III SA/Po 252/13
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-08-22
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne żądanie przyznania prawa pomocy, złożone po prawomocnym rozstrzygnięciu w tym przedmiocie, aktualizuje obowiązek organu do ponownego wzywania skarżącego do uzupełniania informacji o jego sytuacji majątkowej, jeśli skarżący nadal nie przedstawia rzetelnych danych?Ratio decidendi
Ponowne żądanie przyznania prawa pomocy, złożone po prawomocnym rozstrzygnięciu w tym przedmiocie, nie aktualizuje obowiązku organu do ponownego wzywania skarżącego do uzupełniania informacji o jego sytuacji majątkowej, jeśli skarżący nadal świadomie uchyla się od złożenia pełnego oświadczenia majątkowego i nie dokłada należytej staranności w wykazaniu swojej sytuacji. W takich okolicznościach brak jest ustaleń faktycznych pozwalających na weryfikację twierdzeń o pogorszeniu się sytuacji majątkowej.Stan faktyczny
Skarżący R. P. złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości, powołując się na pogorszenie swojej sytuacji materialnej (zadłużenie, bezdomność, rozstrój zdrowia, brak środków na życie). Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy były już rozstrzygane przez referendarza sądowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oraz Naczelny Sąd Administracyjny, który oddalił zażalenie skarżącego. Skarżący nie przedstawił rzetelnego oświadczenia majątkowego ani na wcześniejszych etapach, ani w ponownym wniosku.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 sierpnia 2016 roku Robert Talaga – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w całości w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2011 rok postanawia umorzyć postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy.
Skarżący R. P., w piśmie z dnia 08 września 2015 roku, ponownie zgłosił żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłat i kosztów sądowych w całości z powodu pogorszenia się sytuacji – między innymi w postaci dalszego zadłużenie, bezdomności, rozstroju zdrowia, braku środków na życie i leczenie, braku dochodów z winy strony przeciwnej (k. 321 akt sądowych).
W przesłanym formularzu wniosku R.P. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
W uzasadnieniu zgłoszonego żądania wnioskodawca wskazał, że jest osobą bezdomną, bez dochodu i zadłużoną bez jego winy (zadłużenie przekracza [...] zł). W rubrykach odnoszących się do stanu rodzinnego oraz majątkowego wpisał: "Nie mam" lub "Nie dotyczy".
W niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym zapadły już trzy rozstrzygnięcia w przedmiocie żądań R. P., którymi domagał się on przyznania mu prawa pomocy. W kwestii przyznania prawa pomocy Skarżącemu wypowiadał się referendarz sądowych (k. 59 akt sądowych) oraz orzeczenie wydał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (k. 89 akt sądowych). Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie Skarżącego na rozstrzygnięcia dotyczące odmowy przyznania mu prawa pomocy (k. 106 akt sądowych). Na żadnym etapie toczących się postępowań w przedmiocie przyznania prawa pomocy Skarżący nie złożył oświadczenia majątkowego o treści pozwalającej dokonać rzetelnej i rzeczowej oceny jego zdolności płatniczych.
Niezbędnym elementem ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy jest wykazanie zmiany okoliczności sprawy, co wynika z art. 165 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2016, poz. 718), dalej jako P.p.s.a.
Skarżący powinien mieć świadomość tego, że podnoszonym przez niego dotychczas żądaniom w zakresie przyznania prawa pomocy nie towarzyszyły niezbędne elementy wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach oraz oświadczenie osoby fizycznej o jej stanie rodzinnym.
W okolicznościach niniejszej sprawy nie może budzić żadnych wątpliwości, że wnioskodawca nie przedstawił rzetelnie swojej sytuacji majątkowej. Strona świadomie uchyla się od złożenia pełnego oświadczenia majątkowego. Wnioskodawca ma świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Wnioskodawca nie dokłada jednak należytej staranności w wykazaniu, że nie może ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Kolejne ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej nie pozwalają jednoznacznie wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania.
Złożenie ponownego żądania przyznania prawa pomocy (w sytuacji gdy żądanie przyznania prawa pomocy o takim samym zakresie zostało już prawomocnie rozstrzygnięte), ma ten skutek, że zbędne jest prowadzenie postępowania wyjaśniającego na okoliczność pogorszenia się sytuacji majątkowej wnioskodawcy. W takiej sytuacji ponowne żądanie przyznania prawa pomocy nie aktualizuje obowiązku w zakresie ponownego wzywania skarżącego do uzupełniania informacji dotyczących jego bieżącej sytuacji. Skoro strona postępowania, wbrew swoim obowiązkom prawnym, nie przedstawia informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej i osobistej, to należy przyjąć, że brak jest ustaleń faktycznych, które mogłyby stanowić tło dla weryfikacji twierdzeń o pogorszeniu się sytuacji majątkowej strony postępowania.
Z tych względów, na podstawie art. 249a oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło