III SA/Po 277/06
WyrokWSA w Poznaniu2006-06-27
Skład orzekający: Maria Kwiecińska, Beata Sokołowska, Małgorzata Bejgerowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków, która nie została podjęta w wyniku głosowania, może zostać uznana za nieważną z powodu istotnego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Rada gminy, podejmując uchwałę o odmowie zatwierdzenia taryf, musi przeprowadzić stosowne głosowanie. Brak takiego głosowania stanowi istotne naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności uchwały przez sąd administracyjny. Sąd, stwierdzając nieważność uchwały, działa na podstawie art. 147 § 1 PPSA, a rozstrzygnięcia o kosztach i wykonalności opiera na art. 200 i 152 PPSA.Stan faktyczny
Rada Miejska S. podjęła uchwałę o odmowie zatwierdzenia taryf za wodę i ścieki, wskazując jako przyczyny brak podziału na grupy odbiorców, niezgodność remontów z planem oraz brak wyodrębnienia pewnych kosztów. Wojewoda orzekł o nieważności tej uchwały, wskazując na naruszenie art. 24 ust. 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i ścieki, ponieważ uchwała w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf nie została podjęta w wyniku głosowania. Gmina wniosła skargę do WSA, domagając się uchylenia rozstrzygnięcia nadzorczego. WSA uchylił rozstrzygnięcie nadzorcze z powodu przekroczenia terminu przez Wojewodę, ale następnie Wojewoda wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej, a Gmina przyznała, że głosowanie nad odmową zatwierdzenia taryf się nie odbyło.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej S. z dnia [...] nr [...]. Zasądził od Rady Miejskiej S. na rzecz skarżącego (Wojewody) kwotę tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Określił, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 czerwca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędziowie WSA Beata Sokołowska ( spr.) Asesor sąd. Małgorzata Bejgerowska Protokolant: st.sekr.sąd. Teresa Matuszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2006 rok przy udziale sprawy ze skargi Wojewody na uchwałę Rady Miejskiej S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały, zasądza od Rady Miejskiej S. na rzecz skarżącego kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, II. określa, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu. /-/M. Bejgerowska /-/M. Kwiecińska /-/B. Sokołowska
Rada Miejska S. dnia [...], na podstawie art. 18 ust 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 roku Nr 142 poz. 159 ze zm.) i art. 24 ust 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 roku o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2001 roku Nr 72 poz. 747 ze zm.) podjęła uchwałę nr [...] w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków .
Jako przyczynę odmowy zatwierdzenia powyższych taryf wskazano :
1. Brak podziału na poszczególne taryfowe grupy odbiorców.
2. Wykonanie remontów niezgodnie z wieloletnim planem modernizacji i rozwoju urządzeń wodociągowo – kanalizacyjnych.
3. Brak wyodrębnienia kosztów ponoszonych na :
- wodę pobraną z publicznych studni i zdrojów ulicznych
- wodę zużytą do zasilania przyulicznych fontann i na cele przeciwpożarowe
- wodę zużytą do zraszania publicznych ulic i publicznych terenów zielonych.
Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] nr [...] Wojewoda orzekł o nieważności uchwały Rady Miejskiej S. z dnia [...] nr [...].
W uzasadnieniu podał, że rada gminy podejmuje uchwałę o zatwierdzeniu taryf w terminie 45 dni od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w ust 2 art. 24 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, albo o odmowie zatwierdzenia taryf, jeżeli zostały one sporządzone niezgodnie z przepisami ( art. 24 ust 5). Organ nadzoru zwrócił uwagę, iż z protokołu [...] sesji rady Miejskiej S. z dnia [...] wynika, że Rada głosowała nad przyjęciem uchwały [...] w sprawie zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i za zbiorowe odprowadzanie ścieków. Uchwała w sprawie zatwierdzenia taryf nie została podjęta. Rada nie podjęła też uchwały w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf, gdyż takie głosowanie się nie odbyło, w związku z czym został naruszony przepis art. 24 ust 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.
Gmina S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając Wojewodzie naruszenie art. 91 ust 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 roku Nr 142 poz 1591 ze zm.) domagała się uchylenia powyższego rozstrzygnięcia nadzorczego. W uzasadnieniu skargi przyznano jednocześnie, że uchwała Nr [...] Rady Miejskiej S. z dnia [...] w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków w ogóle nie została podjęta .
W odpowiedzi na skargę organ nadzoru wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż nie został przekroczony 30-dniowy termin do wydania rozstrzygnięcia nadzorczego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 28 lutego 2006 roku sygn. akt II SA/Po 58/06 uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody i określił, że nie może ono być wykonane.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że przedmiotowa uchwała została doręczona Wojewodzie [...] października 2005 roku, a rozstrzygnięcie nadzorcze organ nadzoru wydał [...], czyli po upływie ustawowego terminu. Powołując się na przeważający w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd zaznaczył, że Wojewoda ma uprawnienie, które nie jest ograniczone terminem jego realizacji, do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę lub zarządzenie gminy.
Pismem z dnia [...] marca 2006 roku Wojewoda wniósł skargę na uchwałę nr [...] Rady miejskiej S. z dnia [...] w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków zarzucając, że została ona podjęta z naruszeniem art. 24 ust 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 roku o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.
W ocenie Wojewody doszło do istotnego naruszenia prawa, albowiem z protokołu Sesji Rady Miejskiej S. z dnia [...] wynika, że Rada głosowała za przyjęciem uchwały Nr [...] w sprawie zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków. Taka uchwała nie została jednak podjęta. Rada nie podjęła też uchwały w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf, ponieważ takie głosowanie się wcale nie odbyło.
Gmina S. w odpowiedzi na skargę wniosła tak jak Wojewoda, czyli o stwierdzenie nieważności uchwały Nr [...] Rady Miejskiej S. z dnia [...] w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków. Zgodziła się z podniesionymi w skardze twierdzeniami i przyznała, że nie głosowano nad odmową zatwierdzenia taryf.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Dokonana przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej S. prowadzi do wniosku, że skarga jest zasadna.
W myśl art. 24 ust 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 roku o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. 2001 Nr 72 poz 747 ze zm.) taryfy podlegają zatwierdzeniu w drodze uchwały rady gminy. Ustęp 5 cytowanego przepisu w brzmieniu obowiązującym w dacie [...] Sesji Rady Miejskiej S. stanowi natomiast , że rada gminy podejmuje uchwałę o zatwierdzeniu taryf, w terminie 45 dni od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w ust 2, albo o odmowie zatwierdzenia taryf, jeżeli zostały one sporządzone niezgodnie z przepisami.
Jak wynika z załączonego do akt protokołu nr [...] z [...] Sesji Rady Miejskiej S. odbytej w dniu [...] porządek sesji w pkt 3 obejmował podjęcie uchwał w sprawie :
1. Zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadza ,nie ścieków .
2. Uchwalenia zmian do wieloletniego planu modernizacji i rozwoju urządzeń wodociągowo – kanalizacyjnych uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej S. z dnia [...].
3. Powołania komisji doraźnej
4. Przekazania skargi do rozpoznania komisji doraźnej.
Z powyższego protokołu wynika, że Rada głosowała za przyjęciem uchwały [...] w sprawie zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków. Ponieważ za przyjęciem tej uchwały głosowało tylko dwóch radnych, siedmiu było przeciw, a sześciu wstrzymało się od głosu, uchwała w sprawie zatwierdzenia niniejszych taryf nie została podjęta. Z omawianego protokołu nie wynika, aby nastąpiła zmiana porządku obrad np. przez wprowadzenie punktu, który nie był w nim zawarty i w konsekwencji tego, aby Rada Miejska S. głosowała za odmową zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków. Skoro więc takie głosowanie się nie odbyło, to faktycznie Rada nie podjęła uchwały w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf.
Wojewoda rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] ze względu na istotne naruszenie prawa orzekł o nieważności uchwały nr [...] Rady Miejskiej S. w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 28 lutego 2006 roku uchylił jednak powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze, albowiem ustalono, że Wojewoda uchybił terminowi przewidzianemu w art. 93 ust 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 nr 142 poz 1591 ze zm. ), i dlatego nie mógł w własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały Rady Miejskiej S. z dnia [...].
Tylko nieistotne naruszenie prawa nie pociąga za sobą wyeliminowania zaskarżonego aktu z obrotu prawnego. W art. 91 ustawy o samorządzie gminnym ustawodawca nałożył zaś na organ nadzoru obowiązek stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia, które w sposób istotny naruszają prawo.
W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że do istotnych naruszeń przepisów skutkujących nieważność uchwały należy naruszenie: przepisów wyznaczających kompetencje do podejmowania uchwały, podstawy prawnej podejmowania uchwały, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego – przez wadliwą ich wykładnię oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (m. in. wyrok NSA z 3 grudnia 1996 roku SA/Wr 946/96 nie publikowany, wyrok NSA z 11 lutego 1998 roku- II SA/ Wr 1459/97 OSS 1998/3/79.
W tym stanie rzeczy Sąd mając na względzie powyższe podzielił stanowisko Wojewody. Należy podkreślić, że i Burmistrz S., reprezentujący Gminę S., w odpowiedzi na skargę potwierdził, że nie głosowano nad odmową zatwierdzenia taryf w związku z czym naruszono art. 24 ust 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków i wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały nr [...] z dnia [...] dotyczącej odmowy zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i za zbiorowe odprowadzanie ścieków.
Reasumując, stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie Rada Miejska S. istotnie naruszyła prawo, w związku z czym zaistniały przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały.
Z wymienionych przyczyn Sąd, na podstawie art. 147 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz 1270 ze zm.) orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie o kosztach zastępstwa procesowego i o wykonywalności zaskarżonej uchwały oparto natomiast o art.200 i art. 152 powołanej uchwały.
/-/M. Bejgerowska /-/M. Kwiecińska /-/B. Sokołowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło