratę w wysokości [...] zł. Natomiast z zeznań podatkowych PIT-36 syna wnioskodawczyni (M. Z.) o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej starty) wynika, że w 2011 roku uzyskał on przychód w wysokości [...] zł oraz dochód w wysokości [...] zł, a w 2012 roku uzyskał przychód w wysokości [...] zł oraz dochód w wysokości [...] zł. Z raportu z księgi przychodów i rozchodów za styczeń i luty 2013 roku dla M. M. Z. wynika, że uzyskał on w tym okresie przychód w wysokości [...] zł oraz poniósł stratę w wysokości [...] zł. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w myśl art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., t.j. poz. 270), dalej jako P.p.s.a., jest możliwe gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Taka konstrukcja znajduje uzasadnienie w tym, że najszerszą wiedzę o okolicznościach mogących mieć znaczenie z punktu widzenia przesłanek przyznania prawa pomocy posiada strona wnioskująca o jej przyznanie. Wobec tego, pochodzące od niej informacje powinny być na tyle szczegółowe, by możliwa była kompleksowa ocena jej rzeczywistej kondycji finansowej i sytuacji majątkowej. W interesie wnioskodawcy pozostaje zatem przedstawienie jak najpełniejszej informacji, pozwalającej na dokonanie oceny jej aktualnych możliwości płatniczych. Obowiązek wykazania wszelkich okoliczności potwierdzających brak możliwości poniesienia kosztów sądowych, obciąża zatem stronę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy. Na tym tle zwolnienie od obowiązku uiszczenia opłaty sądowej stanowi instytucję, która może znaleźć zastosowanie jedynie wtedy, gdy strona rzeczywiście nie posiada żadnych możliwości finansowych uiszczenia opłaty sądowej. Biorąc pod uwagę całokształt sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej J. S.-Z. należy stwierdzić, że nie wykazała ona, że przyznanie jej prawa pomocy jest uzasadnione. Wnioskodawczyni prowadzi działalność gospodarczą i uzyskuje z tego tytułu znaczne przychody. Okresowo jest zatem w posiadaniu środków finansowych, które umożliwiają regulowanie jej zobowiązań. Nie ma wątpliwości, że koszty prowadzenia działalności gospodarczej są wysokie. Wnioskodawczyni utrzymuje jednak płynność finansową, która umożliwia jej dalsze prowadzenie firmy. Natomiast wykazana strata nie uzasadnia oceny, że wnioskodawczyni nie posiada środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie, ani żadnych realnych możliwości pozyskania środków na ich sfinansowanie. Ponadto należy podkreślić, że w ramach uzupełnienia informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, wnioskodawczyni nie udokumentowała przychodów oraz ponoszonych kosztów ich uzyskania z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej zarówno przez nią jak i przez jej syna. W tym względzie wnioskodawczyni ograniczyła się jedynie do przedłożenia raportów z ksiąg przychodów i rozchodów z prowadzonej działalności gospodarczej zarówno przez nią jak i przez jej syna. W odpowiedzi na wezwanie do przedstawienia rzeczywistej sytuacji wnioskodawczyni, nie wyjaśniła ona również z jakich środków finansowane są koszty bieżącego utrzymania całego gospodarstwa domowego, w którym pozostaje. Wnioskodawczyni zadeklarowała, że nikt we wspólnym gospodarstwie domowym, nie uzyskuje obecnie dochodów. Natomiast prowadzone przez nią i przez jej syna działalności gospodarcze wykazują stratę. Takie informacje nie korespondują z faktem, że wnioskodawczyni nie posiada żadnego majątku z którego mogłaby pokryć takie straty finansowe. Reasumując należy stwierdzić, że wnioskodawczyni nie wyjaśniła jej rzeczywistej sytuacji finansowej. Nie można zatem jednoznacznie stwierdzić, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niej samej i jej rodziny. W konsekwencji jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych należy uznać za nieuzasadniony. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło