III SA/Po 247/11

WyrokWSA w Poznaniu2011-06-29

Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Mirella Ławniczak, Szymon Widłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania płatności rolnośrodowiskowej w zakresie pakietu "rolnictwo zrównoważone", mimo że wnioskodawca złożył oświadczenie o chęci jego realizacji w toku postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji publicznej nie rozstrzygnęły merytorycznie o całości żądania wnioskodawcy, ograniczając się jedynie do przyznania płatności z tytułu jednego pakietu rolnośrodowiskowego. Brak spójności między rozstrzygnięciem a uzasadnieniem decyzji, a także nieustosunkowanie się do wszystkich złożonych przez stronę żądań, stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Rozstrzygnięcie musi być wyrażone w osnowie decyzji, a nie domniemane z uzasadnienia.
Stan faktyczny
A. J. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010, deklarując realizację pakietu 8 (ochrona gleb i wód). W odpowiedzi na wezwanie organu I instancji, złożył korektę wniosku i oświadczenie, w którym domagał się przyznania płatności również z tytułu pakietu 1 (rolnictwo zrównoważone). Organ I instancji przyznał płatność tylko z tytułu pakietu 8. Dyrektor ARiMR utrzymał decyzję w mocy, uznając, że wniosek nie zawierał żądania płatności z tytułu pakietu 1, a termin na jego zmianę upłynął. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając organom nierozpatrzenie jego żądania dotyczącego pakietu 1.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 16 lutego 2011r. oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 29 czerwca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska ( spr.) Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2011 roku przy udziale sprawy ze skargi A. J. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 16 lutego 2011r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010r I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego A. J. kwotę [...],- zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. A. J. w dniu 11 maja 2010r. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010, załączając deklarację pakietów rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2007 – 2013. We wniosku tym zadeklarował realizację pakietu 8 – ochrona gleb i wód w wariancie 8.3 – międzyplon ścierniskowy na powierzchni 18,72 ha. Do płatności w ramach realizowanego wariantu zadeklarował działki rolne oznaczone literami B, C i G, znajdujące się na działkach ewidencyjnych nr 137/1, 137/2 i 138, położonych w województwie [...], powiat [...], gmina W., obręb M. oraz działki oznaczone literami L i Ł leżące na działce ewidencyjnej nr 109, obręb R. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. pismami z dnia 29 września 2010r.wezwał wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień, w związku ze stwierdzonymi we wniosku nieprawidłowościami. A. J. w dniu 4 października 2010r. złożył korektę wniosku oraz oświadczenie, w którym domaga się przyznania mu pełnej płatności z uwzględnieniem pakietu "Rolnictwo zrównoważone" i "Ochrona gleb i wód", wyjaśniając jednocześnie przyczyny braku zaznaczenia we wniosku, złożonym w dniu 11 maja 2010r., pakietu "Rolnictwo zrównoważone". Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. decyzją wydaną w dniu 8 grudnia 2010r. na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007r. Nr 54, poz. 427), § 2 ust. 1 i § 13 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 lutego 2009r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.) art. 39 ust. 4 rozporządzenia Rady (WE nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFROW) (Dz. Urz UE L 277 z 21.10.2005, ST 1) oraz art. 104 kpa przyznał wnioskodawcy płatność rolnośrodowiskową na rok 2010 z tytułu : 1. 8 - Ochrona gleb i wód, 1.1 8.3 - Międzyplon ścierniskowy. A. J. odwołał się od wskazanej wyżej decyzji, z uwagi na brak uwzględnienia w decyzji pakietu "Rolnictwo zrównoważone". W odwołaniu przyznał, że pakiet ten nie został zawarty we wniosku złożonym 11 maja 2010r., jednakże w odpowiedzi na wezwanie, które otrzymał w dniu 30.09.2010r. złożył oświadczenie wyjaśniające pomyłkę, polegającą na braku zaznaczenia tego pakietu we wniosku. Wskazał również, że jest oczywiste, iż podejmując zobowiązanie na 5 lat, nie zrezygnowałby z realizacji po dwóch latach, gdyż byłoby to niezgodne z danymi zawartymi w planie rolnośrodowiskowym. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia 16 lutego 2011r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR czyni zadość żądaniu wnioskodawcy przedstawionemu we wniosku złożonym w dniu 11 maja 2010r. Jednocześnie, organ odwoławczy podnosi, że wnioskodawca nie zaznaczył, iż w 2010r. realizuje w gospodarstwie pakiet 1 – rolnictwo zrównoważone. Odnosząc się do złożonego przez wnioskodawcę w postępowaniu przed organem I instancji oświadczenia w którym domaga się on uwzględnienia w płatności pakietu 1 – rolnictwo zrównoważone oraz treści wniesionego odwołania, organ odwoławczy wyjaśnił, że za niemożliwością przyznania płatności rolnośrodowiskowej za realizacje pakietu 1 – rolnictwo zrównoważone przemawia fakt, że wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej jest składany corocznie na formularzu udostępnionym przez Agencje, zgodnie z § 17 ut. 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności bezpośredniej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Organ wskazał, iż ostateczny termin składania wniosków ( z sankcjami terminowymi ) upłynął w dniu 11 czerwca 2010r. W związku zaś z tym, że odwołujący w ww. terminach nie złożył zmiany do wniosku, co uniemożliwiło dodanie pakietu 1 – rolnictwo zrównoważone do płatności rolnośrodowiskowej, został on rozpatrzony o dane w nim zadeklarowane. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. J. zarzucił, że wezwanie do korekty otrzymał dopiero w dniu 23 września 2010r., co pozbawiło go możliwości złożenia poprawki. Skarżący wniósł o uwzględnienie jego argumentów i przyznanie płatności rolnośrodowskowej na 2010r. w zakresie pakietu 1 – "rolnictwo zrównoważone" – wariant 1.1 - zrównoważony system gospodarowania. Skarżący wskazał, że przystąpił do realizacji programu rolnośrodowiskowego na okres 5 lat, wybierając do realizacji pakiety obejmujące: pakiet 1 – " Rolnictwo zrównoważone" – wariant 1.1. ‘Zrównoważony system gospodarowania" i pakiet 8 "Ochrona gleb i wód" - wariant 8.3 "Międzyplon ścierniskowy". Jak podniósł skarżący, 2010r. był trzecim rokiem z 5 – letniego okresu realizacji wskazanych wyżej pakietów rolnośrodowiskowych. Składając wniosek o przyznanie płatności na 2010r. , zaznaczył, że jest to wniosek kontynuacyjny. Skarżący wskazał na złożone w postępowaniu przed organem I instancji oświadczenie, w którym domagał się przyznania mu pełnej płatności z uwzględnieniem obu ww. pakietów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje. Z uwagi na zawarty w skardze wniosek o przyznanie skarżącemu płatności rolnośrodkowiskowej, w pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie w przedmiocie żądania zawartego we wniosku, a jedynie kontroluje, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Usunięcie zaś z obrotu prawnego danego rozstrzygnięcia może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jego wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270). Jednocześnie, w oparciu o art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, w świetle kryteriów wynikających ze wskazanych wyżej przepisów, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Istotą sporu w rozpatrywanej sprawie jest brak przyznania skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej na 2010r. w ramach pakietu 1.1 "rolnictwo zrównoważone" - wariant 1.1. "zrównoważony system gospodarowania. Jak wynika z akt administracyjnych i co przyznaje sam skarżący we wniosku z dnia 11 maja 2010r. błędnie nie wskazał do płatności pakietu 1 - rolnictwo zrównoważone, mimo, iż był to wniosek kontynuacyjny, co zaznaczył . Jednakże, co zarzuca skarżący, w odpowiedzi na wezwanie organu I instancji do złożenia wyjaśnień w toku postępowania administracyjnego, skarżący złożył oświadczenie, z którego wynika, że złożony wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2010r. dotyczy obu realizowanych przez niego pakietów rolnośrodowiskowych i w związku z tym domaga się przyznania mu pełnej płatności z tytułu obu realizowanych pakietów. Również w odwołaniu od decyzji organu I instancji, który przyznał skarżącemu płatność wyłącznie z tytułu realizacji pakietu 8, skarżący wnosił o przyznanie mu płatności również z tytułu realizacji pakietu 1 - rolnictwo zrównoważone. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy, w uzasadnieniu wskazał, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR czyni zadość żądaniu wnioskodawcy, przedstawionemu we wniosku złożonym w dniu 11 maja 2010r. Jednocześnie jednak, na co wskazano już wyżej, organ odwoławczy, odnosząc się do złożonego przez skarżącego w postępowaniu przed organem I instancji oświadczenia, w którym domagał się on uwzględnienia w płatności również pakietu 1 – rolnictwo zrównoważone oraz do treści wniesionego odwołania, wyjaśnił, że wnioskodawca nie zaznaczył we wniosku, że w 2010r. realizuje w gospodarstwie pakiet 1 – rolnictwo zrównoważone. Wskazał również, że za niemożliwością przyznania płatności rolnośrodowiskowej za realizacje pakietu 1 – rolnictwo zrównoważone przemawia fakt, że wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej jest składany corocznie na formularzu udostępnionym przez Agencję, zgodnie z § 17 ust. 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności bezpośredniej, w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Organ wskazał, iż ostateczny termin składania wniosków ( z sankcjami terminowymi) upłynął w dniu 11 czerwca 2010r. W związku zaś z tym, że odwołujący w ww. terminach nie złożył zmiany do wniosku, co uniemożliwiło dodanie pakietu 1 – rolnictwo zrównoważone do płatności rolnośrodowiskowej, został on rozpatrzony o dane w nim zadeklarowane. Jak wynika zatem z powyższego, zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji ograniczyły się tylko i wyłącznie do rozstrzygnięcia o płatności rolnośrodowiskowej z tytułu pakietu 8, w ogóle nie rozstrzygając w przedmiocie pozostałego żądania A. J. Zdaniem Sądu zaś, nie może budzić wątpliwości, że wnioskodawca już w postępowaniu przed organem I instancji określił przedmiot swojego żądania, dając temu wyraz, wprawdzie nie w formularzu wniosku, jednakże w formie pisemnej, w odpowiedzi na wezwanie organu, domagając się przyznania mu pełnej płatności z tytułu realizacji obu pakietów. Żądanie to wynika również z treści złożonego odwołania. Zatem, w ocenie Sądu, w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu, należało dokonać oceny żądania wnioskodawcy i rozstrzygnięcia, w zakresie przez niego wskazanym, tj. obejmującym przyznanie płatności z tytułu obu realizowanych pakietów. Przy czym, oceny tej należało dokonać, na co wskazuje organ odwoławczy, również w świetle spełnienia kryteriów wynikających z § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 ( Dz. U. Nr 33, poz. 262 z 2009r.), jak i pozostałych, wskazanych w zaskarżonej decyzji, przepisów regulujących kwestie przyznawania płatności rolnośrodowiskowej. Zauważyć przy tym należy, że wskazane wyżej zaniechanie rozstrzygnięcia sprawy, nie mogło podlegać swoistego rodzaju konwalidacji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w którym Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wyjaśnia powody, dla których niemożliwym było uwzględnienie w płatności pakietu 1 – rolnictwo zrównoważone. Jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 kwietnia 1999 r. w sprawie sygn. akt IV SA 1886/96, którego pogląd Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, rozstrzygnięcia nie można ani domniemywać, ani wyprowadzać z treści uzasadnienia; winno ono być wyrażone expressis verbis w osnowie decyzji. W związku z powyższym, Sąd uznał, iż brak jest w sprawie rozstrzygnięcia, które czyniłoby zadość przepisowi art. 104, w związku z art. 107 § 1 k.p.a. Jednym z istotnych elementów decyzji administracyjnej jest wewnętrzna spójność pomiędzy rozstrzygnięciem, a jej uzasadnieniem prawnym i faktycznym. Tylko wówczas można o takiej decyzji powiedzieć, że zgodnie z art. 104 kpa jest aktem rozstrzygającym konkretną sprawę ( por. wyrok NSA z dnia 1 sierpnia 2001 r. sygn. akt IV SA 2171/99). Niezachowanie tego warunku w rozpatrywanej sprawie, musiało zatem skutkować uznaniem zaskarżonej decyzji za wadliwą. Brak spójności rozstrzygnięcia z uzasadnieniem faktycznym i prawnym decyzji nie daje bowiem podstaw do uznania, iż doszło do rozstrzygnięcia konkretnej sprawy administracyjnej. `Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji uwzględnią poczynione wyżej rozważania. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c , art. 200 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło