III SA/Po 262/12

Dnia 15 maja 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Koś (spr.) Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2012 roku przy udziale sprawy ze skargi M. B. i P. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 grudnia 2011 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia na upomnienie dotyczące podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2011 r. oddala skargę Postanowieniem z dnia 14 grudnia 2011 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 134 w zw. z art. 141 § 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) stwierdziło niedopuszczalność zażalenia M. B. i P. B. na upomnienie Burmistrza z dnia 4 listopada 2011 r. nr [...] dotyczące wezwania ww. podatników do wykonania obowiązku wpłacenia należności wymienionych w upomnieniu z tytułu podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2011 rok. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w dniu 4 listopada 2011 r. Burmistrz skierował do M. B. i P. B. upomnienie nr [...], wzywając podatników do wykonania obowiązku wpłacenia należności wymienionych w przedmiotowym upomnieniu tj. podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2011 rok, w związku z niewykonaniem przez zobowiązanych ciążącego na nich obowiązku podatkowego w przedmiotowych podatkach. W dniu 14 listopada 2011 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wpłynęło zażalenie państwa M. i P. B. na przedmiotowe upomnienie. W zażaleniu skarżący podnieśli, że przedmiotowe upomnienie jest przedwczesne, ponieważ sprawa zobowiązań podatkowych w podatku rolnym i podatku od nieruchomości za 2011 rok jest obecnie przedmiotem toczącego się postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu i nie została jeszcze zakończona. Skarżący wskazali też na fakt, że organ pierwszej instancji jest w posiadaniu prawomocnych wyroków WSA w Poznaniu dotyczących zobowiązań podatkowych ustalanych za lata ubiegłe, które mogą być podstawą do kompensowania ich zobowiązań wobec Gminy. Następnie Kolegium wyjaśniło, że jako organ odwoławczy jest zobowiązane w postępowaniu wstępnym po wniesieniu odwołania bądź zażalenia podejmować czynności mające na celu ustalenie, czy odwołanie (zażalenie) jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem przewidzianego terminu. Zgodnie bowiem z art. 134 w zw. z art. 144 kpa gdy organ odwoławczy uzna, że wniesienie zażalenia jest niedopuszczalne, stwierdza w formie postanowienia jego niedopuszczalność. Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 141 § 1 kpa zażalenie jest środkiem zaskarżenia, który służy stronie wyłącznie na wydane w toku postępowania postanowienia i to wówczas gdy kodeks (kodeks postępowania administracyjnego) tak stanowi. Kodeks postępowania administracyjnego nie zawiera przy tym unormowań dopuszczających wniesienie zażalenia na akty niestanowiące postanowień. Zatem w przypadku, gdy tak jak w niniejszej sprawie, zażalenie zostało wniesione na taki akt, Kolegium zobowiązane jest stwierdzić niedopuszczalność zażalenia na podstawie powołanego art. 134 w zw. z art. 144 kpa. Dodatkowo Kolegium wskazało, że postępowanie w sprawie ustalenia wymiaru podatku rolnego i podatku od nieruchomości za rok 2011 wobec państwa M. i P. B. zostało zakończone ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 września 2011 r., nr [...]. Decyzję tę państwo B. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, jednak wniesienie skargi na decyzją ostateczną nie wstrzymuje wykonania decyzji. M. B. i P. B. wnieśli skargę na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie i uznanie, że Burmistrz nie miał prawa do wydawania upomnienia zaskarżonego zażaleniem. W uzasadnieniu podniesiono, że upomnienie wystosowane przez Burmistrza nie może być uznane za legalne z uwagi na istniejący spór prawny i nierespektowanie przez Burmistrza prawomocnych wyroków sądowych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na upomnienie Burmistrza wzywające podatników do wykonania obowiązku wpłacenia należności z tytułu podatku rolnego i podatku od nieruchomości za rok 2011. Zgodnie z art. 17 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz.1954 ze zm.), zwanej dalej upea, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia; na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Z powyższego przepisu wynika, że zaskarżeniu zażaleniem podlegają akty, które łącznie spełniają następujące warunki: 1) mają charakter postanowienia, 2) zawierają rozstrzygnięcie lub stanowisko wierzyciela bądź organu egzekucyjnego w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego, 3) możliwość wniesienia zażalenia wynika z przepisów upea lub kpa. W przedmiotowej sprawie skarżący złożyli zażalenie na upomnienie, a więc akt który nie spełnia żadnego z ww. warunków. Po pierwsze, nie ma ono charakteru postanowienia. Jest to wezwanie skierowane przez wierzyciela do zobowiązanego do dobrowolnego wykonania obowiązku względem wierzyciela z zagrożeniem, że w przypadku jego niewykonania, zostanie wszczęta egzekucja administracyjna. Stanowi więc informację (przypomnienie) dla zobowiązanego o obowiązkach, które posiada względem wierzyciela (według jego stanowiska) i daje zobowiązanemu możliwość dobrowolnego ich wykonania w określonym terminie, a jednocześnie zawiera rygor wszczęcia egzekucji administracyjnej w przypadku braku tej dobrowolnej realizacji obowiązku. Po drugie, upomnienie nie dotyczy postępowania egzekucyjnego. Upomnienie poprzedza bowiem postępowanie egzekucyjne, które nie zostało jeszcze wszczęte, a które może być wszczęte dopiero po doręczeniu upomnienia w trybie art. 15 upea. Wreszcie po trzecie, zarówno przepisy upea, jak i kpa nie przewidują środka zaskarżenia, w szczególności w postaci zażalenia na upomnienie. Skoro więc, jak wynika z powyższych rozważań, upomnienie nie podlega zaskarżeniu w drodze zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło w niniejszej sprawie – zgodnie z art. 134 w zw. z art. 144 kpa i w zw. z art. 18 upea – niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez skarżących na upomnienie Burmistrza. Stosownie bowiem do art. 18 upea jeżeli przepisy niniejszej ustawy (upea) nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast w myśl art. 134 w zw. z art. 144 kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność zażalenia. Jedynie ubocznie należy natomiast zauważyć, że okoliczności podnoszone przez skarżących w zażaleniu na upomnienie oraz w skardze na postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia, a dotyczące bezzasadności egzekwowania przez Burmistrza należności z tytułu podatku rolnego i podatku od nieruchomości za rok 2011, mogą być ewentualnie podnoszone w zarzutach w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej (na podstawie art. 33 upea), lecz dopiero po wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Mając powyższe na uwadze, skargę jako bezzasadną należało oddalić, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270).