III SA/Po 346/13

Dnia 21 sierpnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Koś Sędziowie WSA Beata Sokołowska WSA Małgorzata Górecka (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2013 roku przy udziale sprawy ze skargi J N na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L z dnia .... roku nr .... w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej zatrzymania prawa jazdy oddala skargę Starosta R decyzją z dnia 23.08.2012 r. orzekł o zatrzymaniu J N prawa jazdy kat. B wydanego w dniu 05.10.2010 r. do czasu wykazania się posiadaniem kwalifikacji. Decyzję odebrał w dniu 28.08.2012 r. PN, ojciec J N. J N pismem z dnia 13.09.2012 r. - złożonym osobiście w organie w tym samym dniu – wniósł odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając organowi błędne ustalenie stanu faktycznego oraz naruszenie art. 138 ust. 1 w zw. z art. 135 ust. 1 pkt. 1 lit. g ustawy Prawo o ruchu drogowym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L postanowieniem z dnia 14.01.2013 r. stwierdziło na podstawie art. 134 kpa, że przedmiotowe odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu wskazanego w art. 129 par. 2 kpa. W uzasadnieniu postanowienia podano, że decyzja organu I instancji została doręczona ojcu Ja N w dniu 28.08.2012 r. w trybie art. 43 kpa i od tej daty należało liczyć 14 dniowy termin do wniesienia odwołania wskazany w art. 129 par. 2 kpa. Termin ten upływał z dniem 11.09.2012 r. Strona wniosła odwołanie w dniu 13.09.2012 r., a zatem z przekroczeniem terminu ustawowego. Nie wniosła ona wraz z odwołaniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 58 par. 1 kpa. W skardze na postanowienie organu II instancji strona wniosła o uchylenie orzeczeń organów obu instancji, zarzucając brak ustalenia, że ojciec skarżącego przy odbiorze decyzji zobowiązał się do jej przekazania skarżącemu. Ojciec miał odebrać decyzję nieświadomie – wraz z inną korespondencją kierowaną do niego osobiście. Naruszono przez to art. 43 kpa. Strona wniosła tez o przeprowadzenie dowodu na okoliczność, że P N nie był zorientowany przy odbiorze decyzji, że jest to przesyłka adresowana dla syna ( przesłuchanie P N, W N oraz J N ). W uzasadnieniu skargi wskazano, że ojciec skarżącego prowadzi w miejscu zamieszkania działalność gospodarczą ( stolarstwo ) i otrzymuje on na ten adres korespondencje zawodową. Często podpisuje on "zwrotki" otrzymywane od listonosza bez zapoznawania się z adresatami przyjmowanych przesyłek. Odłożył on całą korespondencję przyjętą w dniu 28.08.2012 r. i powrócił do niej po kilku dniach, wtedy zorientował się, że w jednym z listów jest decyzja adresowana do skarżącego. Był on przekonany, że odebrał decyzję w dniu 30 lub 31.08.2012 r. Dla skarżącego był to początek biegu 14 dniowego terminu do wniesienia odwołania. Skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania gdyż nie został pouczony o takiej możliwości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na uzasadnienie swojego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się nieuzasadniona. Sąd po przeanalizowaniu akt administracyjnych sprawy uznał, że SKO w L zasadnie stwierdziło postanowieniem z dnia 14.01.2013 r. wniesienie przedmiotowego odwołania z uchybieniem 14 dniowego terminu wskazanego w art. 129 par. 2 kpa. W uzasadnieniu postanowienia podano, że decyzja organu I instancji została doręczona ojcu J N w dniu 28.08.2012 r. w trybie art. 43 kpa i od tej daty należało liczyć 14 dniowy termin do wniesienia odwołania wskazany w art. 129 par. 2 kpa. Termin ten upływał z dniem 11.09.2012 r., skarżący wniósł odwołanie w dniu 13.09.2012 r., a zatem z przekroczeniem terminu ustawowego. Istotne w sprawie jest również to, że nie wniósł on wraz z odwołaniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 58 par. 1 kpa. Skarżący zarzucił organowi II instancji, że nie dokonano jednoznacznych ustaleń w zakresie tego, czy ojciec skarżącego przy odbiorze decyzji zobowiązał się do jej przekazania skarżącemu ( synowi ). Ojciec miał odebrać decyzję nieświadomie – wraz z inną korespondencją kierowaną do niego osobiście. Naruszono przez to art. 43 kpa. Ojciec skarżącego odłożył całą korespondencję przyjętą w dniu 28.08.2012 r. i powrócił do niej po kilku dniach, wtedy zorientował się, że w jednym z listów jest decyzja adresowana do skarżącego. Był on przekonany, że odebrał decyzję w dniu 30 lub 31.08.2012 r. Dla skarżącego był to początek biegu 14 dniowego terminu do wniesienia odwołania. Strona wniosła też o przeprowadzenie dowodu na okoliczność, że P N nie był zorientowany przy odbiorze decyzji, że jest to przesyłka adresowana dla syna ( przesłuchanie P N, W N oraz J N ). Wskazać należy w tym miejscu, że doręczenie w trybie art. 43 kpa jest skutecznie prawne, jeżeli zostaje dokonane do rąk osoby dorosłego domownika ( zob. m. in. komentarz A. Wróbla do art. 43 kpa, lex 2013 ). Okoliczność, że osoba której wręczono pismo z pokwitowaniem, nie oddała faktycznie pisma adresatowi, nie ma wpływu na skuteczność dokonanego doręczenia. Zastępcze doręczenie pisma wskazane w trybie art. 43 kpa opiera się bowiem na domniemaniu, że osoba wskazana na potwierdzeniu odbioru pisma jako domownik adresata ( która pokwitowała odbiór pisma ), przyjęła je w celu oddania go adresatowi oraz na domniemaniu, że przedmiotowe pismo zostało doręczone. Wskazuje się ponadto, że datą doręczenia pisma jest dzień odebrania pisma przez dorosłego domownika, a nie dzień faktycznego odebrania przez adresata pisma przekazanego przez tego domownika. Okoliczność, że dorosły domownik nie doręczył w stosownym czasie przyjętego pisma do rąk adresata, nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia odwołania ( komentarz A. Wróbla do art. 43 kpa, lex 2013 ). W niniejszej sprawie P N ( ojciec skarżącego ) odebrał pismo 28.08.2012 r. i podjął się tym samym oddania pisma adresatowi ( zob. potwierdzenie odbioru decyzji organu I instancji z 23.08.2012 r. ). Doszło zatem do zastępczego doręczenia pisma w trybie art. 43 kpa, a za datę doręczenia organ II instancji trafnie uznał dzień doręczenia pisma domownikowi, czyli 28.08.2012 r. Wskazane domniemanie doręczenia pisma adresatowi może być obalone dowodem przeciwnym – gdy adresat udowodni, że mimo zastosowania zastępczej formy doręczenia pismo nie zostało mu doręczone z przyczyn od niego niezależnych. Obalenie tego domniemania o doręczeniu pisma rodzi prawo do przywrócenia stronie terminu do dokonania określonej czynności prawnej w trybie art. 58 kpa ( komentarz A. Wróbla do art. 43 kpa, lex 2013 ). W uzasadnieniu postanowienia z 14.01.2013 r. wskazano na możliwość wniesienia przez stronę wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 58 par. 1 kpa. Strona mogła złożyć taki wniosek w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia organu II instancji, podnosząc dowody wskazywane w skardze i dotyczące tezy skarżącego o doręczeniu mu decyzji organu I instancji w późniejszym terminie przez jego ojca, co spowodowało wniesienie odwołania z przekroczeniem ustawowego 14 dniowego terminu. Skarżący nie złożył tego wniosku, a Sąd oceniając legalność postanowienia organu II instancji stwierdził, że zostało ono wydane zgodnie z prawem procesowym. Decyzja I instancji została bowiem doręczona skarżącemu w dniu 28.08.2012 r. i strona nie podważyła skutecznie domniemania doręczenia jej pisma w tej dacie, gdyż nie doprowadziła do wszczęcia postępowania w kwestii ewentualnego przywrócenia jej terminu do wniesienia dowołania. Z tego względu należało uznać, że odwołanie zostało wniesione po upływie 14 dni od daty 28.08.2012 r. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd uznał, że skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu, o czym orzeczono na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.