III SA/Po 28/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2013-03-14

Skład orzekający: Szymon Widłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która wykazała zysk z działalności operacyjnej i gospodarczej, posiada należności krótkoterminowe i zapasy, może zostać uznana za nieposiadającą dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w celu przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka prawa handlowego, która wykazuje zysk z działalności operacyjnej i gospodarczej, posiada należności krótkoterminowe i zapasy, a także okresowo dysponuje środkami finansowymi umożliwiającymi regulowanie zobowiązań, nie może być uznana za nieposiadającą dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Brak dostatecznych środków nie jest równoznaczny z brakiem realnych możliwości pozyskania środków na sfinansowanie kosztów sądowych, zwłaszcza gdy spółka prowadzi aktywną działalność gospodarczą.
Stan faktyczny
Spółka "X" Sp. z o.o. złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Poznaniu i wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że spółka posiada wystarczające środki. Spółka wniosła sprzeciw od postanowienia referendarza, podnosząc, że jej środki finansowe są przeznaczane na bieżące potrzeby, a zajęcie rachunków bankowych uniemożliwia dysponowanie nimi. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy od początku po wniesieniu sprzeciwu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 14 marca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Szymon Widłak po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2013 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "X" Sp. z o.o. w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 października 2012 roku, złożonej przez "X" spółka z o.o., zawarty został wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Na wezwanie Sądu spółka złożyła wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy, w którym zwróciła się o zwolnienie od opłaty od skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2012 r. oraz 7 lutego 2013 r. referendarz sądowy odmówił stronie przyznania prawa pomocy, bowiem uznał, że nie można stwierdzić, iż spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jej wniosek o zwolnienie od opłat związanych ze skargą kasacyjną jest zatem niezasadny. W granicach możliwości finansowych spółki pozostaje bowiem uiszczenie wpisów od wszystkich wniesionych skarg kasacyjnych, których łączna wartość nie przekracza [...] zł. W dniu 17 stycznia 2013 r. oraz 19 lutego 2013 r. wpłynął do Sądu sprzeciw od ww. postanowień. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że posiadane środki finansowe są przeznaczane na pokrycie bieżących potrzeb. Uiszczenie opłat zachwieje w sposób znaczny gospodarką finansową firmy. Ponadto rachunki spółki są zajęte, więc nie ma ona możliwości dysponowania zgromadzonymi na nich środkami. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. , poz. 270 - ,dalej: p.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Z przepisu tegoż wynika jednoznacznie, iż zaskarżenie postanowienia referendarza sądowego w sprawie prawa pomocy wywołuje ten skutek, iż Sąd wniosek o przyznanie prawa pomocy rozpoznaje od początku, tzn. tak jakby wniosek ten nie był jeszcze przedmiotem analizy, oceny i rozpoznania. Sąd nie wypowiada się więc o zasadności zaskarżonego sprzeciwem postanowienia i nie dokonuje merytorycznego rozpoznania sprzeciwu. Skutkiem sprzeciwu, wniesionego przez skarżącego jest utrata mocy przez zaskarżone postanowienie i konieczność ponownego merytorycznego rozpoznania wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. We wniosku o przyznanie prawa pomocy spółka wskazała, że kapitał zakładowy spółki wynosi [...] zł, wartość środków trwałych wnioskodawcy wynosi [...] zł. Wartość zysku za 2011 roku wyniosła [...] zł, a za 10 miesięcy 2012 roku wyniosła [...]zł. Spółka nie wykazała żadnych środków na rachunkach bankowych. W bilansie spółki za pierwsze półrocze 2012 roku spółka wykazała po stronie aktywów należności krótkoterminowe w wysokości [...] zł oraz zapasy w wysokości [...] zł natomiast po stronie pasywów spółka wykazała stratę z lat ubiegłych w wysokości [...] zł (zmniejszoną w odniesieniu do 31 grudnia 2011 roku z [...] zł), a także zobowiązania długoterminowe w wysokości [...] zł oraz zobowiązania krótkoterminowe w wysokości [...] zł. Natomiast z rachunku zysków i strat za pierwsze półrocze 2012 roku wynika, że spółka osiągnęła zysk z działalności operacyjnej w wysokości [...] zł oraz zysk z działalności gospodarczej w wysokości [...] zł. Z rachunku zysków i strat za okres od 01 stycznia 2012 roku do 31 października 2012 roku wynika, że spółka osiągnęła zysk z działalności operacyjnej w wysokości [...] zł oraz zysk z działalności gospodarczej w wysokości [...] zł. W załączonym bilansie spółki za okres od 01 stycznia 2012 roku do 31 października 2012 roku po stronie aktywów spółka wykazała należności krótkoterminowe w wysokości [...] zł oraz zapasy w wysokości [...] zł. Natomiast po stronie pasywów spółka wykazała stratę z lat ubiegłych w wysokości [...] zł, a także zobowiązania długoterminowe w wysokości [...] zł (zmniejszone w odniesieniu do 31 grudnia 2011 roku z [...] zł) oraz zobowiązania krótkoterminowe w wysokości [...] zł (zmniejszone w odniesieniu do 31 grudnia 2011 roku z [...] zł). Odnosząc się do stanowiska spółki, iż rachunki bankowe jej są zajęte, więc nie ma ona możliwości dysponowania zgromadzonymi na nich środkami, należy zauważyć, że rachunki bankowe przedstawione przez spółkę potwierdzają, że pomimo zadłużenia obraca ona środkami finansowymi. Spółka przedstawiła również rachunki potwierdzające koszty prowadzenia działalności spółki dotyczące opłat za gaz (faktura za październik i listopad 2012 roku na kwotę na kwotę [...] zł), opłat czynszowych (faktura za listopad 2012 roku na kwotę [...] zł,), usług asenizacyjnych (dwie faktury na łączną kwotę [...]zł), opłat za energię elektryczną (sześć faktur za okres od maja do grudnia 2012 roku na łączną kwotę [...] zł), opłat za telefon (faktura za listopad 2012 roku na kwotę [...] zł), opłat za wodę i odprowadzanie ścieków (trzy faktury na łączną kwotę [...] zł). Spółka przedłożyła również deklaracje dla podatku od towarów i usług, z których wynika, że spółka była zobowiązana do wpłaty podatku VAT w poszczególnych miesiącach – odpowiednio [...] zł w czerwcu 2012 roku, [...]zł w lipcu 2012 roku, [...]zł w sierpniu 2012 roku, [...] zł we wrześniu 2012 roku, [...] zł w październiku 2012 roku. Przedłożyła również deklaracje na podatek od nieruchomości za 2011 rok na kwotę [...] zł oraz za 2012 rok na kwotę [...] zł. Zdaniem Sądu brak dostatecznych środków nie można utożsamiać z brakiem realnych możliwości pozyskania środków na sfinansowanie kosztów sądowych. Nadto trzeba zauważyć, że spółka prowadzi działalność gospodarczą, uzyskuje przychody oraz wykazuje zysk z działalności operacyjnej oraz z działalności gospodarczej, utrzymuje płynność finansową. Okresowo spółka jest zatem w posiadaniu środków finansowych, które umożliwiają regulowanie jej zobowiązań, co potwierdzają przedstawione wyżej dokumenty. W tej sytuacji nie można stwierdzić, że spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, których łączna wartość we wszystkich sprawach nie przekracza [...] zł z tytułu wpisów od skarg kasacyjnych i [...] zł tytułem opłat kancelaryjnych za doręczenie odpisów wyroków z uzasadnieniem. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie cytowanych powyżej przepisów orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło