III SA/Po 328/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2008-08-14
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody z zasiłków wynoszą 568,60 zł miesięcznie dla pięcioosobowej rodziny, w tym niepełnosprawny mąż i troje dzieci, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie adwokata w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) jest zasadny, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji, gdy dochody pięcioosobowej rodziny wynoszą 568,60 zł miesięcznie, a członkowie rodziny są niepełnosprawni lub bezrobotni, poniesienie dodatkowych wydatków lub kosztów profesjonalnego pełnomocnika jest niemożliwe, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
K. S. i R. S. złożyli skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta w przedmiocie wymeldowania K. S. i jej małoletnich dzieci. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu, K. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, wskazując na trudną sytuację materialną rodziny: brak pracy, niepełnosprawność męża, niskie dochody z zasiłków (łącznie 568,60 zł miesięcznie dla pięcioosobowej rodziny) i brak majątku. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych i ustanowiono dla niej adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 sierpnia 2008 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 sierpnia 2008 roku wniosku K. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi K. S. i R. S. na decyzję Wojewody z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia 1. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. /-/ R. Talaga
Dnia 2 czerwca 2008 roku K. S. i R. S. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. skargę na decyzję Wojewody W. z dnia [...], nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wymeldowania K. S. i jej małoletnich dzieci D., S. i P. z pobytu stałego z lokalu przy ulicy [...] w P.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w wysokości 100,00 zł K. S. złożyła wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
We wniosku K.S. wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz niepełnosprawnym mężem oraz dwoma córkami (D. – lat 12, S. – lat 10) i synem (P. – lat 16). Skarżąca jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako poszukująca pracy bez prawa do zasiłku, a jej mąż jest osobą niepełnosprawną całkowicie niezdolną do pracy. Jedynymi dochodami rodziny są: zasiłek rodzinny w wysokości 272 zł miesięcznie oraz zasiłek stały z tytułu niepełnosprawności męża w wysokości 296,60 zł. Skarżąca, ani pozostali członkowie rodziny nie posiadają żadnych nieruchomości, oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3000 euro.
Zgodnie z art. 245 §1 i §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1) cytowanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z powołanych powyżej przepisów wynika, że instytucja prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść kosztów sądowych oraz uiścić wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Wskazana konstrukcja cytowanych przepisów oznacza jednak, że prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, a korzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w ciężkiej sytuacji finansowej.
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i rodzinnym wynika że, sytuacja skarżącej i jej rodziny jest rzeczywiście trudna. Skarżąca nie pracuje i nie posiada prawa do zasiłku, podobnie jak jej niepełnosprawny mąż, który jest całkowicie niezdolny do pracy. W tej sytuacji łączne dochody pięcioosobowej rodziny wynoszą 568,60 zł (zasiłek rodzinny oraz zasiłek z tytułu niepełnosprawności), co oznacza, że poniesienie dodatkowych wydatków przez skarżącą jest niemożliwe, a uiszczenie honorarium profesjonalnego pełnomocnika z wyboru jest wręcz wykluczone. Tym samym należy uznać, że K.S. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co czyni zasadnym jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §2, art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.
/-/ R. Talaga
D.W.d
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło