III SA/Po 310/09

Dnia 05 czerwca 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska ( spr.) Sędziowie NSA Tadeusz M. Geremek WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 czerwca 2009 roku przy udziale sprawy ze skargi W. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. a rzecz skarżącego W.D. kwotę 100,- złotych (sto) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ W. Długaszewska /-/ M. Lorych-Olszanowska /-/ T. Geremek WSA/wyr.1 – sentencja wyroku Nakazem zapłaty z dnia [...], nr [...], wydanym na podstawie art. 21 §1 pkt 2 i §5 , art. 47 §1 i §2 , art. 207 oraz art. 210 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 roku, Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 1-6a, art. 6c ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 roku, nr 136, poz. 969 ze zm.), art. 1-6 ustawy z dnia 30 października 2002 roku o podatku leśnym (Dz. U. Nr 200, poz. 1682 ze zm.), art. 2-6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 roku, Nr 121, poz. 844 ze zm.) oraz uchwały Rady Miejskiej Kalisza z dnia 24 listopada 2005 roku, nr XXXVIII/605/2005 w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, Prezydent Miasta K. ustalił dla W. D. podatek rolny i podatek od nieruchomości w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu organ wskazał, że wysokość podatku rolnego i leśnego ustalono na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków, stosując stawki określone w aktualnie obowiązujących przepisach – art. 6 ustawy o podatku rolnym, art. 4 ustawy o podatku leśnym oraz komunikacie Prezesa GUS w sprawie średniej ceny skupu żyta za okres pierwszych trzech kwartałów 2006 roku oraz w sprawie średniej ceny drewna za pierwsze trzy kwartały 2006 roku. Organ podatkowy ustalając wysokość podatku od nieruchomości uznał za prawdziwe dane zawarte w stosownej informacji złożonej przez zainteresowanego oraz dane z ewidencji gruntów i budynków. Wysokość rocznych stawek podatku od nieruchomości na rok 2007 została natomiast określona na podstawie §1 uchwały Rady Miejskiej Kalisza z dnia 24 listopada 2005 roku, Nr XXXVIII/605/2005. Organ wyjaśniał również, że zgodnie z art. 6a ust. 6 ustawy o podatku rolnym, art. 6 ust. 3 ustawy o podatku leśnym oraz art. 6 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podatki pobierane są w formie łącznego zobowiązania pieniężnego płatnego w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego. Pismem z dnia [...] skierowanym do Prezydenta Miasta K., W. D. wskazał, że otrzymany nakaz zapłaty jest dla niego niezrozumiały, gdyż mimo odwołania się do Prezydenta Miasta K., a następnie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wpłacił dwie raty podatku w sumie [...], z łącznej kwoty podatku ustalonego na [...], a obecny podatek został wyliczony na kwotę [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia podkreślając, że podatnik kwestionuje ustalenia wymiaru za tunele i dlatego nakazało organowi wezwać go do wypowiedzenia się w sposób jednoznaczny w tej sprawie. Ponieważ organ podatkowy nie wykonał zaleceń SKO, ani nie odwołał się do sądu administracyjnego, według zainteresowanego organ uznał jego odwołanie za uzasadnione. W. D. wystąpił natomiast do Wydziału Architektury i Budownictwa o przekształcenie użytkowania budynku z pieczarkarni na budynek mieszkalny o powierzchni 65,23 m². Pismem z dnia [...], nr [...] Prezydent Miasta K. poinformował W. D., że nakaz płatniczy w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2007 z dnia [...] został wydany po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym – zgodnie z zaleceniami SKO w K. W postępowaniu wyjaśniającym organ wystąpił z pismem nr [...] z dnia [...] do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. o przeprowadzenie kontroli obiektów budowlanych położonych w K. przy ul. [...] w celu stwierdzenia czy spełniają one funkcję budynków. Kontrola przeprowadzona w dniu [...] roku potwierdziła informację W. D. złożoną w dniu [...] o nieruchomościach i obiektach budowlanych, w której wykazał między innymi [...] m² powierzchni użytkowej budynków sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków pozostałych z zaznaczeniem, że od dnia [...] powierzchnia [...] m² związana jest z prowadzeniem działalności gospodarczej, dla której stawka w 2007 roku wynosiła 17,83 zł. Poinformował również, że SKO w K. decyzją nr [...] z dnia [...] uchyliło zaskarżoną decyzje i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, a od przedmiotowej decyzji przysługiwało zainteresowanemu prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Pismem z dnia [...], W. D. jeszcze raz podkreślił, że organ miał obowiązek sprawdzenia i przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i dlatego wydana decyzja nie była zgodna z żądaniem podatnika, gdyż w przypadku wątpliwości co do rodzaju żądania należało wezwać go do wypowiedzenia się w tej sprawie. Natomiast organ zareagował dopiero po czterech miesiącach oczekiwania, czym uniemożliwił mu odwołanie się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Pismem z dnia [...], nr [...] organ administracji wyjaśnił, że w wyniku złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta K., nr [...] z dnia [...] została ona uchylona i przekazana do ponownego rozpoznania przez organ podatkowy. W oparciu o informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych oraz informację o gruntach złożoną przez zainteresowanego w dniu 27 listopada 2007 roku została wydana nowa decyzja w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2007 rok, nr [...] z dnia [...], od której miał prawo się odwołać, czego nie uczynił, a tym samym decyzja stała się prawomocna. Pismem z dnia [...] W. D. ponownie wskazał, że SKO w K. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta K. i przekazało do ponownego rozpoznania sprawę przez organ podatkowy w ciągu 30 dni, a organ podatkowy został zobowiązany do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznym stopniu. Nowa decyzja organu podatkowego nie została jednak wydana zgodnie z żądaniem podatnika. Tym bardziej, że nie został on wezwany do wypowiedzenia się, a organ nie wykonał nałożonego obowiązku w terminie 30 dni. Pismem z dnia [...], nr [...] Prezydent Miasta K. wyjaśnił, że termin 30 dniowy wskazany w decyzji SKO w K. nie dotyczył ponownego załatwienia sprawy, tylko terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego od dnia otrzymania przedmiotowej decyzji. Organ podatkowy po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym wydał nową decyzję z dnia [...], nr [...] w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2007 rok, od której W. D. się nie odwołał i dlatego decyzja stała się prawomocna i wymagalna. Pismem z dnia 28 października 2008 roku skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., W. D. w związku z otrzymanym tytułem wykonawczym wyraził wątpliwość, czy organ podatkowy postępuje słusznie z zaleceniami poprzedniej decyzji organu odwoławczego i zaznaczył, że po przedstawieniu pism skierowanych do Wydziału Finansowego Urzędu Miejskiego w K. w przedmiotowej sprawie, został poinformowany o prawie do ponownego odwołania, co niniejszym uczynił. Postanowieniem z dnia [...], nr [...], na podstawie art. 223 §2 pkt 1 i art. 228 §1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 roku, Nr 8, poz. 60 ze zm.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło uchybienie do wniesienia odwołania od tytułów wykonawczych: nr [...], nr [...] i nakazu płatniczego Prezydenta Miasta K., nr [...] z dnia [...] w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2007. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że organ podatkowy doręczył podatnikowi będącemu współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości decyzję (nakaz płatniczy) w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2007. Podatnik miał prawo odwołać się zgodnie z zawartym w decyzji pouczeniem do samorządowego kolegium odwoławczego. Decyzja stała się prawomocna i wymagalna, albowiem podatnik we wskazanym terminie nie wniósł odwołania, gdyż takie odwołanie zostało wniesione dopiero pismem z dnia [...] w związku z otrzymaniem tytułu wykonawczego z Wydziału Finansów Urzędu Miejskiego w K. Ponieważ podatnik otrzymał decyzję w dniu [...], a odwołanie wniósł dnia [...] wobec tego uchybił 14 dniowemu terminowi do wniesienia odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, W. D. po zrelacjonowaniu wcześniejszego przebiegu sprawy wyraził zdziwienie, że został uchybiony termin do wniesienia odwołania, skoro organ podatkowy w tym czasie nie ustosunkował się do żadnych wcześniejszych poleceń SKO i stwierdził, że nie rozumie jak można wydać drugi nakaz płatniczy o tej samej treści co poprzedni nie realizując wcześniejszych zaleceń. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie skarżący W. D. w terminie zakreślonym do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...], nr [...], złożył do tego organu (organu I instancji) pismo, w którym zakwestionował zasadność czynności podjętych w sprawie po decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które uchyliło wcześniejszą decyzję organu podatkowego określającą wysokość zobowiązania podatkowego. Wprawdzie W. D. nie nazwał złożonego pisma odwołaniem, ale w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtowany został pogląd, że bez znaczenia jest nazwa nadana określonemu pismu, a o jego prawdziwym charakterze stanowi jego treść. Organ podatkowy nie uznał jednak przedmiotowego pisma za odwołanie złożone w terminie, a w piśmie wyjaśniającym skierowanym do skarżącego z dnia [...] nie zapytał zainteresowanego, czy taki charakter należy przypisać złożonemu pismu i skierować sprawę do rozpoznania w dalszym trybie instancji. W tej sytuacji dopiero pismo z dnia [...] złożone do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. zostało potraktowane jak odwołanie, w którym skarżący zaznaczył, że organ pierwszej instancji nakazał mu się ponownie odwołać od decyzji. W rozpatrywanym przypadku organ naruszył art. 7 kpa, art. 77 §1 kpa wydając postanowienie stwierdzające wniesienie przedmiotowego odwołania z naruszeniem terminu, bowiem nie ustalił stanu faktycznego przedmiotowej sprawy. Jak wynika z akt administracyjnych organ odwoławczy oparł swoje rozstrzygnięcie na odwołaniu złożonym pismem z dnia [...], bez dokonania wcześniejszej oceny charakteru pisma skarżącego z dnia [...]. Wobec nie nadania temu pismu nazwy odwołanie, ale wobec złożenia tego pisma w terminie do wniesienia odwołania, obowiązkiem organu było zwrócenie się do skarżącego o wyjaśnienie czy pismo to jest odwołaniem czy też ma inny charakter. Dopiero tak poczynione wyjaśnienia i uzyskanie stanowczej odpowiedzi, iż pismo z dnia [...] nie jest odwołaniem, upoważniałoby organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Brak wyjaśnienia powyższych okoliczności sprawia, że zaskarżone postanowienie wydane z naruszeniem art. 7 kpa, art. 77 §1 kpa oraz art. 80 kpa., które miało wpływ na wynik sprawy, podlega uchyleniu z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 53, poz. 1270 ze zm.). O kosztach postanowiono zgodnie z art. 200 powołanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia orzeczono z mocy art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/W. Długaszewska /-/M. Lorych – Olszanowska /-/ T. M Geremek T.M.d