III SA/Po 254/12

WyrokWSA w Poznaniu2012-05-17

Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Barbara Koś, Małgorzata Górecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów z drogi i prowadzenia parkingu strzeżonego przysługuje wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów usunięcia, jeśli pojazdy te, nieodebrane przez właścicieli w terminie 6 miesięcy, przeszły na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy?
Ratio decidendi
Jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów z drogi i prowadzenia parkingu strzeżonego przysługuje wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów usunięcia, nawet jeśli pojazdy te przeszły na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. Wynika to z faktu, że stosunek prawny między jednostką a organami administracji ma charakter administracyjnoprawny, a pozbawienie jednostki należności za wykonane zadanie publiczne byłoby sprzeczne z zasadą państwa prawa.
Stan faktyczny
M. F., prowadzący parking strzeżony, wystąpił o przyznanie wynagrodzenia za usunięcie i dozór nad pojazdami, które zostały usunięte z drogi na podstawie art. 130a Prawa o ruchu drogowym. Pojazdy te, nieodebrane przez właścicieli w terminie 6 miesięcy, przeszły na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. Organy administracji odmówiły przyznania wynagrodzenia za okres poprzedzający przejęcie pojazdów przez Skarb Państwa, uznając, że Skarb Państwa nabył własność pierwotnie, bez obciążeń. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się wynagrodzenia za cały okres.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych i stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 17 maja 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska ( spr.) Sędziowie WSA Barbara Koś WSA Małgorzata Górecka Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Skrocka – Nerka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2012 roku przy udziale sprawy ze skargi M. F. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania wynagrodzenia za usunięcie i sprawowanie dozoru nad pojazdami I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 10 października 2011 r. Nr[...], II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę [...],- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. Wnioskiem z dnia 3 sierpnia 2011 r. M. F., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą P. D. M. F., wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego o przyznanie wynagrodzenia za usunięcie pojazdów oraz sprawowanie nad nimi dozoru, zgodnie ze stawkami określonymi w Uchwałach Rady Powiatu [...] nr IV/17/02 z dnia 30 grudnia 2002r. oraz XIII/59/07 z dnia 21 grudnia 2007r. Jako podstawę wniosku wnioskodawca wskazał art. 102 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 50, poz. 449) oraz uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OSP 1/10. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 10 października 2011 r., nr [...], działając na podstawie art. 123 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), w związku z § 3 pkt 1, § 4 pkt 3 i § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 46, poz. 237), po rozpoznaniu przedmiotowego wniosku, odmówił M. F. przyznania wynagrodzenia za usunięcie i sprawowanie dozoru nad wskazanymi we wniosku pojazdami. M. F. wniósł zażalenie na wskazane wyżej postanowienie. Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia 28 listopada 2011r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 §1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa, art. 102 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Podstawą rozstrzygnięcia organów obu instancji były następujące ustalenia faktyczne. Pojazdy, wskazane w złożonym przez M. F. wniosku, zostały usunięte z drogi w trybie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym na parking prowadzony przez firmę M. F. P. D.R. M. F. W związku z faktem, że przedmiotowe pojazdy nie zostały odebrane przez osoby uprawnione w terminie sześciu miesięcy od dnia usunięcia, orzeczono ich przepadek na rzecz Skarbu Państwa decyzjami: Naczelnika Urzędu Skarbowego, Naczelnika Urzędu Skarbowego, Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego, Naczelnika Urzędu Skarbowego, Naczelnika Urzędu Skarbowego odpowiednio: nr [...] z dnia 11 maja 2006r. - dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 3 stycznia 2007r. - dotyczy samochodu marki [...]., nr rej. [...], nr [...] z dnia 15 kwietnia 2008r. - dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 14 listopada 2006r. - dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 8 stycznia 2007r., dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 15 marca 2008r. dotyczy samochodu marki [...] nr rej. [...], nr [...] z dnia 19 czerwca 2008r.- dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 20 listopada 2007r. - dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 22 grudnia 2008r. -dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 18 czerwca 2008r. - dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 17 września 2008r. - dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 23 września 2008r. - dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 29 grudnia 2008r. -dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...], nr [...] z dnia 28 stycznia 2009r. - dotyczy motocykla marki [...], nr rej. [...] oraz nr [...] z dnia 9 lutego 2009r.- dotyczy samochodu marki [...], nr rej. [...]. Jak wynika z ustaleń organów M. F. wypłacono koszty poniesione w związku z wykonywaniem dozoru pojazdów przechowywanych na prowadzonym przez niego parkingu za okres, w którym stanowiły one już własność Skarbu Państwa. Wnioskodawca domaga się zaś wypłaty wynagrodzenia za usunięcie i sprawowanie dozoru przez okres 6 miesięcy, licząc od dnia usunięcia pojazdów z drogi. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organy wskazały, że wymienione we wniosku samochody zostały usunięte z drogi na podstawie dyspozycji odpowiednich podmiotów w trybie określonym w art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) w brzmieniu obwiązującym do dnia wejścia w życie przepisów ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 152 poz.1018) . Zgodnie zaś z art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym (w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy z dnia 22 lipca 2010r.) pojazd usunięty i nieodebrany przez jego właściciela w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznawano za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodził na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. O przejściu na rzecz Skarbu Państwa, w stanie prawnym obowiązującym przed dniem 12 czerwca 2009r., zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 października 2007r. (Dz. U. z 2007, Nr 191 poz. 1377 z późn. zm.) i wcześniej § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002r. (Dz. U. z 2002, Nr 134 poz. 1133 z późn. zm.), orzekał naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego. Wynagrodzenie za przechowywanie pojazdów, które przeszły na własność Skarbu Państwa w trybie art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym, przyznawano na podstawie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stosowanie do przepisu § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jednakże art. 130a ust. 1 i ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym zarówno w brzmieniu sprzed nowelizacji, jak i aktualnie, przewiduje obligatoryjne i fakultatywne przypadki usuwania pojazdów z drogi na koszt właściciela. Przy czym, zdaniem organów, za właściciela należy uznać osobę będącą właścicielem pojazdu w momencie wydania dyspozycji jego usunięcia, a nie przyszłych właścicieli, w szczególności Skarbu Państwa, który przejmował tego typu pojazdy w przypadku ich nieodebrania przez uprawnione osoby w terminie 6 miesięcy od dnia ich usunięcia. Jak wskazały organy, nabycie przez Skarb Państwa prawa własności pojazdów miało charakter pierwotny, bez obciążeń poprzednich właścicieli. Za poprawnością powyższego toku rozumowania przemawia brzmienie aktualnego art. 130a ust. 10 h, zgodnie z którym koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do czasu zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu. Odnosząc się z kolei do powołanej we wniosku uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OSP 1/10, organy stwierdziły, że wynika z niej, iż wynagrodzenie za dozór nad pojazdami oraz zwrot kosztów dozoru może lecz nie musi zostać przyznane. Ponadto, przyznanie wynagrodzenia za dozór i kosztów z tym związanych musiałoby zostać, zgodnie z uchwałą i wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt P 4/06, poprzedzone postępowaniem zmierzającym do stwierdzenia nabycia prawa własności pojazdów przez Skarb Państwa na podstawie art. 181 Kodeksu cywilnego. Wobec powyższego, w ocenie organów, pogląd wnioskodawcy, że z omawianej uchwały NSA wynika, że prowadzącemu parking należy się wynagrodzenie za usunięcie pojazdu i jego przechowywanie, bez względu na podstawę nabycia prawa do pojazdu przez Skarb Państwa, należało uznać za nieuzasadnione. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. F. wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości. W ocenie skarżącego, Naczelnik Urzędu Skarbowego w postępowaniu administracyjnym przejmującym własność pojazdu na rzecz Skarbu Państwa bez wątpienia wyjaśnił zamiar pierwotnego właściciela wyzbycia się pojazdu, tym samym zostały spełnione wszystkie przesłanki z art. 181 Kodeksu cywilnego. Skarżący podniósł, że właściciel pojazdu będąc powiadomiony pismem policji o zatrzymaniu pojazdu miał możliwość jego odbioru, a następnie powiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego miał możliwość wypowiedzenia się w jego trakcie lub zaskarżenia decyzji w przedmiocie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Zdaniem wnioskodawcy, jeśli w czasie 6 miesięcy od chwili usunięcia pojazdu lub w czasie postępowania administracyjnego właściciel pojazdu nie podjął żadnych czynności mających na celu odzyskanie pojazdu lub nie zaskarżył decyzji administracyjnej pozbawiającej go własności pojazdu, należy przyjąć, że miał zamiar wyzbycia się pojazdu. Skarżący zarzucił ponadto organom obu instancji naruszenie konstytucyjnej zasady państwa prawa, przywołanej w uchwale NSA w sprawie I OPS 1/10. Podniósł, że na podstawie tych samych przepisów zostały usunięte pojazdy w różnych rejonach RP, a urzędy skarbowe na podstawie tej samej podstawy prawnej w oparciu o tę samą uchwałę NSA wydały postanowienia o przyznaniu wynagrodzenia za usunięcie pojazdów oraz sprawowanie nad nimi dozoru. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ zaznaczył, że w żadnym przypadku dotyczącym samochodów wskazanych we wniosku nie było prowadzone postępowanie, w którego efekcie nastąpiłoby nabycie pojazdu przez Skarb Państwa na podstawie art. 181 K.c. Wszystkie przedmiotowe samochody przeszły na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. O przejściu na rzecz Skarbu Państwa orzekali naczelnicy właściwych miejscowo urzędów skarbowych. Jak więc wynika z powyższego, w przedmiotowej sprawie nie nastąpiły przesłanki pozwalające na przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem .Usunięcie z obrotu prawnego decyzji, czy postanowienia może nastąpić zatem tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270) . Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego, w świetle wyżej wskazanych kryteriów, Sąd stwierdził, że rozstrzygnięcia te zostały wydane z naruszeniem art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 – Prawo o ruchu drogowym ( DZ.U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), w związku z art. 180 i art. 181 Kodeksu cywilnego, poprzez błędną jego wykładnię, które miało wpływ na wynik sprawy. Stan faktyczny sprawy jest między stronami bezsporny. Skarżący M. F. na podstawie zarządzenia Starosty nr [...] z dnia 22 października 2003r. został wyznaczony do usuwania pojazdów z drogi i prowadzenia dla nich parkingu strzeżonego. Pomiędzy właścicielami pojazdów, a prowadzącym parking nie zachodził żaden stosunek zobowiązaniowy o charakterze cywilno-prawnym, lecz stosunek administracyjny wynikający z władczych działań organów administracji. Dyspozycja usunięcia pojazdów z drogi i umieszczenia ich na parkingu strzeżonym wydawana była w trybie art.130a ustawy Prawo o ruchu drogowym ( DZ.U. z 2005r. Nr 108, poz. 908), w brzmieniu obowiązującym do dnia wejścia w życie przepisów ustawy z dnia 22 lipca 2010r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U,. Nr 152, poz. 1018). Do wszystkich właścicieli pojazdów, jak wynika z materiałów zgromadzonych w aktach sprawy, zostało skierowane zawiadomienie, które zawierało informację, gdzie pojazd się znajduje oraz pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdów, wynikających z art. 130a ust 1 pkt 10 ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Jak wynika z zamieszczonych w aktach administracyjnych decyzji, wszystkie wymienione we wniosku M. F. z dnia 3 sierpnia 2011r. pojazdy przeszły na rzecz Skarbu Państwa, zaś skarżącemu zostało wypłacone wynagrodzenie z tytułu wydatków związanych ze sprawowaniem dozoru i przechowywaniem pojazdów za okres, w którym pojazdy te stanowiły już własność Skarbu Państwa. W ocenie skarżącego, uzasadnione jest jego żądanie zwrotu przysługujących mu należności wynikłych z tytułu usunięcia pojazdów z drogi, holowania oraz sprawowania nad nimi dozoru za cały okres, w tym poprzedzający przejście pojazdów z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa. Z uwagi zaś na to, jak ustaliły organy, że skarżącemu M. F. wypłacono koszty poniesione w związku z wykonywaniem dozoru i przechowywaniem pojazdów na prowadzonym przez niego parkingu za okres, w którym stanowiły one już własność Skarbu Państwa, zagadnieniem wymagającym rozstrzygnięcia pozostaje wyłącznie to, czy skarżący mógł skutecznie domagać się przyznania mu wynagrodzenia za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdami oraz zwrotu kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdów z drogi. W ocenie Sądu, kwestię będącą istotą sporu w niniejszej sprawie, całkowicie wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 1/10., a zajęte w uchwale stanowisko, Sąd w pełni podziela. We wskazanej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że jeżeli właściciel pojazdu usuniętego z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130 a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) w związku z § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 50, poz. 449). W uzasadnieniu uchwały, Naczelny Sąd Administracyjny, podzielając stanowisko zawarte w orzeczeniach Sądu Najwyższego, wskazał, że stosunek prawny, którego przedmiotem jest parkowanie usuniętego z drogi pojazdu jest - także w okresie poprzedzającym przejście pojazdu z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa - typowym stosunkiem administracyjnym powstałym na skutek władczych działań organów administracyjnych. Przyjęto, że nie ma żadnych racjonalnych przesłanek, aby w okresie poprzedzającym przejście pojazdu na rzecz Skarbu Państwa stosunek prawny powstały wskutek umieszczenia pojazdu w trybie administracyjnym na wyznaczonym przez starostę parkingu różnie kwalifikować w zależności od tego czy właściciel odbierze pojazd, czy też go nie odbierze w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia z drogi. Istota regulacji dotyczącej usuwania pojazdów z drogi i dalszego postępowania z tymi pojazdami wynika z tego, że jest to wykonywanie zadania publicznego o charakterze administracyjnoprawnym, które jest wykonywane przez organy administracji publicznej, ale w części także przy pomocy (z udziałem) podmiotów spoza administracji publicznej, którymi są jednostki wyznaczone do usunięcia pojazdów z drogi lub prowadzenia parkingów dla takich pojazdów. Skoro zatem zadanie to jest wykonywane przez jednostki wyznaczone przez organy administracji publicznej, to również te jednostki wykonują zadanie z zakresu administracji publicznej, a wobec tego łączy te jednostki także z organami administracji publicznej stosunek prawny o charakterze administracyjnym oparty na założeniu, że otrzymają one wynagrodzenie i zwrot kosztów za wykonywanie nałożonych na nie obowiązków. Jak dalej wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, jakkolwiek, co do zasady, należne wynagrodzenie i zwrot kosztów obciąża właściciela pojazdu, to jednak w sytuacji, gdy właściciel nie odbierze pojazdu i nie uiści tych należności, nie można pozbawić jednostki wykonującej zlecone jej zadanie publiczne należnego wynagrodzenia i zwrotu poniesionych kosztów. Sąd wyraził również pogląd, że nie można uznać za zgodną z wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP zasadą państwa prawnego sytuacji, w której wyznaczony przez starostę podmiot prowadzący parking lub podmiot usuwający pojazd z drogi zostanie pozbawiony należności za dozór pojazdu przez okres 6 miesięcy tylko z tego względu, że pojazd nie został odebrany przez właściciela. Zasadnie zaznacza się również w doktrynie, że wskazane w art. 130 a Prawa o ruchu drogowym czynności wiążą się bezpośrednio z zapewnieniem porządku i bezpieczeństwa w ruchu drogowym, ponieważ zadanie to ma charakter publicznoprawny, należy do zadań państwa i to jego organy decydują o podjęciu właściwych działań. Wobec tego Skarb Państwa powinien ponosić finansowe następstwa tych działań (por. A. Niezgoda, Glosa do postanowienia NSA z dnia 23 maja 2006 r., łl Fw 2/06, OSP 2007, z, 3, poz. 27). Sąd wskazał również, że jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem usuniętym z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2003r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazano przy tym na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r. wydany w sprawie P 4/06, w którym Trybunał uznał, że nieodebranie pojazdu przez 6 miesięcy oraz nieopłacenie kosztów jego usunięcia i parkowania są niewystarczające do przyjęcia domniemania, że pojazd został porzucony z zamiarem wyzbycia się własności. Przepis art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego utracił moc obowiązującą tylko w zakresie, w jakim dopuszcza odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu. Nie oznacza to jednak – w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie podejmującym omawianą uchwałę, że usunięty z drogi pojazd nie może przejść na rzecz Skarbu Państwa, jako rzecz niczyja objęta w posiadanie. Należy tylko wyjaśnić, czy nieodebranie pojazdu przez okres 6 miesięcy oznacza zamiar jego wyzbycia się. W ocenie Sądu, jeżeli właściciel pojazdu, pomimo wiedzy gdzie pojazd się znajduje, nie odbiera go z parkingu przez okres 6 miesięcy, a następnie uprzedzony o możliwości utraty prawa własności zgadza się na to lub nie zajmuje stanowiska, można zasadnie uznać, że pojazd ten porzucił z zamiarem wyzbycia się własności. Przenosząc wywody wskazanej wyżej uchwały na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że skarżący, jako podmiot wykonujący zlecone mu zadanie publiczne, zgodnie z zarządzeniem Starosty nr [...] z dnia 22 października 2003r., któremu przyznano z tego tytułu należne wynagrodzenie, związane ze sprawowaniem dozoru i przechowywaniem pojazdów na prowadzonym przez niego parkingu za okres, w którym pojazdy te stanowiły już własność Skarbu Państwa, mógł skutecznie domagać się przyznania mu wynagrodzenia za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdami, w tym kosztów usunięcia pojazdów z drogi, przedstawiając odpowiednie pokwitowania i rachunki w związku z poniesionymi wydatkami. Z materiału zgromadzonego w sprawie wynika bowiem, że pojazdy, o których mowa w rozpatrywanej sprawie nie zostały odebrane przez właścicieli, nie opłacono kosztów ich usunięcia z drogi i parkowania w okresie poprzedzającym przejście pojazdów na rzecz Skarbu Państwa. Ponadto, decyzje w których orzeczono o przejęciu pojazdów na rzecz Skarbu Państwa poprzedzono zawiadomieniem skierowanym do właścicieli pojazdów, które zawierało informację, gdzie pojazd się znajduje oraz pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdu, wynikających z art. 130 a ust 1 pkt 10 ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Zatem, jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej wyżej uchwale, skoro właściciele pojazdów, pomimo wiedzy, gdzie pojazd się znajduje, nie odbierają go z parkingu przez okres 6 miesięcy, a uprzedzeni o możliwości utraty prawa własności zgadzają się na to lub nie zajmują stanowiska, można zasadnie uznać, że pojazdy te porzucili z zamiarem wyzbycia się własności. W tej sytuacji zaś możliwe było nabycie tego prawa przez Skarb Państwa w oparciu o przepis art. 181 K.c., wskutek objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organy uwzględnią poczynione wyżej rozważania, które stanowią jednocześnie wskazania do dalszego postępowania. Wobec powyższego, Sąd na postawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a, art. 200 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło