III SA/Po 304/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędzia WSA Marzenna Kosewska Asesor WSA Piotr Ławrynowicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 listopada 2021 r. sprawy ze skargi H. M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy dla rolników dotkniętych kryzysem COVID-19 oddala skargę. H. M. [...] października 2020 r. zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] (Kierownik ARiMR) z wnioskiem o przyznanie pomocy dla rolników szczególnie dotkniętych kryzysem COVID-19 w ramach działania "Wyjątkowe tymczasowe wsparcie dla rolników, mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw szczególnie dotkniętych kryzysem związanych z COVID-19" w związku z prowadzeniem produkcji rolnej. Oświadczył, że według stanu na [...] marca 2020 r. był posiadaczem co najmniej 1 szt. Zwierzęcia gatunku świnia ([...]) i do [...] lipca 2020 r. zostało zgłoszone oznakowanie co najmniej 21 sztuk zwierząt tego gatunku urodzonych w siedzibie stada posiadacza tego zwierzęcia, których urodzenie nastąpiło w okresie od [...] listopada 2019 r. do [...] maja 2020 r. oraz do dnia zakończenia naboru wniosków będzie prowadził działalność rolniczą w zakresie chowu lub hodowli co najmniej jednego z gatunku zwierząt, których był posiadaczem [...] marca 2020 r. Kierownik ARiMR decyzją z [...] listopada 2020 r. nr [...], na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolniczego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 217 ze zm.) w zw. z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: Kpa), odmówił H. M. wnioskowanej pomocy. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że wnioskodawca nie spełnia przesłanek określonych w § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 sierpnia 2020 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Pomoc dla rolników szczególnie dotkniętych kryzysem COVID-19" w ramach działania "Wyjątkowe tymczasowe wsparcie dla rolników, mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw szczególnie dotkniętych kryzysem związanych z COVID-19" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. poz. 1467, dalej rozporządzenie), albowiem z rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych i siedzib stad tych zwierząt, o których mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt wynika, że wnioskodawca nie posiadał żadnej sztuki zwierzęcia gatunku świnia ([...]) lub do [...] lipca 2020 r. nie zgłosił oznakowania co najmniej 21 sztuk zwierząt tego gatunku urodzonych w siedzibie stada posiadacza tego zwierzęcia, których urodzenie nastąpiło w okresie od [...] listopada 2019 r. do [...] maja 2020 r. Zatem na dzień [...] marca 2020 r. nie spełniono warunku minimalnej obsady zwierząt, które wnioskodawca podał. H. M. w odwołaniu od powyższej decyzji zarzucił Kierownikowi ARiMR naruszenie § 2 ust. 1 rozporządzenia. Wyjaśnił, że jako hodowca trzody chlewnej w cyklu zamkniętym zaktualizował na koniec 2019 r. stan pogłowia i tym samym spełnił wymóg ww. przepisu. Zaznaczył, że ma lochy i prosięta. Od nich sprzedaje innym producentom rolnym w celu dalszego tuczu, w dowód czego dołączył kopie świadectw zdrowia świń wprowadzonym do stad, z numerami wystawionymi na zlecenie Powiatowej Inspekcji Weterynaryjnej w [...] przez upoważnionego Lekarza Weterynarii. Świadectwa te wykazują ilość sztuk, datę zdarzenia oraz informują o danych kupującego. Jednoznacznie wynika z nich, że przedmiotowa pomoc skierowana jest do odwołującego jako hodowcy macior-prosiąt. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] (Dyrektor ARiMR) decyzją z [...] grudnia 2020 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1505 ze zm.), § 1 rozporządzenia, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił ocenę organu I instancji, iż wnioskodawca nie spełnił wymogów § 2 ust. 1 rozporządzenia, od których spełnienia zależy prawo do przedmiotowej pomocy. Wskazał na obowiązek posiadacza świń oznakowania i rejestracji zwierząt wynikający z art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o identyfikacji i rejestracji zwierząt (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2001). Następnie wskazał, że Kierownik ARiMR ustalił na podstawie systemu Identyfikacji i Rejestracji Zwierząt ARiMR, że w gospodarstwie strony w wymaganym okresie nie urodziła się żadna sztuka zwierząt gatunku świnia. W okresie tym – [...] stycznia 2020 r. wnioskodawca złożył aktualizację stanu świń – 148 szt. oraz [...] czerwca 2020 r. zgłosił kupno 2 szt. kupionych [...] maja 2020 r. Zdarzenia te pozostają bez wpływu na przyznanie pomocy stronie. Organ odwoławczy stwierdził, że H. M. na dzień [...] marca 2020 r. był posiadaczem co najmniej 1 sztuki zwierzęcia gatunku świnia ([...]), jednak do dnia [...] lipca 2020 r. nie zgłosił oznakowania co najmniej 21 sztuk zwierząt tego gatunku urodzonych w siedzibie stada, których urodzenie nastąpiło w okresie od dnia [...] listopada 2019 r. do dnia [...] maja 2020 r. Warunkiem przyznania pomocy jest spełnienie łącznie warunku posiadania przez wnioskodawcę na dzień [...] marca 2020r. co najmniej 1 sztuki zwierzęcia gatunku świnia i do dnia [...] lipca 2020 r. zgłoszenie oznakowania co najmniej 21 sztuk zwierząt tego gatunku urodzonych w siedzibie stada posiadacza tego zwierzęcia, których urodzenie nastąpiło w okresie od dnia [...] listopada 2019 r. do dnia [...] maja 2020 r. Warunki określone w § 2.1 pkt 1e rozporządzenia nie zostały spełnione. H. M. w skardze skierowanej do tutejszego Sądu na powyższą decyzję Dyrektora ARiMR zarzucił rażące naruszenie prawa przy jej wydaniu. Jego zdaniem organ nie zna procedur, które obowiązują przy sprzedaży prosiąt, nie wie, że trzeba ten fakt zgłosić do Powiatowej Inspekcji Weterynarii, a ta po przeanalizowaniu wniosku o przemieszczenie – sprzedaży, podejmuje dalszą decyzję poprzez powiadomienie swojego Urzędowego Lekarza Weterynarii o wydaniu przez niego świadectwa zdrowia prosiąt. Lekarz przyjeżdżając w pierwszej kolejności udaje się obejrzeć prosięta, stwierdza ich stan zdrowia i czy są zakolczykowane, a następnie wystawia świadectwo zdrowia, które to stanowi o możliwości przemieszenia – sprzedaży. Skarżący zarzucił organowi II instancji, że nie odpowiedział na zarzuty odwołania ograniczając się do powtórzenia jej argumentacji. Nie uwzględnił, że kupujący prosięta, których świadectwa zdrowia załączono do odwołania, zgłasza je do ARiMR co do miejsca zamieszkania. Skarżący wyraził zdumienie, dlaczego między powiatowymi biurami ARiMR nie ma przepływu informacji o tym fakcie, a z związku z tym, dlaczego Dyrektor ARiMR w [...] nie skierował zapytań co do faktu przemieszczenia zwierząt odnośnie ww. świadectw do biur, w których ten obowiązek powinien mieć miejsce. Powyższe zdarzenia są więc poza jakąkolwiek kontrolą. Skarżący zarzucił też, że organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutu pominięcia przez Kierownika ARiMR przepisu § 52.1 pkt E rozporządzenia tj. okoliczności, że "ten rolnik lub jego małżonek do dnia zakończenia naboru wniosków o przyznanie pomocy prowadzi działalność rolniczą w zakresie chowu lub hodowli co najmniej jednego z gatunków zwierząt, których był posiadaczem w dniu [...] marca 2020 r." Tym samym organy pominęły istotny fakt, bowiem skarżący na koniec 2019 r. złożył aktualizację świń, a nie jak wskazał Dyrektor ARiMR – [...] stycznia 2020 r. W dowód tego skarżący dołączył elektroniczne potwierdzenie złożenia dokumentu. Reasumując wskazał, że zgodnie z wystawionymi świadectwami sprzedawał prosięta od zgłoszonych loch, a organ II instancji błędnie przyjął, jakoby skarżący zgłosił kupno 2 sztuk świń z [...] maja 2020r., co nie miało miejsca, gdyż skarżący jedynie sprzedaje świnie. W odpowiedzi Dyrektor ARiMR wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ dodał, że jeżeli skarżący nie zgadza się z twierdzeniem organu, jakoby zgłosił kupno 2 sztuk świń z [...] maja 2020 r., choć zdarzenie takie wynika ze Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli ARiMR, może wyjaśnić to z organem właściwym – Kierownikiem Biura Powiatowego ARiMR w [...] Dyrektor ARiMR pismem z [...] września 2021 r. wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, a skarżący powiadomiony o wniosku organu nie sprzeciwił się temu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Ów przepis umożliwia rozpoznanie sprawy w tym trybie, jeśli wniesie o to jedna ze stron, a pozostałe strony nie zażądają przeprowadzenia rozprawy. Z taką sytuacją Sąd ma do czynienia w niniejszej sprawie – wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym wniósł Dyrektor ARiMR (pismo z [...].09.2021 r.), a skarżący nie sprzeciwił się temu. Sąd uznał, że skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zaskarżoną decyzję wydano bowiem zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Przedmiotem sporu pomiędzy stronami jest okoliczność, czy skarżący jako rolnik kwalifikował się do przyznania pomocy dla rolników szczególnie dotkniętych kryzysem COVID-19. Przedmiot sprawy wyznaczył wniosek H. M. z [...] października 2020 r., w którym złożył oświadczenie w zakresie produkcji rolnej, że według stanu na dzień [...] marca 2020 r. był posiadaczem co najmniej 1 sztuki zwierzęcia gatunku świnia ([...]) i do dnia [...] lipca 2020 r. zostało zgłoszone oznakowanie co najmniej 21 sztuk zwierząt tego gatunku urodzonych w siedzibie stada posiadacza tego zwierzęcia, których urodzenie nastąpiło w okresie od dnia [...] listopada 2019 r. do dnia 341 maja 2020 r. oraz do dnia zakończenia naboru wniosków będzie prowadził działalność rolniczą w zakresie chowu lub hodowli co najmniej jednego z gatunków zwierząt, których był posiadaczem w dniu [...] marca 2020 r. Organy orzekające prawidłowo przyjęły, że materialnoprawną podstawę wnioskowanej pomocy stanowi przepis § 2 ust. 1 pkt 1 lit. e) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 sierpnia 2020 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Pomoc dla rolników szczególnie dotkniętych kryzysem COVID-19" w ramach działania "Wyjątkowe tymczasowe wsparcie dla rolników, mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw szczególnie dotkniętych kryzysem związanych z COVID-19" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. poz. 1467, dalej rozporządzenie). Zgodnie z jego brzmieniem pomoc przyznaje się, o którym mowa w art. 39b ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 487, z późn. zm.), któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym", jeżeli ten rolnik lub jego małżonek według stanu na dzień [...] marca 2020 r. był posiadaczem oznakowanych oraz zarejestrowanych w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych i siedzib stad tych zwierząt, o którym mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, co najmniej 1 sztuki zwierzęcia gatunku świnia ([...]) i do dnia [...] lipca 2020 r. zgłosił oznakowanie co najmniej 21 sztuk zwierząt tego gatunku urodzonych w siedzibie stada posiadacza tego zwierzęcia, których urodzenie nastąpiło w okresie od dnia [...] listopada 2019 r. do dnia [...] maja 2020 r. oraz ten rolnik lub jego małżonek do dnia zakończenia naboru wniosków o przyznanie pomocy prowadzi działalność rolniczą w zakresie chowu lub hodowli co najmniej jednego z gatunków zwierząt, których był posiadaczem w dniu [...] marca 2020 r. Z powołanego przepisu wynika zatem, że rolnik - hodowca trzody chlewnej może stać się beneficjentem przedmiotowej pomocy, jeżeli spełni łącznie trzy przesłanki: - wg stanu na dzień [...] marca 2020 r. być posiadaczem co najmniej 1 sztuki zwierzęcia gatunku świnia ([...]) oznakowanego i zarejestrowanego w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych i siedziby stada tego zwierzęcia, o którym mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, - do dnia [...] lipca 2020 r. zgłosić oznakowanie co najmniej 21 sztuk zwierząt gatunku świnia urodzonych w siedzibie stada posiadacza tego zwierzęcia, których urodzenie nastąpiło w okresie od dnia [...] listopada 2019 r. do dnia [...] maja 2020 r. - do dnia zakończenia naboru wniosków o przyznanie pomocy prowadzić działalność rolniczą w zakresie chowu lub hodowli co najmniej jednego z gatunku zwierząt, których było się posiadaczem w dniu [...] marca 2020 r. Mając na względzie przesłanki uzyskania przedmiotowej pomocy wskazać należy, że w mzđl § 2 ust. 3 rozporządzenia posiadacza zwierząt, ich liczbę, płeć i typ użytkowy oraz oznakowanie i zarejestrowanie w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych i siedzib stad tych zwierząt, o którym mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, ustala się na podstawie danych zawartych w tym rejestrze, zgodnie ze stanem aktualizacji tych danych na dzień [...] lipca 2020 r., przy czym, ustalając liczbę zwierząt, nie uwzględnia się zwierząt, które są w posiadaniu posiadacza zwierzęcia występującego jako podmiot prowadzący: 1) miejsce gromadzenia zwierząt; 2) działalność nadzorowaną w rozumieniu przepisów o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt w zakresie organizowania targów, wystaw, pokazów lub konkursów zwierząt; 3) działalność nadzorowaną w rozumieniu przepisów o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt w zakresie obrotu zwierzętami, pośrednictwa w tym obrocie lub skupu zwierząt; 4) rzeźnię; 5) zakład przetwórczy lub spalarnię. Oznacza to, że obowiązkiem organów ARiMR było ustalenie stanu posiadania zwierząt w siedzibie stada skarżącego na dzień [...] lipca 2020 r. a podstawie rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych i siedzib stad tych zwierząt prowadzonym przez ARiMR na podstawie przepisów o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. W tym stanie prawnym w ocenie Sądu organy ARiMR prawidłowo ustaliły, że skarżący nie spełnił jednej z trzech przesłanek określonych w ww. przepisie § 2 ust. 1 pkt 1 lit. e) rozporządzenia, a mianowicie do dnia [...] lipca 2020 r. nie zgłosił oznakowania co najmniej 21 sztuk zwierząt gatunku świnia ([...]) urodzonych w jego stadzie w okresie pomiędzy [...] listopada 2019 r. a [...] maja 2020 r. Z dołączonej do akt sprawy "Listy wyszukanych zdarzeń" Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli ARiMR, w oparciu o którą organ odwoławczy ustalił stan faktyczny sprawy, wynika, że [...] grudnia 2019 r. skarżący złożył aktualizację stanu zwierząt gatunku świnia w posiadanym stadzie – stan 148 sztuk. Nie oznacza to jednak, by skarżący do [...] lipca 2020 r. zgłosił urodzenie w okresie od [...] listopada 2019 r. do [...] maja 2020 r. w siedzibie jego stada co najmniej 21 sztuk zwierząt gatunku świnia. Z Zintegrowanego Systemu wynika, że ostatnie urodzenie zwierząt tego gatunku zgłoszone do Rejestru miało miejsce [...] maja 2018 r. i dotyczyło 82 sztuk zwierząt. W okresie zaś pomiędzy [...] listopada 2019 r. a [...] maja 2020 r. w Rejestrze odnotowano jedynie zgłoszenie aktualizacyjne z [...] grudnia 2019 r. (stan świń - 148 szt.) oraz kupno z [...] maja 2020 r. 2 sztuk (z adnotacją – "niepasujące"). Powoływana przez skarżącego okoliczność zaktualizowania na koniec 2019 r. stanu pogłowia o tyle nie ma wpływu na wynik sprawy, że nie zmienia faktu, że w okresie od [...] listopada 2019 r. do [...] maja 2020 r. skarżący nie zgłosił urodzenia w siedzibie swego stada co najmniej 21 sztuk zwierząt gatunku świnia. Odnosząc się do przedstawionych przez skarżącego w toku postępowania dowodów w postaci 19 świadectw zdrowia świń Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że nie wpływają one na ocenę niespełnienia omawianej przesłanki zgłoszenia do [...] lipca 2020 r. urodzenia w siedzibie stada skarżącego co najmniej 21 sztuk zwierząt gatunku świnia. Przedłożone świadectwa zdrowia świń potwierdzają jedynie, że w siedzibie stada skarżącego o nr [...] (tym samym, które widnieje w Rejestrze ARiMR) w okresie pomiędzy [...].07.2019 r. a [...].10.2020 r. Urzędowy Lekarz Weterynarii Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w [...] przebadał określoną w nich liczbę zwierząt przemieszczanych do rzeźni lub wprowadzanych do stad, punktów kopulacyjnych i punktów skupu oraz na targi, pokazy, wystawy, konkursy. Nie zmienia to jednak stanu, jak przyjęły organy orzekające, że do [...] lipca 2020 r. skarżący nie zgłosił (do Rejestru prowadzonego przez ARiMR) oznakowania co najmniej 21 sztuk zwierząt gatunku świnia urodzonych w siedzibie jego stada, których urodzenie nastąpiło w okresie od dnia [...] listopada 2019 r. do dnia [...] maja 2020 r. Odnosząc się zaś do zarzutu pominięcia przez organy ARiMR ostatniej przesłanki przyznania przedmiotowej pomocy (tj. rolnik lub jego małżonek do dnia zakończenia naboru wniosków o przyznanie pomocy prowadzi działalność rolniczą w zakresie chowu lub hodowli co najmniej jednego z gatunku zwierząt, których był posiadaczem w dniu [...] marca 2020 r.) stwierdzić należy, że jest on o tyle chybiony, że choć organy orzekające faktycznie nie wypowiedziały się wprost co do prowadzenia przez skarżącego działalności rolniczej z zakresu chowu lub hodowli zwierząt gatunku świnia, to nie zakwestionowały tej okoliczności. Biorąc zaś pod uwagę, że organ odwoławczy przedstawił i wyjaśnił stan siedziby zwierząt skarżącego należy stwierdzić, że milcząco przyjął, że spełniona została przesłanka prowadzenia przez skarżącego jako rolnika działalności rolniczej w omawianym zakresie. W świetle powyższego Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.