III SA/Po 351/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska (spr.) Sędzia WSA Marzenna Kosewska Asesor sąd. Szymon Widłak Protokolant ref. staż. Marek Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi R. D. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę. /-/ Sz. Widłak /-/ B. Sokołowska /-/ M. Kosewska WSA/wyr.1 – sentencja wyroku Decyzją z dnia [...], nr [...] Wójt Gminy T., na podstawie art. 104 kpa oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity Dz. U. z 2001r., Nr 87, poz. 960 ze zm.) oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego (Dz. U. Nr 78, poz. 716), orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego R. D., zameldowanego na pobyt stały w P. ul. [...]. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że B. D. wnioskiem z dnia [...] maja 2004 r. wystąpiła o wymeldowanie R. D., podnosząc, że wyżej wymieniony nie przebywa od dnia [...] sierpnia 2003 r. w P. przy ul. [...]. Postępowanie administracyjne wykazało, że R. D. rzeczywiście nie przebywa pod wskazanym adresem. Potwierdziła to wizja lokalna przeprowadzona przez Komisariat Policji w T. i Straż Gminną. Dalej Wójt Gminy T. wyjaśnił, że dla wymeldowania osoby, która dobrowolnie wyprowadziła się z miejsca swego zameldowania na pobyt stały jest bez znaczenia, czy osoba ta ma prawo do lokalu, z którego się wyprowadziła, czy też nie. W obecnym brzmieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych uwzględniając wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. sygn. akt K 20/01 stanowi, iż wystarczającą do wydania decyzji o wymeldowaniu jest okoliczność dobrowolnego wyprowadzenia się z miejsca pobytu stałego. W odwołaniu od powyższej decyzji R. D. wniósł o jej uchylenie. Zdaniem odwołującego organ I instancji w przeważającej części oparł się na nieprawdziwych informacjach pochodzących od jego żony B. D. W szczególności podniósł, że to na skutek działań byłej żony najpierw był zmuszony spać w korytarzu własnego mieszkania, a kiedy wyrzuciła mu rzeczy osobiste przeniósł się do domku gospodarczego. Niejednokrotnie był zmuszony spać u kolegów bądź u obecnej partnerki, bo żona nie chciała go wpuścić, wymieniła zamki we wszystkich drzwiach i praktycznie wyrzuciła go także z pomieszczeń domku gospodarczego. Odwołujący podał też, iż wspólne plany zakładały, że po rozwodzie nastąpi sprzedaż nieruchomości, która umożliwi każdemu z byłych małżonków zakup osobnego mieszkania. Powołał się również na orzecznictwo NSA w kwestii dobrowolnego opuszczenia miejsca pobytu stałego, wskazując że przymus fizyczny, psychiczny bądź wymiana zamków w drzwiach nie pozwala na przyjęcie, że doszło do opuszczenia dobrowolnego miejsca stałego pobytu. Wojewoda decyzją z dnia [...], nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że argumenty podnoszone w odwołaniu nie mogą mieć wpływu na odmienną ocenę stanu faktycznego w sytuacji, gdy R. D. w sposób stały od około półtora roku nie przebywa w przedmiotowym lokalu tworząc fikcję meldunkową, co zostało udowodnione zeznaniami stron i przeprowadzoną kontrolą przez organ policji. Organ II instancji podkreślił, że nawet, gdyby przy ul. [...] pozostały jakieś rzeczy odwołującego nie prowadzi to do wniosku, ze przesłanka opuszczenia lokalu nie została spełniona. Konieczne jest bowiem spełnianie w spornym lokalu podstawowych funkcji związanych z bytowaniem. Ponadto nawet, jeżeli osoba dotychczas zameldowana na pobyt stały zostaje usunięta z lokalu i do niego niedopuszczona, a nie skorzysta z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do tego lokalu to oznacza, że godzi się na zaistniałą sytuację. Reasumując Wojewoda stwierdził, że w niniejszej sprawie została spełniona przesłanka opuszczenia lokalu zawarta w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych i dlatego podzielił stanowisko organu I instancji. W skardze R. D. wniósł o uchylenie decyzji organu II instancji zarzucając naruszenie art. 77 § 1 kpa. Skarżący w znacznym zakresie powtórzył argumentację przedstawioną już wcześniej w odwołaniu. Stwierdził, iż nieprawdą jest, aby wyprowadził się [...] sierpnia 2003 r. Podkreślił, że jest współwłaścicielem nieruchomości i jego pozycja jest taka sama jak byłej żony. W ocenie skarżącego "procedura administracyjna była pobieżna, mało wnikliwa i w całości dała wiarę twierdzeniom jednej strony tj. Pani B. D.". Wskazał, że przedstawiciel policji był w nieruchomości trzykrotnie i nie zastał go, ale jednocześnie zwrócił uwagę, że pracuje w systemie zmianowym i ani razu nie pytano sąsiadów, czy przebywa pod spornym adresem. R. D. podał też, ze pominięto dowód z jego świadków, który wykazałby, że nigdy się nie wyprowadził z ul. [...] w P. W dalszej części skargi skarżący podniósł, ze nie jest istotne, czy pod tym samym adresem mieszkał w budynku mieszkalnym, czy domku gospodarczym przystosowanym do zamieszkania, gdyż nieruchomość jest złożona z dwóch budynków i to miał na myśli, kiedy zeznał do protokołu z dnia [...] czerwca 2004r., że wyprowadził się z domu mieszkalnego wskutek działań żony, a zamieszkał w domku gospodarczym. Zdaniem R. D. w świetle powołanych orzeczeń NSA nie doszło do opuszczenia przez niego lokalu w rozumieniu art. 15 ust 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Dodatkowo podał, że przy rozpoznaniu sprawy w pierwszym rzędzie wziął pod uwagę zeznania samego skarżącego, następnie zeznania wnioskodawczyni i ustalenia organu policji. Wskazał też, że R. D. ani przed organem I instancji ani przed organem II instancji nie wniósł o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. W myśl zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity Dz. U. Nr 87, poz. 960 z 2001r. ze zm.). Zgodnie z treścią przepisu art. 15 ust. 2 cytowanej ustawy, rozpatrywaną w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. (sygn. akt K 20.01) – orzekającym o niezgodności z Konstytucją art. 9 ust. 2 ustawy, wystarczającą podstawę do wymeldowania danej osoby stanowi faktyczne opuszczenie przez nią miejsca stałego pobytu. O takim opuszczeniu można mówić w przypadku trwałego zerwania więzi z dotychczasowym miejscem zamieszkania, co nie zachodzi w przypadkach niedobrowolnego wyprowadzenia się z lokalu, połączonego jednak z podejmowaniem prawem przewidzianych środków zmierzających do umożliwienia powrotu do dotychczasowego miejsca zamieszkania (m.in. wyrok NSA z dnia 15 lutego 2002r. sygn. akt II SA/ Po 1942/00, wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2001r. sygn. akt V SA 3078/00, LEX nr 7893). Skarżący zeznał, iż opuścił miejsce stałego pobytu z uwagi na to, że była żona skutecznie uniemożliwiła mu przebywanie w spornym lokalu, m. in. zmieniła zamki w drzwiach (k. 7 akt administracyjnych)). Takie twierdzenia skarżącego nie mogły prowadzić do odmiennego wniosku niż ten, iż nastąpiło faktyczne opuszczenie mieszkania. Organy administracyjne jednocześnie trafnie zauważyły, iż R. D. nie podejmując skutecznych środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu, godził się na zaistniałą sytuację. Skarżący nie przebywa w przedmiotowym lokalu od sierpnia 2003r., co potwierdziły strony postępowania oraz wywiad przeprowadzony przez funkcjonariuszy policji. Wobec tego Wójt Gminy T. prawidłowo przyjął, iż skarżący opuścił miejsce stałego pobytu i wydał decyzję o wymeldowaniu R. D. z pobytu stałego w P., przy ul. [...]. Kwestia meldunkowa służy bowiem wyłącznie celom ewidencyjnym i ma potwierdzać fakt przebywania danej osoby w określonym miejscu. Nie jest ona powiązana w żaden sposób z problematyką posiadania uprawnień do przebywania w danym lokalu lub ich utraty. W ocenie Sądu, organ administracyjny II instancji trafnie też uznał, że skoro skarżący nie przebywa w spornym lokalu od sierpnia 2003r., to zapewne nie może ono stanowić jego centrum życiowego. Mieszkanie stanowi bowiem stałe miejsce pobytu przebywających w nim osób, gdy jest ich wyłącznym centrum życiowym, gdzie koncentrują się ich codzienne sprawy. Należy zaznaczyć, iż analizując zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy Sąd zauważył wprawdzie drobne nieprawidłowości. Organy obu instancji powołują się na wizję lokalową, a z pisma Komisariatu Policji (k. 10 akt adm.) wynika, że nie była to wizja lokalowa tylko wywiad. Wywiad ten jednak pozwolił ustalić, iż R. D. nie przebywa w P., przy ul. [...]. Zdaniem Sądu nie było to uchybienie proceduralne, które winno skutkować uchyleniem zaskarżonych decyzji, albowiem czynności wykonane przez funkcjonariuszy policji tylko potwierdziły okoliczność, iż skarżący w przedmiotowym lokalu nie przebywa od kilkunastu miesięcy. Według Sądu organy administracyjne prawidłowo zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, a ocenie dowodów nie można nadać przymiotu dowolności, tylko z tego powodu, że jest ona inna niż ta reprezentowana przez skarżącego. Słusznie też organ odwoławczy podał, iż R. D. nie złożył wniosku o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków. Mając więc na względzie powyższe zarzut naruszenia art. 77 § 1 kpa jest chybiony. W tym stanie rzeczy Sąd, nie stwierdzając naruszenia prawa materialnego ani naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. /-/ Sz. Widłak /-/ B. Sokołowska M. Kosewska (za nieobecnego sędziego) /-/ B. Sokołowska