III SA/Po 349/15

Dnia 19 sierpnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Walentyna Długaszewska po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2015 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia ... 2015 r. nr ... w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych we wniosku o przyznanie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2010 postanawia odmówić przyznania prawa pomocy Skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu wskazał, że z powodu choroby fizycznej i psychicznej jest osobą nieporadną i nie może występować m.in. przed Sądem. Jako osoba bezdomna korzysta z pomocy jadłodajni Caritas. Obecnie nadal nie uzyskuje dochodów. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 27 kwietnia 2015 r. zobowiązano wnioskodawcę do uzupełnienia oświadczenia majątkowego poprzez przedłożenie szeregu wymienionych w wezwaniu dokumentów odnoszących się do jego sytuacji finansowej i majątkowej. Skarżący nie przedstawił dokumentacji wskazanej w powyższym zarządzeniu. W piśmie z dnia 14 maja 2015 r. stwierdził, że nadal pozostaje na leczeniu psychiatrycznym i nie rozumie treści pisma Sądu z dnia 27 kwietnia 2015 r. Nic mu też nie wiadomo o okolicznościach wymienionych w tym piśmie sądowym. Postanowieniem z dnia 29 maja 2015 r. referendarz sądowy odmówił przyznania stronie prawa pomocy. Pismem z dnia 17 czerwca 2015 r. wnioskodawca wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, podnosząc, że orzeczenie to zostało wydane niezgodnie ze stanem faktycznym i prawnym sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym może nastąpić, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Okoliczności przytoczone we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak również przedstawione dokumenty na ich poparcie, powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Zwolnienie z obowiązku uiszczenia opłat sądowych oraz ponoszenia kosztów zastępstwa procesowego stanowi bowiem wyjątek od reguły wykonania przez stronę tego obowiązku z art. 199 p.p.s.a., który sprzyja rozwadze w wyborze sądowej drogi dochodzenia swoich praw. W myśl art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca, pomimo wezwania, nie uzupełnił oświadczenia złożonego we wniosku poprzez przedłożenie dokumentów wskazanych w zarządzeniu referendarza sądowego z dnia 27 kwietnia 2015 r. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że skarżący nie wykazał ani wysokości przychodów, ani kosztów utrzymania koniecznego. Wyjaśnienia strony nie pozwalają na zidentyfikowanie źródła finansowania koniecznych kosztów utrzymania i świadczą o ukrywaniu rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej. W konsekwencji przekazane informacje nie stanowią właściwej podstawy dla oceny zdolności płatniczych strony postępowania. Należy wyjaśnić, że warunkiem koniecznym do przeprowadzenia oceny zdolności majątkowych osoby wnioskującej o przyznanie prawa pomocy jest przedstawienie dokładnych i wiarygodnych danych o sytuacji majątkowej i rodzinnej strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej strony są bezużyteczne z punktu widzenia możliwości dokonania oceny tej sytuacji, gdyż nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 260 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.