III SA/Po 291/11
PostanowienieWSA w Poznaniu2011-08-23
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, która jest zwolniona z mocy prawa z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, ma interes prawny w uzyskaniu orzeczenia o zwolnieniu od tych kosztów?Ratio decidendi
Strona skarżąca w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, zwolniona z mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, nie ma interesu prawnego w uzyskaniu orzeczenia o zwolnieniu od tych kosztów, ponieważ żądanie w tym zakresie jest bezprzedmiotowe. Rozpoznaniu podlega jedynie wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
A. P. złożyła skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił tę skargę. Następnie A. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wskazując na swoją trudną sytuację materialną (bezrobocie, utrzymanie dzieci).Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla A. P. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. i oddalono wniosek w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Dnia 23 sierpnia 2011 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 sierpnia 2011 roku wniosku A. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek postanawia ustanowić dla A. P. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. i oddalić wniosek w pozostałym zakresie
Wyrokiem z dnia 1 czerwca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę A. P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P. w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek.
Dnia 18 sierpnia 2011 roku A. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. We wniosku wskazała, że w jej obecnej sytuacji materialnej nie stać jej na opłacenie adwokata, ponieważ od 6 czerwca 2011 roku jest bez pracy (pozostaje zarejestrowana w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotna bez prawa do zasiłku).
Wnioskodawczyni obecnie zamieszkuje z matką, a dodatkowo posiada na utrzymaniu dwoje dzieci, na które otrzymuje alimenty w kwocie 800,00 zł. Jednocześnie wnioskodawczyni wskazała we wniosku, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z matką, córką i synem oraz bratem.
Wnioskodawczyni nie posiada żadnych nieruchomości, ani zasobów finansowych (oszczędności, papierów wartościowych i.t.p.), ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3000 euro.
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), dalej jako p.p.s.a., nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych: strona skarżąca działanie lub bezczynność z zakresu ubezpieczeń społecznych.
W niniejszej sprawie na wnioskodawczyni nie ciąży obowiązek uiszczenia kosztów sądowych, a żądanie przyznania prawa pomocy w tym zakresie jest bezprzedmiotowe. Strona nie ma bowiem interesu prawnego w uzyskaniu orzeczenia o zwolnieniu od kosztów sądowych.
Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy jedynie w części dotyczącej ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Zgodnie z przepisem art. 246 §1 pkt. 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że gospodarstwo domowe, w którym pozostaje wnioskodawczyni nie uzyskuje obecnie żadnych dochodów. Wnioskodawczyni jako osoba bezrobotna utrzymuje natomiast dzieci wyłącznie alimentów w kwocie 800,00 zł. Sytuacja wnioskodawczyni nie pozwala zatem na poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. W konsekwencji nie jest ona w stanie pokryć kosztów związanych z wynagrodzeniem pełnomocnika z wyboru, co sprawia, że uzasadniony jest jej wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w związku z art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 239 pkt 1 lit e p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło