III SA/Po 268/24

WyrokWSA w Poznaniu2024-07-17

Skład orzekający: Izabela Paluszyńska, Walentyna Długaszewska, Piotr Ławrynowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nakazaniu wycofania produktu kosmetycznego z rynku, oparta na wynikach badań mikrobiologicznych wskazujących na przekroczenie dopuszczalnych norm, jest zasadna, gdy strona kwestionuje te wyniki, powołując się na własne badania i twierdząc, że produkt jest zgodny z przepisami?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Badanie przeprowadzone przez akredytowane laboratorium na zlecenie organu było prawidłowe, a próbka została pobrana zgodnie z procedurą. Własne badania strony nie mogły podważyć wyników organu, ponieważ dotyczyły innej partii produktu lub nie stanowiły wiarygodnego dowodu. W związku z tym nałożony nakaz wycofania produktu z rynku był uzasadniony.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej M. M. wycofanie z rynku produktu kosmetycznego "14 Mydło w płynie" z uwagi na stwierdzone przekroczenie dopuszczalnych norm mikrobiologicznych. Strona skarżąca kwestionowała wyniki badań organu, przedstawiając własne badania i twierdząc, że produkt jest zgodny z przepisami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, uznając decyzję organu za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 17 lipca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Adamska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2024 roku sprawy ze skargi M. M. na decyzję Inspektor Sanitarny z dnia 19 marca 2024 r. nr [...] w przedmiocie nakazania natychmiastowego wycofania z rynku produktu kosmetycznego i poinformowania o realizacji nałożonego obowiązku . oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Inspektor Sanitarny orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z 13 grudnia 2023 r. o nakazaniu M. M.: 1) wycofania z rynku produktu kosmetycznego [...] 14 Mydło w płynie, 500 ml, nr partii [...]; 2) poinformowania Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. o realizacji obowiązku, o którym mowa w pkt 1 decyzji, przez przedłożenie dokumentów potwierdzających jego wykonanie. Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji powołano art. 104 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.), dalej: "K.p.a.", art. 37 ust. 1 i art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2023 r., poz. 338 ze zm.), dalej: "ustawa o PIS", art. 25 ust. 1 pkt a) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. dotyczącego produktów kosmetycznych (Dz. Urz. UE L 342 z 22.12.2009, str. 59 ze zm.), dalej: "rozporządzenie nr 1223/2009" i art. 14 ustawy z dnia 4 października 2018 r. o produktach kosmetycznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2227 ze zm.), dalej" ustawa o produktach kosmetycznych". W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, co następuje. W dniu 15 listopada 2023 r. upoważnieni przedstawiciele Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P., dalej: "PPIS", przeprowadzili czynności kontrolne w firmie [...]., ul. [...] w [...], których zakres przedmiotowy obejmował ocenę bezpieczeństwa wprowadzanych do obrotu i produkowanych produktów kosmetycznych. Podczas kontroli pobrano próbkę produktu kosmetycznego [...] 14 Mydło w płynie, 500 ml, nr partii [...] w celu przeprowadzenia badań czystości mikrobiologicznej. Z przedmiotowego poboru sporządzono w trzech jednobrzmiących egzemplarzach protokół pobrania próbek produktu kosmetycznego i próbek sanitarnych do badań laboratoryjnych nr [...] z dnia 15 listopada 2023 r. W toku prowadzonych czynności stwierdzono nieprawidłowość w zakresie stosowania w zakładzie zasad Dobrej Praktyki Produkcyjnej (GMP), tj. brak zachowania dobrej praktyki produkcyjnej (art. 8 rozporządzenia nr 1223/2009), co uwzględniono w protokole kontroli nr [...] z dnia 15 listopada 2023 r. W dniu 11 grudnia 2023 r. Inspektor Sanitarny, dalej: "WPWIS", przekazał PPIS sprawozdanie z badań próbki pobranej w zakładzie strony nr [...] z 8 grudnia 2023 r., w którym stwierdzono przekroczenie w badanym materiale najwyższej dopuszczalnej ogólnej liczby mezofilnych bakterii tlenowych oraz ogólnej liczby drożdży i pleśni. Mając na względzie powyższe PPIS zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji po przeprowadzonym badaniu mikrobiologicznym, w wyniku którego stwierdzono naruszenie wymagań. Pismem z 13 grudnia 2023 r. PPIS wezwał stronę do przedstawienia informacji dotyczącej eksportu kwestionowanego produktu kosmetycznego poza granice kraju. W związku ze stwierdzeniem skażenia mikrobiologicznego kosmetyku pobranego podczas kontroli z 15 listopada 2023 r. PPIS decyzją z 13 grudnia 2023 r. nakazał stronie: 1) wycofanie z rynku produktu kosmetycznego [...] 14 Mydło w płynie, 500 ml, nr partii [...]) poinformowanie PPIS o realizacji obowiązku, o którym mowa w pkt 1 decyzji, przez przedłożenie dokumentów potwierdzających jego wykonanie. Strona wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, w którym wskazała, że nie zgadza się z wynikiem badań próbki mydła pobranej przez organ. Ponadto poinformowano o zleceniu przez stronę badań w laboratorium zewnętrznym. W przypadku potwierdzenia się skażenia strona zobowiązała się udostępnić listy dystrybucyjne kwestionowanego kosmetyku. Strona pismami z 21 grudnia 2023 r. i 5 stycznia 2024 r. uzupełniała zajęte stanowisko wobec decyzji PPIS m. in. przez przedstawienie informacji o przeprowadzonych szybkich testach mikrobiologicznych i sprawozdania z badań mikrobiologicznych wykonanych w laboratorium zewnętrznym. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 4 i 4a ustawy o PIS do zakresu działania organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów dotyczących m. in. warunków zdrowotnych produkcji materiałów i obrotu materiałami i wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z żywnością, produktami kosmetycznymi oraz innymi wyrobami mogącymi mieć wpływ na zdrowie ludzi, jak również nadzoru nad przestrzeganiem przepisów ustawy o produktach kosmetycznych i przepisów rozporządzenia nr 1223/2009 w zakresie przestrzegania obowiązku prawidłowego oznakowania, o którym mowa w art. 19 tego rozporządzenia. Ponadto zgodnie z art. 14 ustawy o produktach kosmetycznych nadzór nad przestrzeganiem przepisów ustawy i rozporządzenia nr 1223/2009 sprawuje w zakresie swoich kompetencji m. in. Państwowa Inspekcja Sanitarna. Stosownie do art. 25 ust. 1 pkt a) rozporządzenia nr 1223/2009, bez uszczerbku dla ust. 4, właściwe organy żądają od osoby odpowiedzialnej podjęcia wszelkich odpowiednich środków, w tym proporcjonalnych do rodzaju ryzyka środków naprawczych zapewniających osiągnięcie zgodności produktu kosmetycznego z przepisami, wycofanie produktu z rynku lub jego wycofanie od użytkowników końcowych w wyraźnie podanym terminie, jeżeli niezgodność z przepisami dotyczy dobrej praktyki produkcji, o której mowa w art. 8 tego rozporządzenia. Na mocy art. 37 ust. 1 ustawy o PIS w postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy K.p.a. W odniesieniu do zakwestionowania przez stronę nieprawidłowości stwierdzonej w protokole kontroli nr [...] z 15 listopada 2023 r., tj. brak zachowania dobrej praktyki produkcyjnej (art. 8 rozporządzenia nr 1223/2009 w terminie do 30 marca 2024 r.), organ podniósł, że strona zgodnie z pkt III.3 tego protokołu nie wniosła uwag i zastrzeżeń do stwierdzonego stanu faktycznego. Zgodnie z zapisami tego dokumentu właściciel/osoba upoważniona w terminie 7 dni licząc od daty doręczenia niniejszego protokołu, może zgłosić zastrzeżenia do ustaleń stanu faktycznego. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa, a tym samym nie wniosła do PPIS zastrzeżeń wobec stwierdzonej podczas kontroli nieprawidłowości. Na uwzględnienie nie zasługuje też zakwestionowanie przez stronę wyników badań próbki produktu kosmetycznego [...] 14 Mydło w płynie, 500 ml, nr partii [...], pobranego podczas kontroli podmiotu 15 listopada 2023 r. Przedmiotową próbkę badawczą pobrali przeszkoleni, upoważnieni pracownicy PPIS, zgodnie z procedurą Głównego Inspektora Sanitarnego PPK/NK/01 "Pobieranie próbek produktów kosmetycznych do badań w ramach nadzoru bieżącego". Z poboru sporządzono w trzech jednobrzmiących egzemplarzach "Protokół pobrania próbek produktu kosmetycznego do badań laboratoryjnych nr [...]" z 15 listopada 2023 r., z których jeden egzemplarz po odczytaniu protokołu pozostawiono w zakładzie. Badania przedmiotowego produktu kosmetycznego wykonano w laboratorium badawczym [...] sp. z o. o. sp. k. we [...] (sprawozdanie z badań nr [...] z 8 grudnia 2023 r.). Laboratorium to posiada akredytację Polskiego Centrum Akredytacji nr AB 1774, które obejmuje swym zakresem badania czystości mikrobiologicznej produktu kosmetycznego, tj. badania wykonane dla próbki mydła pobranej w zakładzie strony, stąd uzyskane wyniki badań są wiarygodne i precyzyjne. Podczas poboru próbki produktu kosmetycznego przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej strona ma prawo do pobrania i zabezpieczenia tego samego produktu oraz pozostawienie go w zakładzie. Podmiot kontrolowany nie skorzystał z tej możliwości. Strona kwestionuje wyniki przeprowadzonych badań jedynie na podstawie szybkich testów mikrobiologicznych mikrocount duo firmy Schulke wykonanych w zakładzie, a także badań mikrobiologicznych produktu kosmetycznego wykonanych w laboratorium zewnętrznym [...] sp. z o. o. LABORATORIUM BADAWCZE - sprawozdanie z badań nr [...] z 3 stycznia 2024 r. Z informacji przedstawionych przez stronę wynika, że szybkie testy mikrobiologiczne wykonano dla produktu kosmetycznego wyprodukowanego 28 października 2022 r. (nastaw nr [...]). Powyższa próbka została ponownie zbadana przez stronę 15 grudnia 2023 r. W odniesieniu do szybkich testów mikrobiologicznych brak jest jednak możliwości identyfikacji pobranego przez PPIS produktu kosmetycznego o numerze partii [...] z produktem wyprodukowanym w październiku 2022 r. Zgodnie bowiem z zapisami stanu faktycznego zamieszczonymi w protokole kontroli nr [...] z 15 listopada 2023 r. ostatnia data produkcji mydła to 18 sierpnia 2023 r. Ponadto z zapisów tego dokumentu wynika, że "w laboratorium mydło jest sprawdzane przed konfekcją organoleptycznie oraz sprawdzane są parametry: pH, sucha masa, gęstość, mikrobiologia. Brak zapisu dotyczącego mikrobiologii". Przedmiotowy protokół określa także, że "każda próbka z każdej partii jest przechowywana w miejscu, w którym panuje nieład, znajduje się dużo innych rzeczy, m. in. butelki na podłodze m. in. butelki nieoznakowane, prowadzone są testy na pranie, zlew z nieumytymi naczyniami". Brak zatem podstaw do uznania, że szybkie testy wskazane przez stronę dotyczyły tego samego produktu kosmetycznego, który został pobrany przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej i zbadany w laboratorium akredytowanym. Brak również potwierdzenia zgodności wyników uzyskanych za pomocą powyższych szybkich testów z normą PN-EN ISO 17516 oraz w zakresie rodzajów badanych mikroorganizmów. Zgodnie z decyzją wykonawczą Komisji z 25 listopada 2013 r. w sprawie wytycznych dotyczących załącznika I do rozporządzenia nr 1223/2009 szczegółowe zalecenia dotyczące jakości mikrobiologicznej produktu gotowego są określone w aktualnych wytycznych SCCS - Scientific Committee on Consumer Safety (THE SCCS NOTES OF GUIDANCE FOR THE TESTING OF COSMETIC INGREDIENTS AND THE IR SAFETY - ostatnia aktualizacja z 15 maja 2023 r.). Na mocy tych wytycznych dokumentem określającym limity mikrobiologiczne dla kosmetyków jest norma PN-EN-ISO 17516, która precyzuje dopuszczalną zawartość (ilościową i jakościową) mikroorganizmów w produkcie kosmetycznym. Szybkie testy nie dostarczają informacji o ilościowej ani jakościowej zawartości mikroorganizmów w badanym produkcie, stąd nie stanowią podstawy do podważenia wyników badań przeprowadzonych w akredytowanym laboratorium. W odniesieniu do przeprowadzonych przez stronę badań produktu udokumentowanych sprawozdaniem nr [...] z 3 stycznia 2024 r. podkreślenia wymaga, że w tym dokumencie uwzględniono zapis: "próbka otrzymana od zleceniodawcy". Brak jest jednak w aktach sprawy informacji o sposobie pobrania przez stronę próbki do tych badań, co skutkuje obniżeniem wiarygodności próby i nie może stanowić urzędowej kontroli/poboru produktu do badań. Ponadto strona w piśmie z 5 stycznia 2024 r. wskazała, że wyniki badań przeprowadzone w laboratorium badawczym [...] sp. z o. o. i wyniki szybkiego testu mikrobiologicznego przeprowadzono na tej samej partii mydła. Informacje przekazane przez stronę nie są spójne, bowiem w powyższym sprawozdaniu uwzględniono, że badanie dotyczyło kosmetyku o dacie produkcji 31 października 2022 r., natomiast opis wyników uzyskanych za pomocą szybkich testów mikrobiologicznych wskazuje na inną datę produkcji - 28 października 2022 r. Brak zatem jednoznacznego udokumentowania, że zarówno szybkie testy mikrobiologiczne, jak i badania wykonane przez stronę dotyczyły produktu kosmetycznego będącego przedmiotem decyzji organu pierwszej instancji z 13 grudnia 2023 r. W odniesieniu do zarzutu niespełnienia obowiązku, który wynika z art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 1223/2009, a także przekazanej informacji, że wszelkie informacje do wykazania zgodności zostały przedstawione w dniu kontroli, tj. 14 grudnia 2023 r., organ wskazał, że zgodnie z pkt 2 decyzji z 13 grudnia 2023 r. PPIS zobowiązał stronę do poinformowania o realizacji obowiązku wycofania z rynku produktu kosmetycznego [...] 14 Mydło w płynie, 500 ml, nr partii [...], przez przedłożenie dokumentów potwierdzających jego wykonanie. W analizowanych aktach sprawy brak potwierdzenia, że strona przedstawiła takie dokumenty. Zgodnie z zapisami protokołu kontroli sprawdzającej nr [...] z 14 grudnia 2023 r. przedsiębiorca natychmiast zaprzestał sprzedaży kwestionowanego produktu przez zablokowanie jego 147 sztuk i umieszczenie w strefie niezgodności w magazynie, co zostało udokumentowane za pomocą dokumentacji fotograficznej załączonej do przedmiotowego protokołu, jednakże brak odniesienia się strony do kwestii wycofania produktu z rynku. Przepis art. 5 ust. 2 rozporządzenia nr 1223/2009 stanowi, że osoby odpowiedzialne, które uznają lub mają powody sądzić, że produkt kosmetyczny wprowadzony przez nie do obrotu nie jest zgodny z niniejszym rozporządzeniem, niezwłocznie przyjmują środki naprawcze niezbędne do odpowiedniego dostosowania tego produktu lub w razie potrzeby wycofania go z rynku lub wycofania go od użytkowników końcowych. Mając to na względzie i pkt 2 decyzji PPIS z 13 grudnia 2023 r. strona nie udokumentowała wycofania kwestionowanego produktu z rynku. Ponadto, zgodnie z pkt 1 protokołu kontroli z 14 grudnia 2023 r. strona zobowiązała się do przedstawienia listy dystrybucyjnej do 21 grudnia 2023 r. Podmiot kontrolowany nie wniósł uwag i zastrzeżeń do stwierdzonego stanu faktycznego opisanego w powyższym dokumencie. Mając na względzie powyższe i zapis protokołu kontroli z 15 listopada 2023 r., w którym zawarto, że strona sprzedaje wytwarzane mydło przez stronę internetową lub bezpośrednio do klienta, strona nie dopełniła obowiązków wynikających z art. 5 rozporządzenia nr 1223/2009. W skardze strona zarzuciła: I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80, art. 81a § 1, art. 86 oraz art. 75 § 1 w zw. z art. 84 § 1 i art. 136 K.p.a. polegające na braku wszechstronnego zabrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego przez organy, skutkującego uznaniem, że: 1) skarżący wprowadził do obrotu produkt skażony mikrobiologicznie w związku z wynikiem [...] sp. z o. o. sp. k. z 5 grudnia 2023 r., podczas gdy wyniki badania próbek nr [...] z 5 grudnia 2023 r. nie powinny być uznane za rozstrzygające, ponieważ: a) nie były one wysłane do akredytowanego laboratorium bezpośrednio po ich pobraniu, lecz były przechowywane przez dwa tygodnie przez PPIS w nieznanych warunkach (tak też wynika z protokołu pobrania próbek produktu kosmetycznego oraz próbek sanitarnych do badania laboratoryjnego z 15 listopada 2023 r.), co mogło wpłynąć na wynik badania; b) na zlecenie skarżącego akredytowane laboratorium badawcze [...] sp. z o. o. przebadało próbkę, a ze sprawozdania tego laboratorium z 3 stycznia 2024 r. nr [...] wynika, że produkt 14 [...] Mydło w płynie 500 ml, partia [...] spełniał wszelkie wymogi, w jego świetle nie było podstaw do uznania, że skarżący wprowadził do obrotu produkt skażony mikrobiologicznie, tj. niezgodny z rozporządzeniem nr 1223/2009; c) organy nie podjęły jakichkolwiek działań w celu wyjaśnienia rozbieżności między dwoma wynikami badań sporządzonymi przez akredytowane laboratoria badawcze dotyczącymi tej samej partii produktu, tj. dopuszczenia i przeprowadzenia z urzędu innej opinii z badania pobranych próbek, która skonfrontowałaby odmienne wyniki badań obu akredytowanych laboratoriów badawczych; organ poprzestał na bezpodstawnej krytyce (wbrew art. 81a § 1 K.p.a.) badań przeprowadzonych na zlecenie skarżącego, poddając pod wątpliwość, bez uzasadnionych podstaw, prawidłowość wyników badania przeprowadzonego przez akredytowane laboratorium badawcze [...] sp. z o. o. w związku z brakiem informacji co do sposobu pobrania próbki przez skarżącego oraz 3-dniowej rozbieżności w dacie produkcji testowanego produktu (podczas gdy wynika ona li tylko z procesu technologicznego), mimo że organy nie podjęły próby wyjaśnienia tych wątpliwości, w tym nie wezwały skarżącego do złożenia wyjaśnień albo nie przesłuchały go w tym zakresie; d) skarżący w dacie pobrania przez PPIS próbek dysponował wynikiem wewnętrznych badań zgodności produktu kosmetycznego 14 [...] Mydło w płynie 500 ml, partia [...], tj. na podstawie szybkich testów mikrobiologicznych wykonanych 3 listopada 2022 r. i 15 grudnia 2023 r. wskazujących na ich czystość mikrobiologiczną, organ odwoławczy zaś arbitralnie przyjął, że brak jest potwierdzenia co do tego, że wykonane przez skarżącego szybkie testy mikrobiologiczne dotyczą tego samego produktu kosmetycznego, który został pobrany przez PPIS, oraz uzyskania tych wyników za pomocą testów zgodnych z normą PN-EN ISO 17516 oraz zakresu badanych mikroorganizmów, nie informując przed rozstrzygnięciem sprawy o tych wątpliwościach ani nie wzywając go do złożenia wyjaśnień albo przesłuchania go w tym zakresie, w tym również nie przeprowadził w tym zakresie postępowania dowodowego; 2) skarżący nie wniósł zastrzeżeń wobec stwierdzonych podczas kontroli przeprowadzonej 15 listopada 2023 r. nieprawidłowości, podczas gdy skarżący zgłosił zastrzeżenia do stwierdzonych w protokole kontroli z 15 listopada 2023 r. uchybień w odwołaniu od decyzji [...], wskazał na fakt stosowania dobrej praktyki produkcyjnej, w tym też zakwestionował fakty ustalone w toku kontroli, które to odwołanie oraz jego treść wprost wskazują na nieuznanie przez skarżącego prawdziwości twierdzeń PPIS; 3) skarżący nie dopełnił obowiązków wynikających z art. 5 rozporządzenia nr 1223/2009 i nie odniósł się do kwestii wycofania produktu z rynku, nie przedstawił listy dystrybucyjnej do 21 grudnia 2023 r. oraz sprzedaje wytwarzane mydło przez stronę internetową lub bezpośrednio do klienta, podczas gdy skarżący, mimo uzasadnionych wątpliwości co do prawidłowości wyników badania akredytowanego laboratorium badawczego [...] sp. z o. o. sp. k. z 5 grudnia 2023 r., podjął współpracę z PPIS, w tym partycypował w czynnościach kontrolnych (zarówno w niniejszej sprawie jak i sprawach o numerze [...] i [...]) i nie utrudniał kontroli, do czasu ostatecznego potwierdzenia spełnienia przez mydło wymagań odstawił produkt do strefy niezgodności na swoim magazynie, udzielił organowi informacji o braku wprowadzenia produktu do obrotu za granicą, zlecił na swój koszt badania w akredytowanym laboratorium; oznacza to, że dostarczał wszelkich uzasadnionych w sprawie informacji niezbędnych do wykazania zgodności produktu z wymaganiami, natomiast za taką informację nie można było uznać żądania przedstawienia listy dystrybutorów i żądania wycofania produktu z rynku, skoro produkt kosmetyczny był zgodny z rozporządzeniem nr 1223/2009; II. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 8 § 1 i art. 9 K.p.a. polegający na: 1) prowadzeniu przez organy postępowania w sposób naruszający zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, przy złamaniu zasady proporcjonalności i bezstronności przejawiając się w całkowitym pominięciu przez organ faktu zgodności wprowadzonego produktu kosmetycznego z przepisami rozporządzenia nr 1223/2009 potwierdzonego wynikiem akredytowanego badania laboratoryjnego przeprowadzonego przez [...] sp. z o. o. i niewyjaśnieniu rozbieżności między dwoma wynikami badań laboratoryjnych sporządzonych przez akredytowane jednostki badawcze; 2) braku należytego i wyczerpującego informowania skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków, w tym nieudzielaniu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek przejawiające się w: a) braku poinformowania skarżącego o możliwości pobrania i zabezpieczenia w czasie kontroli tego samego produktu oraz pozostawienia go w zakładzie, b) wyrażeniu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wątpliwości co do prawidłowości wyników badania przeprowadzonego przez akredytowane laboratorium badawcze [...] sp. z o. o. w związku z brakiem informacji co do sposobu pobrania próbki przez skarżącego oraz 3-dniowej rozbieżności w dacie produkcji testowanego produktu, mimo niepodjęcia przez organ odwoławczy próby wyjaśnienia tych wątpliwości, w tym niewezwania skarżącego do złożenia wyjaśnień albo nieprzesłuchania go w tym zakresie; c) przyjęciu, że brak jest potwierdzenia co do tego, że wykonane przez skarżącego szybkie testy mikrobiologiczne dotyczą tego samego produktu kosmetycznego, który został pobrany przez PPIS oraz uzyskania powyższych wyników za pomocą testów zgodnych z normą PN-EN ISO 17516, mimo niepodjęcia przez organ odwoławczy próby wyjaśnienia tych wątpliwości, w tym niewezwania skarżącego do złożenia wyjaśnień albo nieprzesłuchania go w tym zakresie; III. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o PIS w zw. z art. 25 ust. 1 pkt a) rozporządzenia nr 1223/2009 przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że skarżący naruszył wymagania higieniczne i zdrowotne skutkujące bezpośrednim zagrożeniem życia lub zdrowia ludzi uzasadniającym wycofanie z obrotu produktu kosmetycznego w związku z naruszeniem dobrej praktyki produkcji, podczas gdy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego wprowadzony przez skarżącego do obrotu produkt kosmetyczny jest zgodny z rozporządzeniem nr 1223/2009, został wyprodukowany zgodnie z normami produkcyjnymi, przez co nie stwarzał zagrożenia dla zdrowia czy życia ludzi, a zatem nałożenie nakazu jego wycofania z rynku i udzielenia informacji co do wykonania tego obowiązku było nieuzasadnione. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, wnosząc o oddalenie skargi. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego wniósł i wywiódł jak w skardze podkreślając, że skarżący również dokonał testów w akredytowanej jednostce, które nie zostały poddane dogłębnej analizie przez organ. Pełnomocnik organu wniósł i wywiódł jak w odpowiedzi na skargę podkreślając, że przedłożona przez skarżącego opinia była poddana wnikliwej analizie, a nadto wobec skarżącego wydano decyzję dotyczącą braku zachowania dobrych praktyk produkcyjnych, która nie została przez niego zaskarżona do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Kluczowe znaczenie do rozstrzygnięcia ma okoliczność, czy pobrana przez kontrolujących 15 listopada 2023 r. próbka produkowanego przez skarżącego produktu kosmetycznego - [...] 14 Mydło w płynie, 500 ml, nr partii [...] - spełniała wymagania odnośnie: 1) ogólnej liczby mezofilnych bakterii tlenowych oraz 2) ogólnej liczby drożdży i pleśni. Zdaniem organu wymagań tych nie spełniała, co przesądziło o konieczności wycofania tego produktu z rynku. Z kolei zdaniem skarżącego przedmiotowy produkt spełniał wymagania, gdyż zakończone 5 grudnia 2023 r. na zlecenie organu badanie przez laboratorium [...] sp. z o. o. sp. k. we [...] było wadliwe, zaś przeprowadzone 3 stycznia 2024 r. na zlecenie skarżącego badanie w innym akredytowanym laboratorium ([...] sp. z o. o.) jak i szybkie testy mikrobiologiczne z 28 października 2022 r. i 15 grudnia 2023 r. nie wykazały przekroczenia dopuszczalnego poziomu mikroorganizmów w przedmiotowej partii mydła. W ocenie Sądu brak podstaw do kwestionowania prawidłowości badania przeprowadzonego na zlecenie organu przez laboratorium [...] sp. z o. o. sp. k. we [...] (k. 10 akt adm.). Nie jest kwestionowane, że posiada ono stosowną akredytację Polskiego Centrum Akredytacji nr AB 1774. Jak wynika ze sprawozdania z tych badań pobrania próbki dokonano zgodnie z procedurą PPK/NK/01, czyli "Procedurą pobierania próbek produktów kosmetycznych do badań w ramach nadzoru bieżącego". Próbkę pobrano 15 listopada 2023 r. (protokół k. 90 akt adm.), następnie przez około godzinę przewożono ją transportem miejskim do Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] w temp. powietrza 8şC. Z protokołów przekazania próbek do badań (k. 87 i k. 128v akt adm.) wynika, że stan próbki jest dobry. Próbkę przechowywano w Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] (k. 90v akt adm.), w temperaturze pokojowej (25şC - zlecenie badań, k. 131), a następnie 29 listopada 2023 r. przyjęto ją do laboratorium [...] sp. z o. o. sp. k. we [...] i w tym dniu rozpoczęto badania, które zakończono 5 grudnia 2023 r. Laboratorium to przyjęło próbkę w prawidłowym stanie - bez zastrzeżeń (k. 10 akt adm.). Ponadto, w przepisach prawa nie określono maksymalnego terminu na przekazanie próbki do akredytowanego laboratorium. Gdyby przyjąć stanowisko skarżącego o możliwości kwalifikowanej (mającej wpływ na wynik sprawy) zmiany ogólnej liczby mezofilnych bakterii tlenowych oraz ogólnej liczby drożdży i pleśni na przestrzeni 14 dni (między pobraniem a przyjęciem próbki do laboratorium), to niemożliwe byłoby zarówno magazynowanie, jak i sprzedaż mydła, gdyż wszelkie czynności jego dotyczące musiałyby być podejmowane niezwłocznie, zaś jakiekolwiek naruszenie tego kryterium powodowałoby kwalifikowaną zmianę parametrów sprzedawanego mydła. Ponadto, twierdzenia skarżącego dotyczące zmiany parametrów próbek nie zostały poparte żadnymi dowodami. Powyższe wskazuje, że badania w laboratorium [...] sp. z o. o. sp. k. we [...] wykonano prawidłowo. Skarżący zarzucił, że organ nie skonfrontował wyników powyższego badania z wynikami badania wykonanymi na zlecenie skarżącego w akredytowanym laboratorium [...] sp. z o. o. i wynikami szybkich testów mikrobiologicznych z 28 października 2022 r. i 15 grudnia 2023 r., które nie wykazały przekroczenia dopuszczalnego poziomu mikroorganizmów w przedmiotowej partii mydła. Odnosząc się do tej kwestii należy podnieść, że ze sprawozdania z badań nr [...] wykonanych w laboratorium [...] sp. z o. o. (k. 56 akt adm.) wynika, że zleceniodawca (skarżący) przekazał temu laboratorium próbkę mydła wyprodukowaną 31 października 2022 r. i ta próbka została zbadana. Tymczasem próbka mydła pobrana w trakcie kontroli 15 listopada 2023 r. i zbadana przez laboratorium [...] sp. z o. o. sp. k. we [...] została wyprodukowana kiedy indziej (jej produkcja została zakończona 18 sierpnia 2023 r. - protokół kontroli k. 85 akt adm.). Przedstawiony zatem przez skarżącego dokument (sprawozdanie z badań wykonanych w laboratorium [...] sp. z o. o.) nie zaprzecza prawidłowości badań wykonanych w laboratorium [...] sp. z o. o. sp. k. we [...], stąd nie było potrzeby dokonywania przez organ dodatkowych czynności mających na celu wyjaśnienie sprzeczności w wynikach badań tych laboratoriów (skoro takich sprzeczności nie było z uwagi na zbadanie innej próbki). Odnośnie zaś wyników szybkich testów mikrobiologicznych z 28 października 2022 r. i 15 grudnia 2023 r. należy podnieść, że przedstawiony dokument (k. 55 akt adm.) i zdjęcie (k. 54 akt adm.) w rzeczywistości nie dokumentują wyników żadnych badań, a jedynie stanowią oświadczenie o ich przeprowadzeniu wraz z niewyraźnym zdjęciem. Co więcej, z oświadczenia tego nie wynika, że badaniu poddano tą samą partię mydła, która była badana w laboratorium [...] sp. z o. o. sp. k. we [...]. Skarżący podniósł bowiem, że pierwsze badanie z 28 października 2022 r. wykonano na próbce pobranej z nastawu nr [...] wyprodukowanej w tym dniu, zaś organ miał do dyspozycji nr partii mydła ([...]) wyprodukowanej w roku 2023, a drugie badanie (15 grudnia 2023 r.) wykonano na tej samej próbce co 28 października 2022 r. Skoro organ zasadnie nie miał wątpliwości co do tego, że szybkim testom poddano inną próbkę niż w laboratorium [...] sp. z o. o. sp. k. we [...], nie było potrzeby dokonywania przez organ dodatkowych czynności. Skarżący nie skorzystał zaś z możliwości pobrania i zabezpieczenia w czasie kontroli tego samego produktu, a niepouczenie go przez organ o takiej możliwości - w kontekście powyższego - nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Zgodnie z art. 5 ust. 2 rozporządzenia nr 1223/2009 osoby odpowiedzialne, które uznają lub maja powody sądzić, że produkt kosmetyczny wprowadzony przez nie do obrotu nie jest zgodny z tym rozporządzeniem, niezwłocznie przyjmują środki naprawcze niezbędne do odpowiedniego dostosowania tego produktu lub w razie potrzeby wycofania go z rynku. Skoro wynik badania pobranej 15 listopada 2023 r. próbki mydła nie spełniał wymogów mikrobiologicznych, zasadne było żądanie wycofania tej partii produktu z rynku (art. 25 ust. 1 pkt a) rozporządzenia nr 1223/2009). Powyższe wskazuje, że organ nie naruszył powołanych w skardze przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło