III SA/Po 377/24

WyrokWSA w Poznaniu2024-10-04

Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Marzenna Kosewska, Piotr Ławrynowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut braku wymagalności obowiązku pieniężnego (grzywny w celu przymuszenia) w postępowaniu egzekucyjnym jest zasadny, jeśli opiera się na kwestionowaniu wymagalności pierwotnego obowiązku niepieniężnego, który nie został skutecznie zakwestionowany w poprzednich postępowaniach?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zarzut braku wymagalności obowiązku pieniężnego (grzywny w celu przymuszenia) jest niezasadny, ponieważ opierał się na kwestionowaniu pierwotnego obowiązku niepieniężnego (szczepień), który nie został skutecznie zakwestionowany w poprzednich postępowaniach (nie wniesiono zarzutów ani zażaleń). Postępowanie dotyczące grzywny jest odrębne od postępowania dotyczącego obowiązku niepieniężnego, a jej wymagalność wynika z niewykonania tego pierwotnego obowiązku w terminie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. C. na postanowienie Wojewody utrzymujące w mocy postanowienie o oddaleniu zarzutu braku wymagalności obowiązku pieniężnego (grzywny w celu przymuszenia). Grzywna została nałożona w celu przymuszenia skarżącego do poddania córki obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Skarżący podniósł szereg zarzutów, w tym dotyczących braku wymagalności obowiązku szczepień, naruszenia przepisów Konstytucji i Konwencji, a także kwestionował podstawę prawną nałożenia obowiązku szczepień. Wojewoda oddalił zarzuty, wskazując na odrębność postępowania egzekucyjnego dotyczącego grzywny od postępowania dotyczącego obowiązku niepieniężnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 4 października 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędzia WSA Marzenna Kosewska Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz (spr.) Protokolant: St. sekr. sąd. Anna Adamska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2024 roku sprawy ze skargi K. C. na postanowienie Wojewody z dnia 20 maja 2024 r. nr [...] ([...]) w przedmiocie oddalenia zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Wojewoda postanowieniem z 20 maja 2024 r. utrzymał w mocy własne postanowienie z 17 kwietnia 2024 r. oddalające zarzut braku wymagalności obowiązku wniesiony przez K. C. w sprawie egzekucji administracyjnej. Postanowienie to wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] 21 października 2022 r. zwrócił się do Wojewody o przeprowadzenie wobec K. C. (skarżący/strona/zobowiązany) egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym z uwagi na brak realizacji obowiązku poddania szczepieniom ochronnym małoletniej córki zobowiązanego. Załączył tytuł wykonawczy w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym z 28.07.2022 r. nr [...] Postanowieniem z 1 marca 2023 r. Wojewoda zastosował środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia strony do realizacji nałożonego obowiązku szczepień. Postanowienia nie zaskarżono zażaleniem, ani nie zgłoszono zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego. Z uwagi na niewykonanie przez zobowiązanego obowiązku niepieniężnego (poddania córki obowiązkowym szczepieniom ochronnym) oraz nieziszczenie grzywny w celu przymuszenia Wojewoda 21 lutego 2024 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] obejmujący ww. należność pieniężną i przekazał do Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. celem realizacji. Grzywnę wyegzekwowano 27 lutego 2024 r. K. C. reprezentowany przez adw. A. T. pismem z 4 marca 2024 r. wniósł do Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. zarzuty w sprawie egzekucji na podstawie ww. tytułu wykonawczego z 21 lutego 2024 r. Zobowiązany podniósł brak wymagalności obowiązku, z uwagi na wniesione zarzuty odnośnie obowiązku niepieniężnego oraz skargę do sądu administracyjnego. Zaznaczył, że nie rozstrzygnięto dotąd sprawy. Wskazał nadto na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 9 maja 2023 r. o sygn. akt SK 81/19. Zdaniem strony obowiązek wykonania szczepień w danych terminach był nałożony na podstawie niekonstytucyjnych przepisów. Postanowieniem z 17 kwietnia 2024 r. Wojewoda oddalił zarzut braku wymagalności obowiązku. Stwierdził, że zobowiązany nie zgłosił zarzutów w sprawie egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym, jak i nie toczy się żadne postępowanie sądowe w tej sprawie. Oznacza to, że postępowanie egzekucyjne obowiązków o charakterze niepieniężnym mogło być prowadzone. Skoro zaś zobowiązany nie wykonał obowiązkowych szczepień ochronnych istniała możliwość dochodzenia tych obowiązków w drodze egzekucji (były one wymagalne). Co za tym idzie, obowiązek dotyczący uiszczenia grzywny w celu przymuszenia również był wymagalny i mógł być dochodzony w postępowaniu egzekucyjnym. Zatem tytuł wykonawczy z 21 lutego 2021 r. został wystawiony prawidłowo. W konsekwencji egzekucja tejże grzywny była zasadna, a zarzut braku wymagalności bezpodstawny. Zobowiązany nie wykazał zaś związku pomiędzy wskazanym wyrokiem TK a niniejszą egzekucją. Podstawą wystawionego tytułu były bowiem wyłącznie przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 479 ze zm., dalej: u.p.e.a.), których ów wyrok TK nie dotyczył. Strona wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy. Powtórzono argumentację podniesioną w zarzutach. Wojewoda utrzymując w mocy własne postanowienie z 17 kwietnia 2024 r. (jak wskazano na wstępie) przywołał treść art. 33 u.p.e.a. (t.j. Dz. z. 2023 r. poz. 2505 ze zm.) wyjaśnił, że przedmiotowe postępowanie dotyczy egzekucji obowiązku o charakterze pieniężnym – uiszczenie grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym – szczepień ochronnych małoletniej córki strony - A. . Grzywna w celu przymuszenia jako środek egzekucyjny miała skłonić zobowiązanego do wykonania ciążącego na nim obowiązku o charakterze niepieniężnym. W tym kontekście wymagalność grzywny w celu przymuszenia może być uzależniona od wymagalności obowiązku niepieniężnego. zgodnie z postanowieniem z 1 marca 2023 r. zobowiązany miał wykonać obowiązek niepieniężny do 31.10.2023 r. Ponieważ nie wykonał tego obowiązku, jak i nie uiścił dobrowolnie grzywny w celu przymuszenia, ta stała się wymagalna. Mogła być zatem dochodzona w postępowaniu egzekucyjnym obowiązku o charakterze pieniężnym. W niniejszej sprawie skoro nie doszło do zawieszenia lub umorzenia egzekwowanego obowiązku o charakterze niepieniężnym to znaczy, że pozostaje ono w toku i Wojewoda miał prawo je kontynuować. W rezultacie Wojewoda uprawniony był do wystawienia tytułu wykonawczego obejmującego należność – grzywny w celu przymuszenia. W skardze do Sądu K. C. zarzucił organowi: 1. wyjście poza zakres zaskarżenia i rozpoznanie własnego postanowienia w zakresie zarzutu niespełnienia tytułu wykonawczego, podczas gdy w przedmiotowym zakresie postanowienia wierzyciela nie było zaskarżone, a zatem stało się ono prawomocne; 2. naruszenie art. 87 Konstytucji w zw. z art. 17 ust. 11 ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1284 ze zm., dalej: u.z.z.z.) przez zaliczenie komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego do katalogu źródeł prawa powszechnie obowiązującego i przyjęcie na tej podstawie, że może nakładać na obywateli obowiązek zaszczepienia dziecka określoną liczbą dawek szczepionek w ustalonych odgórnie okresach, mimo że akt prawny o nazwie komunikat nie zalicza się do aktów stanowienia prawa powszechnego, a jest jedynie aktem prawa wewnętrznego, w ramach którego brak jest możliwości nakładania obowiązków i ograniczenia praw obywateli, co zostało potwierdzone w wyroku TK z 9 maja 2023 r.; 3. naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) u.z.z.z. w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych przez uznanie, że obowiązek szczepień ochronnych u małoletniego w zakresie podania poszczególnych dawek szczepionek jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przez niego przedziału wiekowego, mimo że nawet sam organ nie wskazuje z jakiego aktu normatywnego o charakterze powszechnie obowiązującym wynika obowiązek podania dziecku tych dawek szczepionek; 4. naruszenie art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. w zw. z § 3 rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych przez uznanie że szczepienia ochronne wymienione w tytule wykonawczym są wymagalne, a termin ich wymagalności wynika z treści komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego, podczas gdy ten akt nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego, zaś programy zapobiegania i zwalczania określonych zakażeń lub chorób zakaźnych zgodnie z art. 4 w zw. z art. 2 pkt 26 u.z.z.z. może określać wyłącznie Rada Ministrów w drodze rozporządzenia, a nie Główny Inspektor Sanitarny, co wskazuje, że skarżący może zaszczepić córkę w terminie przewidzianym w rozporządzenia Ministra Zdrowia z 18 sierpnia 2011 r.; 5. naruszenie art. 124 § 1 i 2 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia aktu prawnego, z którego wynika wymagalność obowiązku podania małoletniemu poszczególnych dawek szczepionek, dowodów na których oparł się organ i dowodów, którym odmówił wiary stwierdzając, że obowiązek zaszczepienia małoletniego przeciwko chorobom wymienionym w tytule wykonawczym jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej; 6. naruszenie art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (dalej: Konwencja) oraz art. 31 ust. 1 w zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji przez uznanie, że zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego skarżącemu prawa do ochrony życia prywatnego i prawa do ochrony zdrowia. Skarżący wniósł o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia organu I instancji oraz o umorzenie postępowania; 2. zasądzenie zwrotu kosztów postępowania; 3. zwrócenie się z zapytaniem do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności z Konstytucją art. 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1, 10 pkt 1 i pkt 2, ust. 11 u.z.z.z. z art. 2, art. 30, art. 31 ust. 1, 2, 3 oraz art. 68 ust. 1, 2, 3 i art. 87 ust. 1 Konstytucji w zakresie, w jakim nie przewidują wolności wyboru rodziców w zakresie szczepień, jak to jest w większości krajów Unii Europejskiej (UE), braku właściwego rejestru powikłań, braku celowego funduszu przeznaczonego na wsparcie finansowe i rehabilitację osób, u których wystąpiły powikłania, jak i w zakresie, w jakim Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu czy też Minister Zdrowia w formie rozporządzenia Program Szczepień Ochronnych na dany rok, wykaz chorób, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek, przez co rozstrzyga o wolnościach obywatelskich z pominięciem ustawy, a ewentualnie o 4. zwrócenie się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej o wykładnię art. 8 ust. 1 Konwencji czy system przymusu szczepień ochronnych państwa członkowskiego UE, który nie przewiduje systemu odszkodowawczego dla dzieci rodziców dotkniętych powikłaniami poszczepiennymi nie stanowi naruszenia powyższego przepisu Konwencji; 5. zawieszenie postępowania do czasu wydania rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny bądź Europejski Trybunał Praw Człowieka. W odpowiedzi Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Na rozprawie sądowej w dniu 4 października 2024 r. pełnomocnik skarżącego w całości podtrzymał twierdzenia, zarzuty i wnioski skargi. Przedłożył również pismo uzupełniające z 4 października 2024 r., w którym odniósł się w szczególności do trybu i zasadności wydanego na podstawie wyroku TK z 9.05.2023 r. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. Zaakceptował zwłaszcza, że rozporządzenie to nakłada na obywateli tożsame obowiązki szczepienia, jak w dotychczasowym komunikacie Gis. Podkreślił, że rozporządzenie pomija jakiekolwiek dane epidemiologiczne, zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia, jak chociażby brak analizy zachorowalności na daną chorobę. Dalej wskazał na ograniczenie rodzicom dzieci dobrowolności szczepień i możliwości świadomego korzystania z tej procedury medycznej. Załączył do protokołu rozprawy zaświadczenie specjalisty neurologa odnośnie pierwszej podawanej w pierwszej dobie szczepionki BCG. Wskazał także na treść wyroku NSA z 18.12.2023 r. sygn. II GSK 1709/23. Załączył również kopię charakterystyki szczepionki przeciwgruźliczej BCG. Podkreślił, że podanie jej obowiązkowe w pierwszej dobie życia dziecka to w jego ocenie świadome narażenie dziecka na utratę zdrowia. Zwrócił uwagę na regulacje związane ze szczepieniami, jakie są w innych krajach Unii Europejskiej. Na pytanie Sądu pełnomocnik strony odpowiedział, że uzupełnia i poszerza swój wniosek o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności z Konstytucją także w zakresie art. 17 ust. 10 pkt 2a u.z.z.z. Wskazał, że wielokrotnie, ale zawsze bezskutecznie zwracał się do Rzecznika Prawo Obywatelskich o zajęcie stanowiska w zakresie wymagalności szczepień. Dodatkowo po przerwie oświadczył, że złożył zarzuty dotyczące wyłącznie obowiązku o charakterze pieniężnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skargę jako niezasadną należało oddalić. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody z 20 maja 2024 r., którym organ ten utrzymał w mocy własne postanowienie z 17 kwietnia 2024 r. oddalające zarzut wymagalności obowiązku pieniężnego (grzywny w celu przymuszenia), wniesiony przez K. C. w sprawie egzekucji administracyjnej dotyczącej wykonania obowiązku niepieniężnego – poddania zaszczepieniu ochronnemu córki skarżącego A. C.. Sąd w pierwszej kolejności odniesie się do zarzutów skargi. Odnośnie zarzutu skarżącego postawionego organowi o wyjściu poza zakres zaskarżenia wskazać należy, że Wojewoda o tyle nie dopuścił się takiego uchybienia, że rozpoznał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w zakresie, który skarżący sam wyznaczył, tj. w całości. Ów wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy obejmował postanowienie Wojewody z 17 kwietnia 2024 r., które wbrew twierdzeniu pełnomocnika zawartym w pkt 1 skargi było rozstrzygnięciem całościowym i obejmującym cały przedmiot postępowania. Organ nie wyszedł też poza granice orzekania determinującego niniejszą sprawę administracyjną tj. zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze pieniężnym. Organem egzekucyjnym obowiązku o charakterze niepieniężnym i jednocześnie wierzycielem obowiązku o charakterze pieniężnym jest wprawdzie ten sam organ tj. Wojewoda, ale w zakresie przymusowego wykonania obowiązku uiszczenia egzekucyjnych grzywien przymuszających toczy się odrębna egzekucja. Taka egzekucja ma charakter odrębny i nie jest ona przedmiotem niniejszego rozpoznania. Obowiązek uiszczenia grzywny w celu przymuszenia ma zatem charakter wtórny i akcesoryjny względem obowiązku niepieniężnego, którego niewykonanie stanowi podstawę do zastosowania powyższego środka egzekucyjnego. W praktyce więc nie powstał w niniejszym postępowaniu egzekucyjnym obowiązek ponownego badania wymagalności obowiązku o charakterze niepieniężnym. Kwestia ta podlegała badaniu w postępowaniu egzekucyjnym, w którym wystawiono tytuł wykonawczy z 28 lipca 2022 r. nr [...], w którym to zobowiązany nie wniósł zarzutów, jak i nie wniósł zażalenia na postanowienie Wojewody z 1 marca 2023 r., którym zobowiązano go do poddania małoletniej córki A. C. obowiązkowym szczepieniom ochronnym w terminie do 31.10.2023 r., a przypadku niewykonania obowiązku nałożono na zobowiązanego grzywnę w celu przymuszenia w wys. 870 zł, wzywając do jej uiszczenia w terminie do 31.10.2023 r. Sąd dostrzega, że istnieje związek między sprawą nałożenia grzywny w celu przymuszenia (obowiązek pieniężny) i sprawą egzekucji obowiązku o charakterze niepieniężnym (poddania szczepieniu córki skarżącego), dla którego realizacji grzywna ta stanowi środek egzekucyjny, niemniej obie te sprawy pozostają formalnie odrębne. Wspomniany tytuł wykonawczy z 28 lipca 2022 r. dotyczący obowiązku niepieniężnego jest tytułem odrębnym, kierowanym na podstawie wniosku wierzyciela do egzekucji administracyjnej, a – jak pełnomocnik skarżącego podał na rozprawie i co wynika z akt sprawy, nie doszło do jego zakwestionowania, zawieszenia postępowania egzekucyjnego, w którym ów tytuł wystawiono (nie wniesiono zarzutów), ani wyeliminowania z obrotu prawnego postanowienie Wojewody z 1 marca 2023 r. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia (nie zostało zaskarżone). Tym samym aktualnie ocenie podlegał wyłącznie zarzut w postępowaniu egzekucyjnym obowiązku o charakterze pieniężnym zainicjowanym postanowieniem z 1 marca 2023 r., a nie okoliczność, czy wyżej wymieniony obowiązek niepieniężny został na zobowiązanego nałożony zasadnie i czy jest on nadal wymagalny. Wspomniane postanowienie z 1 marca 2023 r. wydano m.in. na podstawie art. 119 § 1 i 2 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Obowiązek poddawania szczepieniom obowiązkowym spełnia te kryteria. Jeśli szczepieniom nie zostaje poddane dziecko, to obowiązek wykonania zobowiązania obciąża jego rodzica. W sytuacji, gdy bezspornym jej okoliczność, że K. C. jako zobowiązany nie wykonał obowiązku poddania swej córki A. C. obowiązkowym szczepieniom ochronnym w terminie do 31 października 2023 r., istniały podstawy do wystawienia w dniu 21 lutego 2024 r. tytułu wykonawczego obejmującego określony w postanowieniu Wojewody z 1 marca 2023 r. obowiązek uiszczenia grzywny w celu przymuszenia w kwocie 870 zł. Przepis art. 119 § 1 u.p.e.a. stanowi bowiem, że grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy (...) wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Podkreślenia wymaga przy tym, że stosownie do § 2 pkt 8 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 30 października 2014 r. w sprawie określenia należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia (Dz. U. z 2023 r. poz. 1626) egzekucja administracyjna może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku, gdy dotyczy grzywien w celu przymuszenia nakładanych w postępowaniu egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym. Uprawnione było zatem w niniejszym postępowaniu egzekucyjnym obejmującym wyegzekwowania grzywny w celu przymuszenia odstąpienie od przesłania zobowiązanemu, przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, pisemnego upomnienia zawierającego wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego oraz innych danych niezbędnych do prawidłowego wykonania obowiązku przez zobowiązanego. Zarzut z 4 marca 2024 r. (data pisma) strona oparła na podstawie braku wymagalności obowiązku objętego tym tytułem z 19 lutego 202 r. nr [...] Należy podkreślić, że w judykaturze po nowelizacji ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2023 poz. 2505 ze zm.) dokonanej z dniem 30 lipca 2020 roku (DZ.U. 2019r. poz. 2070) przyjmuje się, że wymagalność obowiązku należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Brak wymagalności obowiązku występuje wówczas, gdy obowiązek istnieje, ale nie może on być egzekwowany w danym momencie. W niniejszym postępowaniu brak jest podstaw do przyjęcia takich przesłanek w świetle prawidłowo wystawionego tytułu wykonawczego obowiązku o charakterze pieniężnym, bowiem strona podniosła wobec niego tylko zarzuty związane z obowiązkiem o charakterze niepieniężnym, tj. kwestie obowiązku szczepień, a nie obowiązku uiszczenia grzywny. Strona ów błąd powtórzyła w skardze podnosząc zarzut naruszenia art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a., co skutkuje brakiem jego uwzględnienia. Jak się zdaje strona wadliwie utożsamia kwestię braku wymagalności obowiązku (pieniężnego) w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a. z utratą bytu obowiązku (niepieniężnego) na skutek wydania orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z 9 maja 2023 r., nr SK 81/19. Ta zaś kwestia wiąże się ściśle z obowiązkiem o charakterze niepieniężnym, który przez zobowiązanego nie był – jak wyżej wskazano – kwestionowany, czy to w drodze zarzutów, skargi na czynności egzekucyjne, czy zażaleniem na postanowienie o wymierzenie grzywny w celu przymuszenia. Zatem zagadnienie ewentualnego wpływu ww. wyroku TK na wymagalność obowiązku mogła być przedmiotem rozważań w odniesieniu do obowiązku o charakterze niepieniężnym – poddania córki zobowiązanego obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Treść podlegającego egzekucji obowiązku i jego podstawa prawna określona w tytule wykonawczym z 21 lutego 2024 r. nie opiera się na § 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (patrz: sekcja D.1. tytułu), co w konsekwencji czyni niezasadnym zarzuty sformułowane w pkt 2 i 3 skargi. Poza granice niniejszej sprawy wykracza bowiem badanie wymagalności obowiązku niepieniężnego – poddania zaszczepieniu córki zobowiązanego określonego w tytule wykonawczym z 28 lipca 2022 r. Wbrew też zarzutowi wskazanemu w pkt 5 skargi (naruszenia art. 124 § 1 i 2 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.) Wojewoda wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że obowiązek uiszczenia należności kwocie 870 zł wynika z zastosowanego w postępowaniu egzekucyjnym środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia. Organ wskazał w podstawy prawne obowiązku będącego przedmiotem prowadzonego postępowania z przytoczeniem konkretnych przepisów prawa. Wyjaśnił, że niepodważalnym jest fakt niewykonania u małoletniej A. C. obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i nieuiszczenia nałożonej na stronę grzywny w celu przymuszenia, czego konsekwencją procesową było wystawienie tytułu wykonawczego i jego realizacja. Sąd nie podziela również argumentacji skarżącego, że w sprawie doszło do naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji oraz art. 31 ust. 1 w związku z art. 47 w związku z art. 68 Konstytucji RP poprzez uznanie, że zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego skarżącemu prawa do ochrony życia prywatnego oraz prawa do ochrony zdrowia, bowiem podniesione zarzucane naruszenie odniesiono do przymusu wykonania obowiązku niepieniężnego szczepień nakazanego przepisami ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych ludzi, nie zaś do obowiązku uiszczenia grzywny w celu przymuszenia. Zatem i ten zarzut wykracza poza granice sprawy. W konsekwencji, chcąc ustosunkować się do wniosku o zwrócenie się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego w zakresie wskazanym w skardze Sąd stwierdza, że nie zachodzi bezpośredni związek pomiędzy odpowiedzią Trybunału na sformułowane w skardze pytanie, a rozstrzygnięciem niniejszej sprawy, która to dotyczy egzekucji obowiązku o charakterze pieniężnym. Pytanie prawne odnosi się zaś do obowiązku o charakterze niepieniężnym. Tym bardziej nie można podzielić zdania skarżącego, że zaskarżone postanowienie godzi w normy Konstytucji i Konwencji. Z tych zatem względów Sąd nie znalazł podstaw do wystąpienia do TK i TSUE z pytaniami o treści wskazanej w skardze. Analogicznie Sąd traktuje wypowiedź pełnomocnika skarżącego zawartą w piśmie procesowym z 4 października 2024 r. dotyczącą dobrowolności szczepień w innych krajach członkowskich UE, zasadności wprowadzenie obowiązkowych szczepień ochronnych bez jednoczesnego powołania funduszu odszkodowawczego, zgodności takich rozwiązań prawodawczych z normami konstytucyjnymi i konwencyjnymi, jak również rejestracji niepożądanych odczynów poszczepiennych. Raz jeszcze należy powtórzyć, iż jako odnoszące się do obowiązku o charakterze niepieniężnym nie mają one bezpośredniego związku z rozstrzygnięciem sprawy zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązku o charakterze pieniężnym – grzywny w celu przymuszenia. Mając powyższe na uwadze Sąd nie znalazł usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia skargi i dlatego na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło