III SA/Po 263/09
WyrokWSA w Poznaniu2009-06-30
Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Małgorzata Górecka, Marzenna Kosewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Nadleśnictwo powinno być uznane za podatnika podatku od nieruchomości za rok 2003 w odniesieniu do gruntów zajętych przez zakład energetyczny, jeśli grunty te były w zarządzie Nadleśnictwa, ale pozostawały w posiadaniu zależnym zakładu energetycznego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego w zakresie faktycznego władztwa nad spornymi gruntami. Organ odwoławczy nie ustalił podstawy prawnej posiadania gruntów przez zakład energetyczny, nie zebrał wszystkich dowodów i nie zapewnił stronie czynnego udziału w postępowaniu, co narusza zasady prawdy obiektywnej i dwuinstancyjności postępowania. W konsekwencji, nie można było prawidłowo zastosować przepisów prawa materialnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2003 rok dla Nadleśnictwa T. Wójt Gminy określił zobowiązanie, nie uwzględniając zwolnień dla gruntów pod liniami energetycznymi i wałem ochronnym. Nadleśnictwo odwołało się, twierdząc, że grunty te były w posiadaniu zależnym zakładu energetycznego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję Wójta w mocy. Nadleśnictwo wniosło skargę do WSA, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędzia WSA Małgorzata Górecka WSA Marzenna Kosewska (spr.) Protokolant: sekr. sąd. Katarzyna Skrocka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2009 r. przy udziale sprawy ze skargi Skarbu Państwa – Nadleśnictwo T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 18 grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2003 rok I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu na rzecz skarżącego kwotę [...],- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana /-/M. Górecka /-/W. Długaszewska /-/M. Kosewska
Decyzją z dnia 25 września 2008 r., nr [...] Wójt Gminy, działając na podstawie art. 21 § 3, art. 47 w związku z art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.). art. 2, art. 3 ust. 2, art. 4, art. 5 i art. 6 ust. 9 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.) oraz w oparciu o uchwałę Rady Gminy Nr [...] z dnia 11 grudnia 2002 r. w sprawie stawek podatku i opłat lokalnych na 2003 rok określił Państwowemu Gospodarstwu Leśnemu Lasy Państwowe – Nadleśnictwo T. wysokość zobowiązania podatkowego w kwocie [...] zł
W uzasadnieniu wskazano, że Nadleśnictwo T. w 2003 r. posiadało w swoim zarządzie grunty Skarbu Państwa wraz z posadowionymi na nich budynkami, w stosunku do których powstało zobowiązanie pieniężne w podatku od nieruchomości. Wysokość tego zobowiązania ustalono w następujący sposób:
1. od gruntów pozostałych (sklasyfikowanych jako: Tr, Bp, Bz)
– za okres 01.01.2003 r. - 30.06.2003 r. o powierzchni 27.4111 ha – w kwocie [...] zł,
– za okres 01.07.2003 r. - 31.12.2003 r. o powierzchni 30,1611 ha – w kwocie [...] zł;
od powyższych kwot odjęto kwotę [...] zł obliczoną dla gruntów zwolnionych pod liniami energetycznymi o powierzchni 15,88 ha, co w konsekwencji dało łączną kwotę zobowiązania od gruntów pozostałych w wysokości [...] zł,
2. od budynków mieszkalnych o powierzchni 867 m2 – w kwocie [...] zł,
3. od budynków pozostałych o powierzchni 1.052 m2 – w kwocie [...] zł.
Organ pierwszej instancji wskazał przy tym, iż nie uwzględnił zadeklarowanego przez podatnika obszaru 9,10 ha (a tylko grunt o powierzchni 15,88 ha) jako zwolnionego od podatku, gdyż przez ten grunt już od 1982 r. nie przebiega linia energetyczna (zlikwidowana linia wysokiego napięcia relacji P. – S.), co podatnik potwierdza w swoim piśmie złożonym w dniu 4.04.2007 r. Ponadto organ stwierdził, że brak możliwości wglądu w roku 2003 w dane ewidencyjne podatnika, a tym samym sprawdzenia zgodności stanu posiadania ze stanem deklarowanym, spowodował uznanie przez organ podatkowy oznaczeń (klasyfikacji) powierzchni gruntów z roku 2005 równoznacznej z rokiem 2003. Wszczęcie postępowania podatkowego oparte zostało na posiadanych z roku 2005 wypisach z ewidencji gruntów i dotyczyło zaniżonych powierzchni, gdyż w okresie od 2003 do 2005 r. uległa zmianie klasyfikacja niektórych gruntów. Sporządzone w trakcie postępowania podatkowego przez Starostwo Powiatowe na wniosek organu podatkowego dokładne wypisy z rejestru gruntów według stanu na dzień 1.01.2003 r. i 1.01.2004 r. pozwoliły na prawidłowe określenie powierzchni gruntów podlegających w 2003 roku opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, posiadanych przez Nadleśnictwo T.
Organ stwierdził również brak podstaw do zwolnienia w oparciu o art. 7 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych gruntu o pow. 2,75 ha z tytułu zaliczenia go do wału ochronnego, wyjaśniając że grunty pod wałami łączą się bezpośrednio z istnieniem budowli wałów ochronnych, które podlegają ewidencji jako urządzenia melioracyjne podstawowe. Na terenie Gminy M. nie stwierdzono istnienia w/w budowli, co zostało potwierdzone przez instytucje prowadzące ewidencję urządzeń melioracyjnych: Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P. oraz Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w P. – Inspektorat w N. Również podatnik nie przedłożył stosownych dokumentów na okoliczność występowania wału ochronnego, do czego został zobowiązany przez tutejszy organ już w roku 2005 w prowadzonym postępowaniu wyjaśniającym.
Skoro zatem złożona przez podatnika w dniu 21.01.2003 r. deklaracja na podatek od nieruchomości na kwotę [...] zł nie uwzględniła wszystkich składników majątkowych, podlegających obowiązkowi podatkowemu w tym podatku, organ określił wysokość zobowiązania pieniężnego w podatku od nieruchomości za rok 2003 na podstawie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej na kwotę [...] zł, zaliczając na jej poczet wpłaconą przez podatnika kwotę [...] zł.
Od powyższej decyzji odwołało się Nadleśnictwo T., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji w powołaniu na zarzuty:
– naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 4 i art. 7 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych poprzez przyjęcie, iż na odwołującym się ciąży
podatek od gruntów, nad którymi przebiegają linie energetyczne oraz które są
przeznaczone pod wał ochronny,
– naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 107 kpa poprzez niezastosowanie prawnego uzasadnienia ustalonego stanu faktycznego oraz brak wskazania, na jakich dokumentach organ podatkowy oparł swoje stanowisko oraz jakim dowodom nie dał wiary,
– błąd w ustaleniach stanu faktycznego polegający na przyjęciu, że Nadleśnictwo
T. w okresie od 01.01.2003 r. do 31.12.2003 r. było w posiadaniu gruntów
położonych pod liniami energetycznymi i nimi dysponowało, w tym za okres I-XII o powierzchni 11,0001 ha oraz za miesiące VII-XII o powierzchni 2,7500 ha.
W uzasadnieniu odwołania wyjaśniono, że powierzchnia gruntów zwolnionych od podatku – 24,98 ha została wskazana przez Nadleśnictwo w korekcie deklaracji na 2005 rok. Natomiast w piśmie z dnia 3.04.2007 r. (błędnie oznaczonym jako 3.04.2006 r.) podało klasyfikację gruntu i zakres ich posiadania. Grunt o powierzchni 9,10 ha był przeznaczony pod linię energetyczną relacji P. – S. Linia ta faktycznie została zdemontowana, jednakże do końca 2005 r. niniejszy grunt pozostawał w posiadaniu zależnym Zakładu Energetycznego. Przekazanie linii dopiero w listopadzie 2005 r. powodowało, że Lasy Państwowe - Nadleśnictwo T. gruntem tym nie dysponowały, nie mogły na nim prowadzić gospodarki leśnej. Powyższe wynika z porozumienia zawartego pomiędzy Nadleśnictwem T. a spółką A Oddział w G. w dniu 15 listopada 2005r., znajdującego się w aktach sprawy. Spółka A stwierdza w nim jednoznacznie, iż rezygnuje z dalszego zajmowania działek o łącznej powierzchni 10,43 ha (teren pod linią relacji S. – P.), a Nadleśnictwo powierzchnię tę przejmuje pod zagospodarowanie na cele leśne, co stanowi jednocześnie akt przekazania gruntów; ponadto Nadleśnictwo zobowiązuje się do wykazywania w/w gruntów w deklaracjach podatku leśnego od dnia 01.01.2006 r. Zarzucono także, iż Wójt bezzasadnie nie uwzględnił zwolnienia z podatku od nieruchomości w stosunku do gruntów o powierzchni 2,75 ha jako obszaru przeznaczonego pod wał ochronny. Ponadto organ oparł decyzję jedynie na przypuszczeniach, gdyż rzekomo nie miał wglądu w roku 2003 w dane ewidencyjne podatnika, a tym samym sprawdzenia zgodności stanu posiadania ze stanem deklarowanym.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu decyzją z dnia 18 grudnia 2008 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856 z późn. zm.), art. 13 § 1 pkt.3, art. 220 § 2, art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz stanowisko Wójta Gminy wobec zarzutów odwołania.
