III SA/Po 349/18
PostanowienieWSA w Poznaniu2018-07-13
Skład orzekający: Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, pomimo zarejestrowania jako bezrobotny, ale czerpiący dochody z umów o dzieło i posiadający znaczące wpływy na rachunek bankowy, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo statusu bezrobotnego, osiąga dochody z umów o dzieło i posiada znaczące środki na rachunku bankowym, które mogą zostać przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych. Dodatkowo, skarżący nie wykonał wezwania do uzupełnienia oświadczenia majątkowego w zakresie sytuacji materialnej żony, co jest niezbędne do oceny rzeczywistych możliwości płatniczych.Stan faktyczny
Skarżący A. R. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej. Wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie 720 zł. Skarżący wskazał, że jest zarejestrowany jako bezrobotny, mieszka z rodziną u rodziców i ponosi koszty utrzymania mieszkania. Jednocześnie wykazał dochody z umów o dzieło oraz znaczące wpływy na rachunek bankowy. Sąd wezwał do uzupełnienia oświadczenia majątkowego w zakresie sytuacji żony, czego skarżący nie uczynił.Rozstrzygnięcie
Postanawia odmówić zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 13 lipca 2018 roku Sebastian Michalski – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2018 roku nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry; postanawia odmówić zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżący A. R. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wpis od skargi wynosi 720 zł.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał, że z żona i dwojgiem dzieci zamieszkuje u swoich rodziców. Koszty utrzymania mieszkania ponoszą rodzice wnioskodawcy. Od stycznia 2018 roku skarżący pozostaje zarejestrowany jako bezrobotny bez prawa do zasiłku. Jednak czerpie dochody z umowy o dzieło (od 10 stycznia do 18 czerwca 2018 roku łącznie 10.562,36 zł). Natomiast wpłaty na rachunek bankowy wnioskodawcy w okresie od 1 stycznia do 9 lipca 2018 roku wyniosły łącznie 28.565,40 zł.
Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie wygospodarować środków na koszty sądowe bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oświadczenie majątkowe skarżącego jest niepełne, pomimo wyczerpania trybu z art. 255 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarżący nie wykonał wezwania do uzupełnienia oświadczenia majątkowego w zakresie udokumentowania sytuacji majątkowej żony wnioskodawcy (przedłożenie wyciągów z rachunków bankowych, udokumentowanie wysokości dochodów, wykazanie posiadanego majątku i jego szacunkowej wartości). Od wykonania tego obowiązku nie zwalnia skarżącego przedłożenie dokumentu umowy ustanowienia rozdzielności majątkowej małżeńskiej.
Pomimo ustanowienia rozdzielności majątkowej małżonkowie nadal obowiązani są do zaspokajania potrzeb rodziny. Wykazanie sytuacji materialnej obojga małżonków, przynajmniej w zakresie niezbędnym do scharakteryzowania rzeczywistych możliwości płatniczych małżonka domagającego się dofinansowania z budżetu państwa, jest w postępowaniu w przedmiocie przyznania prawa pomocy absolutnie niezbędne.
Podstawą orzeczenia o przyznaniu prawa pomocy może być jedynie pełne i rzetelne oświadczenie majątkowe. Ustalenia rzeczywistych zdolności płatniczych osoby fizycznej dokonuje się z uwzględnieniem jej sytuacji majątkowej i rodzinnej.
Wskazać zatem należy, że skarżący pozostaje w związku małżeńskim od lipca 2000 roku. Umowa o ustanowieniu rozdzielności majątkowej została zawarta w lutym 2017 roku. Pomiędzy wskazanymi datami: ujawniono prowadzenie działalności obejmującej urządzanie przez skarżącego gier na automatach poza kasynem gry (listopad 2015 roku), wszczęte zostało postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry zostało wszczęte (luty 2016 roku) oraz dokonano wykreślenia z CEIDG działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego (marzec 2016 roku).
Pomimo statusu osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku, skarżący osiąga dochody z tytułu umowy o dzieło, a także dokonuje wpłaty własnej na rachunek bankowy w kwocie 15.480 zł. Wpływy gotówkowe wnioskodawcy od 2 stycznia do 9 lipca 2018 roku wyniosły zatem 4.760,90 zł średniomiesięcznie. Jednocześnie wnioskodawca deklaruje brak jakichkolwiek zobowiązań i stałych wydatków.
Uznać zatem należało, że koszty utrzymania rodziny i wnioskodawcy pokrywane są z innych źródeł, a wskazane wartości określają, wolne od egzekucji, pozostające w dyspozycji wnioskodawcy, środki finansowe, które mogą zostać przeznaczone na koszty sądowe bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tej sytuacji, na podstawie art. 246 §1 pkt 2, art. 255 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło