III SA/Po 350/06

Dnia 17 stycznia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Maria Kwiecińska (spr.) Sędziowie WSA Marzenna Kosewska As. sąd. Szymon Widłak Protokolant: sekr. sąd. Anna Piotrowska-Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2007 roku przy udziale sprawy ze skargi J.T. na decyzję Wojewody z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie wymeldowania. 1. oddala skargę 2. obciąża Skarb Państwa - Wojewódzki Sąd Administracyjny kosztami nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej skarżącemu z urzędu i z tego tytułu nakazuje wypłacić adwokatowi T.S. – [...] & [...], Adwokaci Spółka Komandytowa, [...], ul. [...], kwotę [...],- złotych ([...]) powiększoną o obowiązującą stawkę podatku VAT /-/ Sz. Widłak /-/M. Kwiecińska /-/M. Kosewska WSA/wyr.1 – sentencja wyroku Decyzją z dnia [...]r., Nr [...] Wójt Gminy T., na podstawie art. 104 § 1 kpa oraz art. 15 ust. 2 w zw. z art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. z 2001 r. Dz. U. Nr 87, poz. 960 ze zm.) orzekł o wymeldowaniu J.T. z pobytu stałego w lokalu mieszczącego się na ul. [...] w P. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że w dniu [...] czerwca 2005r. M.T. będąca właścicielem lokalu mieszczącego się przy ul. [...] w P. wystąpiła z wnioskiem o wymeldowanie J.T. z pobytu stałego z tego lokalu, wskazując, że wymieniony nie przebywa w nim od maja 2004r. i nie ma zamiaru powrotu. W trakcie prowadzonego postępowania ustalono, że J.T. nie przebywa pod wskazanym adresem. Fakt ten potwierdziła kontrola przeprowadzona przez Komisariat Policji oraz Straż Gminną w T. W odwołaniu od powyższej decyzji J.T. wniósł o jej uchylenie, podnosząc, że w maju 2004r. żona wyrzuciła go z lokalu mieszczącego się w P. przy ul. [...]. Wskazał, że zachowanie żony, wszczynane przez nią awantury, uniemożliwiają mu korzystanie z lokalu i zmusiły go do wystąpienia na drogę sądową z wnioskiem o przywrócenie naruszonego posiadania spornej nieruchomości. Dlatego, zdaniem odwołującego, nie ma żadnych podstaw do uznania, że dobrowolnie wyprowadził się z przedmiotowego lokalu i że stan ten ma charakter trwały. Decyzją z dnia [...]r., Nr [...] Wojewoda, na podstawie art. 138 § 1 kpa, art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. z 2001 r. Dz. U. Nr 87, poz. 960 ze zm.) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że w niniejszej sprawie zachodziły podstawy do wymeldowania J.T. ze spornego lokalu. Fakt opuszczenia lokalu został potwierdzony przez samego zainteresowanego, zeznania M.T., zeznania G.S., ustalenia policji oraz materiał dowodowy zebrany przez Sąd Okręgowy i Prokuraturę Rejonową. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J.T. zażądał uchylenia powyższej decyzji i decyzji ją poprzedzającej wydanej przez Wójta Gminy T. Wskazanym decyzjom zarzucił naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności obrazę przepisów art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. z 2001 r. Dz. U. Nr 87, poz. 960 ze zm.). Według skarżącego nie budzi wątpliwości fakt, że opuścił przedmiotowy lokal. Jednakże opuszczenie to nie miało charakteru dobrowolnego i było konsekwencją szykan jakich doznawał od żony. Skarżący podał, że w chwili obecnej przebywa w mieszkaniu przy ul. [...] w T., ponieważ został wyrzucony ze swojego mieszkania i nie ma gdzie mieszkać. Podkreślił także, iż organy obu instancji pominęły fakt, że nieruchomość mieszcząca się w P., przy ul. [...] stanowi wspólność majątkową jego i żony. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu swojej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. Również w myśl art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne kontrolują zaskarżone akty tylko w zakresie ich zgodności z prawem i nie mają uprawnień do merytorycznego rozstrzygania sprawy. Jednocześnie z przepisu art. 134 § 1 ostatnio cytowanej ustawy wynika, ze Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonana przez Sąd kontrola legalności zaskarżonych decyzji prowadzi do wniosku, że skarga jest niezasadna. Materialnoprawną podstawę zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. z 2001 r. Dz. U. Nr 87, poz. 960 ze zm.). Zgodnie z treścią przepisu art. 15 ust. 2 tej ustawy, rozpatrywaną w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. (sygn. akt K 20/01) orzekającym o niezgodności z Konstytucją art. 9 ust. 2 ustawy, wystarczającą podstawę do wymeldowania danej osoby stanowi faktyczne opuszczenie przez nią miejsca stałego pobytu. O takim opuszczeniu można mówić w przypadku trwałego zerwania więzi z dotychczasowym miejscem zamieszkania, co nie zachodzi w przypadku niedobrowolnego wyprowadzenia się z lokalu, połączonego jednak z podejmowaniem prawem przewidzianych środków zamierzających do umożliwienia powrotu do dotychczasowego miejsca zamieszkania (patrz m.in. wyrok NSA z dnia 15 lutego 2002r., sygn. akt II SA/Po 1942; wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 3078/00, LEX nr 78937; wyrok NSA z dnia 22 sierpnia 2000r. sygn. akt V SA 108/00, LEX nr 49954). Sąd po przeanalizowaniu akt administracyjnych przedmiotowej sprawy nie dopatrzył się naruszenia powyżej przytoczonych przepisów prawa materialnego, albowiem okolicznością bezsporną jest fakt opuszczenia przez J.T. miejsca stałego pobytu z lokalu mieszczącego się przy ul. [...] w P. Organy I i II instancji w niniejszej sprawie jako dowód dopuściły wszystko, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie było sprzeczne z prawem (art. 75 kpa) tj. przesłuchania i oświadczenia stron, protokół z rozpraw rozwodowej M. i J.T., przeprowadzonej w dniu [...]r. przed Sądem Okręgowym, sygn. akt [...], postanowienie o umorzeniu dochodzenia przez Prokuraturę Rejonową z dnia [...]r. sygn. akt [...] zeznania świadków (G.S., D.L., M.S. i Z.K.) oraz ustalenia dokonane przez Komisariat Policji w T. Na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego organy obu instancji dokonały również prawidłowej jego oceny (art. 77 kpa). Skarżący w protokole sporządzonym w dniu [...] czerwca 2005r. (k. 8) oświadczył, że przebywa pod spornym adresem, gdzie ma wszystkie osobiste rzeczy. Natomiast w okresie zimowym przebywa u rodziny, ponieważ ma wyłączony w lokalu gaz. Z kolei zarówno w odwołaniu od decyzji Wójta Gminy T. jak i w skardze J.T. podnosi, że z mieszkania został usunięty pod przymusem. Jednak na potwierdzenie tej okoliczności nie złożył wniosku o przeprowadzenie jakiegokolwiek dowodu. Jedynym przejawem aktywności skarżącego w niniejszej sprawie był jego wniosek o przesłuchanie świadków w osobach Z.K., M.B., M.S. i D.L. Jakkolwiek dwóch z przesłuchanych świadków potwierdziło że widują skarżącego w miejscu zameldowania ( D.L. – k. 27) a nawet, że często tam przebywa i nocuje ( Z.K. – k. 29 akt adm.), jednakże zeznania te nie przesądzają, że skarżący istotnie zamieszkuje pod tym adresem z zamiarem stałego pobytu, że jest to jego centrum życiowe. Przeciwnie, jak wynika z oświadczenia samego skarżącego zawartego w skardze i co zgodne jest z tym co zeznała M.T., skarżący od maja 2004r. nie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] w P. z zamiarem stałego pobytu. Powyższy fakt potwierdzają również zeznania K.T. (znajomej skarżącego) złożone przed Sądem Okręgowym (protokół z dnia [...] września 2005r., sygn. akt [...], k. 14 ) z których wynika, że skarżący mieszka od lipca 2004r. w mieszkaniu K.T. oraz wyjaśnienia J.T. złożone w Prokuraturze Rejonowej, iż mieszka z K.T., a do mieszkania przy ul. [...] przychodzi jedynie kilka razy w miesiącu po swoje rzeczy (k. 20). Komisariat Policji w T. w piśmie z dnia [...] sierpnia 2005r. poinformował, że pomimo kilkakrotnych kontroli nie zastano J.T. w mieszkaniu przy ul. [...]. Kontrole odbywały się w różnych porach dnia. Skarżący zarzuca wprawdzie, że z lokalu tego, nie wyprowadził się dobrowolnie, jednakże w świetle materiału dowodowego zebranego w toku postępowania w tym również dowodów przeprowadzonych zgodnie z wnioskiem skarżącego brak jest wystarczających podstaw by przyjąć, iż skarżący został zmuszony przez M.T. do opuszczenia spornego lokalu. Niewątpliwie uczestnicy niniejszego postępowania są ze sobą w sposób bardzo głęboki skonfliktowani, co może utrudniać a nawet uniemożliwiać (chociażby ze względów emocjonalnych) przebywanie pod wspólnym dachem, zwłaszcza w czasie trwania procesu rozwodowego, jednakże nie jest to tożsame z sytuacją w której jedna ze stron przy użyciu przymusu fizycznego, zmusza drugą do opuszczenia wspólnego mieszkania, czy też uniemożliwia dostęp do takiego lokalu. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie miała jednak miejsca, przeciwnie z zeznań K.T. o których była wcześniej mowa jak również zeznań K.M. - funkcjonariusza policji złożonych przed Sądem Okręgowym w sprawie z powództwa M.T. przeciwko J.T. o rozwód i eksmisję ( sprawa o sygn. [...] ) wynika, iż skarżący zamieszkując u K.T., bywał w mieszkaniu przy [...] w P. i przy tych okazjach między uczestnikami niniejszego postępowania dochodziło do konfliktów. Posiadał zatem dostęp do wspólnego mieszkania, jednakże w mieszkaniu tym na stałe nie przebywał. Skarżący nie wyjaśnił również, czy skutecznie wystąpił z pozwem o przywrócenie utraconego posiadania oraz jaki jest wynik tego postępowania . Na marginesie należy więc zauważyć, iż w razie uzyskania korzystnego dla siebie wyroku, skarżący może domagać się jego wykonania a w konsekwencji również ponownego zameldowania w spornym lokalu. Reasumując należy stwierdzić, iż organ administracyjny prawidłowo ustalił w niniejszej sprawie, iż zachodzą przesłanki określone w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( tj. z 2001r., Nr 87, poz. 960 ze zm.) a wydana w wyniku przeprowadzonego postępowania decyzja odpowiada prawu. W tych warunkach na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. /-/ Sz. Widłak /-/ M. Kwiecińska /-/ M. Kosewska