Organ odwoławczy stwierdził, iż Wójt Gminy prawidłowo określił wysokość zobowiązania pieniężnego z tytułu podatku od nieruchomości w stosunku do gruntów i budynków będących w zarządzie nadleśnictwa T. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wykazał, na podstawie jakich dokumentów ustalono wysokość przedmiotowego zobowiązania oraz na jakiej podstawie nie uwzględniono twierdzeń podatnika dotyczących zwolnienia gruntów o powierzchni 2,75 ha, które zostały przekazane Nadleśnictwu protokołem zdawczo – odbiorczym w dniu 10.06.2003 r. Opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym wyjaśniono również, na jakiej podstawie uznano, iż grunty zajęte pod zlikwidowaną linię wysokiego napięcia relacji P. – S. o powierzchni 9,10 ha pozostawały w 2003 i nadal pozostają w zarządzie Lasów Państwowych a nie w posiadaniu Zakładu Energetycznego.
Następnie Kolegium wskazało, iż w pełni podziela stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji Wójta, iż to na Nadleśnictwie T. ciążyło zobowiązanie podatkowe z tytułu gruntów w przeszłości zajętych na linię wysokiego napięcia relacji P. – S., gdyż kwestia ta w dostateczny sposób została wyjaśniona w korespondencji pomiędzy organem podatkowym pierwszej instancji a spółką A, a wynika z niej, że Zakład Energetyczny nie posiadał tytułów prawnych do spornych gruntów oraz że aktualnie są prowadzone rozmowy pomiędzy spółką A a Generalną Dyrekcją Lasów Państwowych mające na celu uregulowanie spraw związanych z zajmowaniem gruntów pod liniami energetycznymi. Ponadto informacje uzyskane przez organ pierwszej instancji od Regionalnego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w P. oraz Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w P. - Inspektorat w N. wskazują jednoznacznie, iż grunty o powierzchni 2,75 ha nie mogą być uznane za grunty pod wałami ochronnymi, a zatem nie podlegają one ustawowemu zwolnieniu z mocy art. 7 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Nadleśnictwo T. złożyło skargę na powyższą decyzję, zarzucając:
– naruszenie art. 187 i art. 191 w zw. z art. 235 Ordynacji podatkowej poprzez nieprawidłowe rozpatrzenie materiału dowodowego i bezpodstawne przyjęcie, że Nadleśnictwo T. w okresie od 01.01.2003 r. do 31.12.2003 r. było w posiadaniu gruntów położonych pod liniami energetycznym i nimi dysponowało, w tym za okres I-XII o pow. 11,0011 ha oraz za miesiące VII-XII o pow. 2,7500 ha oraz że to na Nadleśnictwie ciąży obowiązek podatkowy z tytułu gruntów, nad którymi przebiegają linie energetyczne;
– naruszenie art. 210 w zw. z art. 235 Ordynacji podatkowej poprzez lapidarne uzasadnienie decyzji, w tym brak wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione lub którym nie dał wiary oraz pominięcie wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
W oparciu o powyższe zarzuty Nadleśnictwo wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy M. oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi Nadleśnictwo powołało się okoliczności podniesione w odwołaniu, że grunt o powierzchni 9,10 ha był przeznaczony pod linię energetyczną relacji P. – S. i do końca 2005 r. grunt ten pozostawał w posiadaniu Zakładu Energetycznego, co wynika z porozumienia zawartego pomiędzy Nadleśnictwem T. a spółką A Oddział w G. w dniu 15 listopada 2005 r. Ponadto podniesiono, że w sprawie toczącej się przed Sądem Okręgowym Wydział I Cywilny w G., sygn. akt [...] z powództwa Skarbu Państwa Nadleśnictwa T. przeciwko spółce A Oddział Dystrybucji w G., spółka A złożyła pismo Zarządu Dróg Publicznych w Z. z dnia 03.04.1969 r. do Zakładu Energetycznego w P., decyzje Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Z. z dnia 06.02.1969 r., pismo Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 11.06.1969 r., akt porozumienia z dnia 25.08.1696 r., pismo Nadleśnictwa P. z dnia 17.03.1969 r. oraz wykaz lasów wraz z mapami, które to dokumenty potwierdzają przekazanie przez Nadleśnictwo T. spornych w niniejszej sprawie gruntów, a tym samym posiadanie zależne tychże gruntów przez cały sporny okres przez Zakład Energetyczny – spółka A. Kopie powyższych dokumentów załączono do skargi.
Na rozprawie w dniu 30 czerwca 2009 r. pełnomocnik skarżącego wyjaśnił ponadto, że sprawa prowadzona przed Sądem Okręgowym w G. dotyczy pozwu złożonego przez skarżącego o zapłatę wynagrodzenia z tytułu bezumownego korzystania z gruntu, w którym to postępowaniu pozwana spółka A twierdzi, że grunty, których dotyczy określony zaskarżoną decyzją podatek od nieruchomości były w jej nieodpłatnym użytkowaniu na podstawie porozumienia z dnia 25 sierpnia 1969 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do tego, czy skarżące Nadleśnictwo winno być uznane za podatnika podatku od nieruchomości za rok 2003 w odniesieniu do gruntów zajętych przez zakład energetyczny.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.) podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:
1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3;
2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych;
3) użytkownikami wieczystymi gruntów;
4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie:
a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa (obecnie Agencją Nieruchomości Rolnych) lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości,
b) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2.
Stosownie do ust. 2 powyższego przepisu obowiązek podatkowy dotyczący przedmiotów opodatkowania wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa lub będących w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe - ciąży odpowiednio na jednostkach organizacyjnych Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa (obecnie Agencji Nieruchomości Rolnych) i jednostkach organizacyjnych Lasów Państwowych, faktycznie władających nieruchomościami lub obiektami budowlanymi.
Z powyższego uregulowania wynika, że podatnikiem podatku od nieruchomości pozostających w zarządzie Lasów Państwowych są jednostki organizacyjne Lasów Państwowych (nadleśnictwa), jeżeli faktycznie władają nieruchomościami lub obiektami budowlanymi. Jeżeli natomiast nieruchomość znajdująca się w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe została przekazana w posiadanie innemu podmiotowi, obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczach, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem lub z innego tytułu prawnego.
Należy przy tym zauważyć, że przez "tytuł prawny", o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 4 a) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych należy rozumieć nie tylko typowe umowy (najem, dzierżawa), ale również użytkowanie wieczyste, użytkowanie, zarząd oraz inne szczególne formy prawne gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego (zob. L. Etel w: L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny, Komentarz, Warszawa 2008, s. 150).
Ponadto warto zaznaczyć, iż w stosunkach cywilnoprawnych Skarb Państwa jako właściciel lasów państwowych jest reprezentowany przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe oraz jednostki organizacyjne Lasów Państwowych. Mienie Skarbu Państwa znajduje się bowiem w zarządzie innych państwowych osób prawnych lub państwowych jednostek organizacyjnych nie mających osobowości prawnej, które wykonują czynności związane z zarządzaniem powierzonym im mieniem w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa (zob. uchwała Składu Pięciu Sędziów NSA z dnia 19.08.1996 r., FPK 9/96).
Prawidłowe rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie wymagało zatem ustalenia, czy sporne grunty będące w zarządzie Nadleśnictwa w roku podatkowym 2003 znajdowały się w jego faktycznym władaniu, czy też pozostawały one w posiadaniu innego podmiotu.
Wymaga podkreślenia, iż postępowanie wyjaśniające dla dokonania powyższych ustaleń winno być przeprowadzone zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 122 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którą organ jest obowiązany do dokonania ustaleń zgodnie z rzeczywistym stanem rzeczy. W tym celu organ winien zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, jak również rozważyć potrzebę przeprowadzenia dalszych dowodów na istotne w sprawie okoliczności, w tym dowodów przedstawionych przez stronę, co wynika z art. 187 Ordynacji podatkowej, stanowiącego konkretyzację zasady prawdy obiektywnej. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego wymaga zaś przeprowadzenia oceny wartości dowodowej każdego dowodu, jak również wskazania, na podstawie jakich dowodów organ poczynił ustalenia faktyczne oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Poczynione ustalenia oraz przeprowadzona ocena materiału dowodowego, podobnie jak wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa winny przy tym znajdować pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji (art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej).
Powyższe dotyczy również decyzji organu odwoławczego. Zgodnie bowiem z zasadą dwuinstancyjności postępowania podatkowego (art. 127 Ordynacji podatkowej) organ odwoławczy jest obowiązany do ponownego merytorycznego załatwienia sprawy, a więc jej ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia, a nie tylko do kontroli decyzji pierwszoinstancyjnej i oceny zarzutów podniesionych w odwołaniu. W tym celu organ odwoławczy winien poczynić własne ustalenia faktyczne oraz dokonać samodzielnej wykładni przepisów prawa znajdujących zastosowanie w sprawie.
Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja nie czyni zadość powyższym wymogom. Przede wszystkim należy wskazać, iż zaskarżona decyzja nie zawiera własnych ustaleń faktycznych ani rozważań prawnych organu odwoławczego, a sprowadza się jedynie do oceny zaskarżonej decyzji organu podatkowego pierwszej instancji i w konsekwencji zaaprobowania stanowiska w niej zawartego. Organ odwoławczy ograniczył się do stwierdzenia, że spółka A nie posiada tytułu prawnego do spornych gruntów, powołując się na korespondencję pomiędzy spółką A a organem podatkowym pierwszej instancji. Takie stwierdzenie należy ocenić jako całkowicie dowolne, zważywszy, że organ odwoławczy nie wyjaśnił podnoszonych przez Nadleśnictwo okoliczności, że sporne grunty do końca 2005 r. znajdowały się w posiadaniu zależnym Zakładu Energetycznego. Organ odwoławczy nie podjął żadnych kroków w celu pozyskania dowodów świadczących o oddaniu spornych gruntów w posiadanie Zakładowi Energetycznemu i nie ustalił jego podstawy (tytułu prawnego), ani nie dokonał oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a przy tym całkowicie pominął wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia w tym zakresie. Wskutek powyższych naruszeń nie zostały dostatecznie wyjaśnione okoliczności faktyczne sprawy istotne dla prawidłowego zastosowania norm prawa materialnego, co uniemożliwia Sądowi pełną kontrolę zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Ponadto należy wskazać, iż stosownie do art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Obowiązek wynikający z powyższego przepisu ciąży również na organie odwoławczym i nie zwalnia z niego okoliczność, że w postępowaniu odwoławczym materiał sprawy nie został uzupełniony o żadne nowe dowody. Natomiast naruszenie powyższego obowiązku może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji, jeżeli naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (zob. uchwała NSA z dnia 25 kwietnia 2005 r., FPS 6/04). Tego rodzaju naruszenie Sąd stwierdził w niniejszej sprawie. Organ odwoławczy nie wyznaczył bowiem stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji. Natomiast strona w złożonej skardze podnosi okoliczności i dowody istotne w kwestii posiadania spornych gruntów w okresie, którego dotyczy zaskarżona decyzja, co pozwala sądzić, że w przypadku umożliwienia stronie wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji, powyższe okoliczności mogły zostać ujawnione w postępowaniu odwoławczym, co niewątpliwie mogło się przyczynić do dokładniejszego wyjaśnienia sprawy.
Wobec powyżej stwierdzonych naruszeń przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, koniecznym stało się wyeliminowanie zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ przeprowadzi postępowanie stosując się do powyższych wskazań. W szczególności organ zgromadzi wszelkie dostępne dowody niezbędne dla dokonania istotnych w sprawie ustaleń w zakresie stanu posiadania (faktycznego władztwa) spornych gruntów w okresie objętym zaskarżoną decyzją, uwzględniając dowody powołane przez stronę w skardze oraz okoliczności i wyniki postępowania przed Sądem Okręgowym w G. w sprawie [...] z powództwa Skarbu Państwa – Nadleśnictwa T. przeciwko spółce A Oddział Dystrybucji w G. Na tej podstawie poczyni własne samodzielne ustalenia, dokonując wszechstronnego rozważenia materiału sprawy i jego oceny dowodowej. Następnie organ dokona subsumpcji ustalonych okoliczności faktycznych pod znajdujące zastosowanie normy prawa materialnego, wyjaśniając podstawę prawną rozstrzygnięcia, co winno znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Ponadto organ zapewni stronie czynny udział w postępowaniu, a przed wydaniem decyzji wyznaczy siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak punkcie I i III sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
O kosztach orzeczono w punkcie II sentencji wyroku zgodnie z art. 200 powyższej ustawy oraz § 14 ust. 2 pkt 1 a) w zw. z § 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
/-/M. Górecka /-/W. Długaszewska /-/M. Kosewska
za nieobecnego Sędziego –
urlop wypoczynkowy
/-/M. Kosewska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło